رهبران پاکستان روز یکشنبه تلاش کردند تا مذاکرات صلح میان ایالات متحده و ایران را احیا کنند. این اقدام پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، سفر فرستادگان ارشد خود به اسلامآباد برای انجام مذاکرات در پایان هفته را لغو کرد.
به گفته یک مقام منطقهایِ مطلع از روند مذاکرات که نخواست نامش فاش شود، میانجیگران پاکستانی در تلاشاند تا شکافهای عمیق میان واشنگتن و تهران را برطرف کنند. این مقام افزود که ایران همچنان پافشاری میکند که پیش از آغاز دور جدید مذاکرات با دولت ترامپ، محاصره بنادرش توسط آمریکا پایان یابد.
ترامپ پیشتر اعلام کرده بود که به استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ارشد خود دستور داده است تا برای مذاکره با ایران در آخر هفته به پاکستان سفر نکنند.
رئیس جمهوری آمریکا در شبکه اجتماعی خود نوشت: «اگر آنها (ایرانیها) میخواهند مذاکره کنند، تنها کاری که باید انجام دهند این است که تماس بگیرند!!!»
عراقچی از مسقط وارد اسلامآباد شد
همزمان با تکاپوی رهبران سیاسی و نظامی پاکستان برای ازسرگیری مذاکرات آتشبس میان تهران و واشنگتن، وزیر امور خارجه ایران روز یکشنبه بار دیگر وارد اسلامآباد شد.
به گزارش رسانههای دولتی ایران، عباس عراقچی اواخر روز شنبه پایتخت پاکستان را ترک کرد و این امر ابهاماتی را درباره برگزاری دور دوم مذاکراتِ موردانتظار به وجود آورد؛ اما او پیش از ادامه سفر خود به سمت مسکو، به اسلامآباد بازگشت.
او پیشتر در مسقط حضور داشت و با سلطان عمان دیدار و گفتگو کرد؛ کشوری که در آنسوی تنگه راهبردی هرمز واقع شده و سابقه میانجیگری در مذاکرات را دارد.
دو مقام پاکستانی مطلع نسبت به تلاشهای میانجیگری که نخواستند نامشان فاش شود، به این موضوع که مقامات آمریکایی چه زمانی ممکن است برای پیگیری مذاکرات تاریخی اسلامآباد و رودررویی صورت گرفته در اوایل ماه جاری به منطقه بازگردند، اشارهای نکردند.
کاخ سفید روز جمعه اعلام کرده بود که استیو ویتکاف و جرد کوشنر را بهعنوان فرستاده واشنگتن به اسلامآباد اعزام خواهد کرد. اما مدت کوتاهی پس از انتشار خبر خروج عراقچی، دونالد ترامپ اعلام کرد که این ماموریت را به دلیل عدم پیشرفت در تعامل با ایران لغو کرده است.
دونالد ترامپ روز یکشنبه در گفتگو با شبکه «فاکس نیوز» گفت: «اگر بخواهند، میتوانیم مذاکره کنیم، اما ما کسی را اعزام نمیکنیم.»
رئیس جمهوری آمریکا هفته گذشته آتشبسی را که آمریکا و ایران در تاریخ ۷ آوریل (۱۹ فروردین) بر سر آن توافق کرده بودند، برای مدت نامحدودی تمدید کرد.
این توافق تا حد زیادی درگیریهایی را که از ۲۸ فوریه (۱۰ اسفند) با حملات مشترک آمریکا و اسرائیل آغاز شده بود، متوقف کرده است. با این حال، دستیابی به یک راهحل دائمی برای این جنگ که جان هزاران نفر را گرفته و اقتصاد جهانی را متلاطم کرده، همچنان دور از دسترس به نظر میرسد.
تنگه هرمز، محور اصلی مذاکرات ایران در عمان
بنبست در تنگه هرمز که یک آبراه حیاتی در سطح بینالمللی است، همچنان ادامه دارد؛ چرا که ایران تردد از طریق این تنگه را محدود کرده و ایالات متحده نیز به محاصره بنادر ایران ادامه میدهد.
به گفته یک مقام منطقهای، ایران به دنبال متقاعد کردن عمان برای حمایت از سازوکاری جهت دریافت عوارض از کشتیهای عبوری از این تنگه است؛ گذرگاهی که در زمان صلح، یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند.
آسوشیتدپرس در گزارش خود که به پوشش سفر عباس عراقچی از اسلامآباد به مسقط اختصاص داشته آورده است که واکنش عمان به این پیشنهاد هنوز مشخص نیست.
این مقامِ مطلع از روند میانجیگری همچنین افزود که ایران پیش از آغاز دور جدید مذاکرات، بر پایان یافتن محاصره بنادر خود توسط آمریکا تاکید دارد و میانجیگران به رهبری پاکستان نیز در تلاشاند تا اختلافات عمیق میان دو کشور را کاهش دهند.
وزارت خارجه ایران حتی پیش از تحولات روز شنبه اعلام کرده بود که هرگونه مذاکرهای بهصورت غیرمستقیم خواهد بود و مقامات پاکستانی نقش واسطه را ایفا خواهند کرد.
این موضعگیری نشاندهنده احتیاط و بیاعتمادی تهران است؛ چرا که دورههای قبلی مذاکرات غیرمستقیم در سال گذشته و اوایل سال جاری، در نهایت با حمله آمریکا و اسرائیل به ایران به پایان رسید.
عراقچی همچنین روز یکشنبه به صورت تلفنی با همتایان خود در قطر و عربستان سعودی نیز گفتگو کرد. وزیر خارجه ایران قرار است در بازگشت به پاکستان، پس از توقفی کوتاه در اسلامآباد برای ملاقات با ولادیمیر پوتین راهی مسکو شود.