در حالی که تهران در حال بررسی پیشنهاد تازه آمریکا برای پایان جنگ در خاورمیانه است، فرمانده ارتش پاکستان روز جمعه وارد تهران شد؛ سفری که در ادامه تلاشهای اسلامآباد برای میانجیگری میان ایران و آمریکا انجام میشود.
با این حال، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، تاکید کرد این سفر لزوما به معنای رسیدن مذاکرات به «نقطه عطف یا مرحلهای تعیینکننده» نیست.
آگهی
آگهی
او که سخنانش را خبرگزاری ایسنا منتشر کرده، گفت اختلافات میان تهران و واشنگتن همچنان «عمیق و گسترده» است.
اظهارات پیشین دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا نشان میداد مذاکرات پرنوسان هفتههای اخیر برای رسیدن به توافقی دائمی، در مرز میان دستیابی به توافق و ازسرگیری حملات نظامی قرار گرفته است. کاخ سفید همچنین اعلام کرد که دونالد ترامپ سفر برنامهریزی شده خود را لغو کرده و به مراسم عروسی پسرش هم نخواهد رفت. بر اساس اعلام مقامهای آمریکایی آقای ترامپ در واشنگتن خواهد ماند. با این حال دلیل این تصمیم رئيس جمهوری آمریکا اعلام نشده است.
همچنین خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران در گزارشی به نقل از «یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده» گفته است که مذاکرات همچنان ادامه دارد و هنوز نتیجه نهایی حاصل نشده است. بر اساس این گزارش تمرکز در حال حاضر بر مسئله پایان جنگ است و تا زمانی که این موضوع نهایی نشود مسائل دیگر مورد مذاکره قرار نخواهند گرفت. تسنیم ادامه داده که پیش رفتهایی نسبت به قبل در برخی موضوعات حاصل شده است. در پایان این رسانه نوشته متونی که «برخی منابع غربی درباره جزئيات تفاهم منتشر کردهاند» دقیق نیست.
نقش پاکستان در مذاکرات
ارتش پاکستان در بیانیهای اعلام کرد عاصم منیر، فرمانده ارتش این کشور، «در چارچوب تلاشهای جاری برای میانجیگری» وارد تهران شده است.
بر اساس این بیانیه، او در بدو ورود مورد استقبال اسکندر مومنی، وزیر کشور ایران، و محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان، قرار گرفت.
محسن نقوی که نقش کلیدی در روند میانجیگری دارد، روز چهارشنبه برای دومین بار طی یک هفته به تهران سفر کرد و با مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری و عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران دیدار داشت.
بقایی همچنین گفت هیاتی از قطر نیز روز جمعه با وزیر خارجه ایران گفتوگو کرده است.
او افزود: «در روزهای اخیر کشورهای زیادی، چه در منطقه و چه خارج از منطقه، تلاش کردهاند به پایان جنگ کمک کنند... اما پاکستان همچنان میانجی رسمی مذاکرات است.»
پاکستان، همسایه شرقی ایران، در ماه آوریل میزبان تنها مذاکرات مستقیم مقامهای ایرانی و آمریکایی از زمان آغاز جنگ بود.
عاصم منیر در آن مذاکرات نقش محوری داشت؛ او از هیاتهای دو طرف هنگام ورود استقبال کرد و در تصاویر منتشرشده، روابط گرم و صمیمانهای با جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا و همچنین عباس عراقچی و محمد باقر قالیباف نشان میداد.
با این حال، آن مذاکرات در نهایت شکست خورد و ایران آمریکا را به مطرح کردن «خواستههای بیشازحد» متهم کرد.
از آن زمان تاکنون، دو طرف چندین پیشنهاد مختلف ردوبدل کردهاند در حالی که همزمان خطر ازسرگیری جنگ همچنان پابرجا مانده است.
تنگه هرمز همچنان گره اصلی مذاکرات
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا پیشتر ابراز امیدواری کرده بود که روند مذاکرات برای پایان جنگ پیشرفت کند؛ جنگی که از ۲۸ فوریه و با حملات آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد.
آتشبس ۸ آوریل درگیریها را متوقف کرد، اما تلاشهای دیپلماتیک، از جمله مذاکرات مستقیم تاریخی در اسلامآباد، تاکنون به توافقی پایدار منجر نشده است.
رسانههای ایرانی روز پنجشنبه گزارش داده بودند که عاصم منیر قرار است برای ادامه «رایزنیها و مشورتها» به تهران سفر کند.
روبیو نیز بعدا به خبرنگاران گفت: «امیدواریم این سفر روند مذاکرات را جلو ببرد.»
او روز جمعه همچنین گفت «ناامیدی» ترامپ از متحدان اروپایی ناتو به دلیل حمایت نکردن از جنگ علیه ایران، باید «برطرف شود.»
وزیر خارجه آمریکا افزود به کشورهای اروپایی گفته ممکن است مجبور شوند در صورت طولانی شدن جنگ، «طرح جایگزین» برای بازگشایی تنگه هرمز ارائه کنند.
ایران پس از حملات آمریکا و اسرائیل در فوریه، عملا این مسیر راهبردی کشتیرانی را که بخش بزرگی از نفت و گاز جهان از آن عبور میکند، مسدود کرد.
آینده تنگه هرمز همچنان یکی از اصلیترین محورهای اختلاف در مذاکرات است و نگرانیها درباره تاثیر شدید ادامه بحران بر اقتصاد جهانی، همزمان با کاهش ذخایر نفتی پیش از جنگ، افزایش یافته است.
کشورهای اتحادیه اروپا نیز روز جمعه گامهایی برای اعمال تحریم علیه مقامهای ایرانی و افرادی که مسئول مسدود کردن تنگه هرمز شناخته میشوند برداشتند.
بقایی نیز وضعیت تنگه هرمز و همچنین محاصره دریایی بنادر ایران از سوی آمریکا را از جمله موضوعات مهم مذاکرات توصیف کرد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
او گفت: «موضوع پایان جنگ در همه جبههها، از جمله لبنان، بسیار مهم است.»