چهار حیوان برای حضور روی اسکناس‌های جدید بریتانیا پس از یک رای‌گیری عمومی با مشارکت نزدیک به نیم میلیون نفر انتخاب شده‌اند.
چهره های تاریخی مانند وینستون چرچیل به زودی جای خود را روی اسکناس های بریتانیا به حیات‌وحش بومی این کشور میدهند.
آگهی
آگهی
در یک مشاوره عمومی که بانک‌انگلستان برگزار کرد، موضوع طبیعت در صدر قرار گرفت. سپس یک هیات از کارشناسان فهرست کوتاهی از گیاهان و حیوانات را برای رای گیری انتخاب کرد.
نیم میلیون نفر در این رای گیری شرکت کردند و اکنون نتایج مشخص شده است: طوطی دریایی آتلانتیک، جغد انباری، زنبور بامبلی دم‌کلفت و جوجه تیغی اروپایی نمایندگان حیات‌وحش بریتانیا خواهند بود و به عنوان تصاویر اصلی روی سری بعدی اسکناس های این کشور قرار میگیرند.
گوردون بوکانان، فیلمساز اسکاتلندی حیات‌وحش و عضو هیات کارشناسی تهیه فهرست کوتاه، میگوید: «طبیعت فقط صحنه پس زمینه نیست، بلکه رشته زنده ای است که مناظر، تاریخ و آینده ما را به هم پیوند میدهد. محافظت از طبیعت یعنی محافظت از ضربان آرام و مقاوم خود سرزمین.»
اسکناس های جدید نه تنها میتوانند الهام بخش حفاظت از حیات‌وحش باشند، بلکه از نظر حفاظت از اقتصاد نیز در موقعیت خوبی قرار دارند.
ویکتوریا کللند، خزانه دار کل در بانک‌انگلستان، میگوید: «مهم ترین محرک برای معرفی یک سری جدید اسکناس همیشه افزایش مقاومت در برابر جعل است.»
او اضافه میکند: «طبیعت از نظر تایید اصالت اسکناس انتخاب بسیار خوبی است» زیرا این امکان را فراهم میکند که ویژگی های امنیتی ای طراحی شود که برای عموم مردم به راحتی قابل تشخیص و تمایز باشد.
قدردانی نمادین از حیات‌وحش بریتانیا «دیرهنگام و در عین حال مهم» توصیف شد
در مشاوره اولیه ای که در ژوییه ۲۰۲۵ انجام شد و ۴۴ هزار نفر در آن شرکت کردند، طبیعت محبوب ترین موضوع بود و ۶۰ درصد آرا را به خود اختصاص داد.
این موضوع جایگزین چهره های تاریخی کنونی در پشت اسکناس ها میشود؛ چهره هایی مانند نویسنده جین آستن، هنرمند جی ام دبلیو ترنر و دانشمند آلن تورینگ، و همچنین نخست وزیر دوران جنگ جهانی دوم.
علی فیشر، بنیانگذار و مدیر شرکت مشاوره پایداری «پلنز ویت پرپوس»، میگوید: «این یادآوری قدرتمندی است از این که مردم تا چه حد خود را با حیات‌وحش بریتانیا پیوند خورده و آن را ارزشمند میدانند. این یک فرصت زیباست تا تنوع زیستی را واقعا در دستان همه ما قرار دهیم.»
موضوع «معماری و نمادهای شاخص» با ۵۶ درصد در جایگاه دوم قرار گرفت و پس از آن «چهره های تاریخی برجسته» با ۳۸ درصد، «هنر، فرهنگ و ورزش» با ۳۰ درصد، «نوآوری» با ۲۳ درصد و «رویدادهای مهم» با ۱۹ درصد قرار داشتند.
ندیم پررا، مجری و کنشگر حیات‌وحش و یکی دیگر از اعضای این هیات، میگوید: «حیات‌وحش بریتانیا جدا از فرهنگ ما نیست؛ در نشان های فوتبال، در افسانه ها، در خطوط ساحلی و در خاطرات کودکی ما حضور دارد. اختصاص دادن جایی به آن روی چیزی به این اندازه نمادین، یعنی پول ملی، هم دیرهنگام است و هم بسیار مهم.»
حیوانات برای اسکناس های جدید چگونه انتخاب شدند؟
یک هیات از کارشناسان حیات‌وحش بریتانیا فهرست کوتاهی شامل ۱۸ گزینه را در سه دسته تهیه کرد: پستانداران؛ پرندگان؛ و گروه دوزیستان، حشرات و ماهی ها.
در دسته پرندگان، رای دهندگان میتوانستند از بین طوطی دریایی آتلانتیک، جغد انباری، سسک آبی معمولی (common kingfisher)، آبچلیک فریادکش (Eurasian curlew)، دارکوب خالدار بزرگ و عقاب دم‌سفید انتخاب کنند. در گروه دوزیستان، حشرات و ماهی ها نیز گزینه ها شامل سالمون آتلانتیک، کوسه basking، زنبور بامبلی دم‌کلفت، قورباغه معمولی، سنجاقک امپراتور و پروانه باتلاقی فریتیلاری بود.
نزدیک به ۵۰۰ هزار نفر از عموم مردم در رای گیری شرکت کردند و بانک‌انگلستان با استفاده از بازخورد این مشاوره چهار حیوان را، هر کدام برای یکی از اسکناس ها، انتخاب کرد.
جغد انباری (Tyto alba)، زنبور بامبلی دم‌کلفت (Bombus terrestris) و جوجه تیغی اروپایی (Erinaceus europaeus) محبوب ترین حیوانات در دسته های مربوط به خود بودند.
به عنوان محبوب ترین حیوان دریایی، طوطی دریایی آتلانتیک (Fratercula arctica) نیز برای ایجاد تنوع و آسان تر شدن تشخیص ارزش های مختلف اسکناس ها انتخاب شد و همچنین به عنوان فرصتی برای «جشن گرفتن سواحل بریتانیا» در نظر گرفته شد.
تصاویر دیگری از حیوانات راه یافته به فهرست کوتاه نیز ممکن است در طرح نهایی اسکناس ها استفاده شود. پرتره پادشاه همچنان روی اسکناس ها باقی خواهد ماند.
حیوانات «کم محبوب» از فهرست نهایی اسکناس ها کنار گذاشته شدند
انجمن RSPA خواستار آن شده بود که حیات‌وحش «کم دوست داشته شده» بریتانیا – مانند کبوترها، مرغان دریایی و روباه ها – روی اسکناس های جدید حضور داشته باشند. این خیریه گفته بود چنین اقدامی میتواند به تغییر نگاه به حیوانات «بدفهمیده شده» کمک کند و مردم را ترغیب کند ارزش همه حیات‌وحش را ببینند.
جف ادموند، کارشناس حیات‌وحش در RSPCA، میگوید: «پس کبوترهایی که هزاران سال دوست انسان بوده اند چه میشود، یا موش ها با حافظه شگفت انگیزشان و حتی مرغان دریایی با سطح بالای هوششان؟ همه آنها حیوانات وحشی شگفت انگیزی هستند و شایسته دیده شدن نیز هستند.»
در حالی که کبوترها و موش ها وارد فهرست نهایی نشدند، روباه قرمز در کنار پاین مارتن، فک خاکستری، جوجه تیغی اروپایی، خرگوش قهوه ای و دلفین بینی بطری در میان گزینه ها قرار داشت.
دکتر رز کلب، رئیس بخش حیوانات وحشی در RSPCA، پس از اعلام فهرست نهایی میگوید: «این که بانک‌انگلستان فهرستی متنوع را گرد آورده بسیار خوب است... هرچند ما دوست داشتیم تعداد بیشتری از حیوانات کم محبوب وارد فهرست نهایی شوند.»
اسکناس های جدید بریتانیا چه زمانی وارد چرخه خواهند شد؟
تا رسیدن اسکناس های جدید با مضمون طبیعت به کیف پول های بریتانیایی ها زمان زیادی باقی مانده است. بانک‌انگلستان توضیح میدهد که طراحی، آزمایش و چاپ یک سری اسکناس چندین سال طول میکشد تا مطمئن شوند باکیفیت، مقاوم و قابل استفاده برای همه هستند.
تصمیم درباره این که کدام حیوان روی کدام ارزش اسکناس قرار بگیرد هنوز گرفته نشده است.
انتظار میرود نخستین اسکناس از سری جدید طی چند سال آینده عرضه شود.
از نروژ تا سوئیس: کدام کشورهای اروپایی دیگر طبیعت را روی اسکناس های خود برجسته میکنند؟
بانک‌انگلستان نخستین نهاد در اروپا نخواهد بود که برای طبیعت روی اسکناس ها جا باز میکند. اسکناس های اسکاتلند پیش از این نیز شامل تصاویری از حیواناتی مانند ماهی خال مخالی، سمورها و سنجاب های قرمز است.
آخرین سری اسکناس های کرون نروژ با نمایش نقش موج ها و تصاویری از ماهی هایی چون کاد آتلانتیک و هرینگ، خط ساحلی طولانی این کشور را گرامی میدارد.
سوئیس از سال ۲۰۱۶ به تدریج از تصویر شخصیت های معروف روی اسکناس هایش فاصله گرفته و در سری «چندین چهره سوئیس» عناصر طبیعی ای مانند باد، آب و نور را در مرکز قرار داده است. امروزه پروانه ها، رشته کوه آلپ و دانه های قاصدک روی پول این کشور دیده میشود و قرار است در دهه ۲۰۳۰ سری جدیدی منتشر شود که بیش از پیش بر گیاهان بومی و مناظر آلپی تاکید خواهد کرد.
در آینده ممکن است طبیعت جایگزین معماری روی اسکناس های یورو شود؛ بانک مرکزی اروپا در حال بررسی طرح هایی است که پرندگان و رودخانه های سراسر قاره را به تصویر میکشند.
پس از مسابقه ای که در سال ۲۰۲۵ برای طراحان اتحادیه اروپا برگزار شد، دو موضوع «رودخانه ها و پرندگان: استقامت در دل تنوع» و «فرهنگ اروپایی: فضاهای فرهنگی مشترک» به فهرست کوتاه راه یافتند. انتظار میرود تصمیم نهایی در سال ۲۰۲۶ گرفته شود.
علی فیشر میگوید: «در شرایطی که با بحران هزینه های زندگی، آب و هوا و طبیعت روبه رو هستیم، این گونه تغییرات کوچک فرهنگی اهمیت دارد. این تغییرات کمک میکند این ایده جا بیفتد که جهان طبیعی ما ارزش جشن گرفتن، محافظت کردن و سرمایه گذاری را دارد.»