وزیر مهاجرت اسپانیا در گفتوگو با یورونیوز و در واکنش به انتقاد رهبران اتحادیه اروپا از طرح قانونیسازی حدود ۵۰۰ هزار مهاجر بدون مدرک، از رویکرد مهاجرتی کشورش دفاع کرد.
الما سائیز، وزیر مهاجرت اسپانیا، به یورونیوز گفت که سیاست مهاجرتی این کشور «تقریبا در حد یک سیاست حاکمیتی» است و بر ادغام، همزیستی و به رسمیت شناختن نقش مثبت مهاجران تمرکز دارد.
در حالی که بخش زیادی از اروپا در حال سختتر کردن مواضع خود در قبال مهاجرت است، اسپانیا تحت رهبری نخست وزیر پدرو سانچز رویکردی کاملا متفاوت در پیش گرفته است.
سائیز در گفتوگو با برنامه گفتوگومحور ۱۲ دقیقه با یورونیوز گفت: «اسپانیا زمانی کشوری مهاجر فرست بود، امروز کشوری سرشار از فرصت است» و تاکید کرد که مهاجرت یکی از عوامل کلیدی توسعه اقتصادی و اجتماعی این کشور است.
در مرکز سیاست کنونی مهاجرتی اسپانیا، فرایند قانونیسازی قرار دارد که میتواند به بیش از ۵۰۰ هزار نفر از افرادی که هم اکنون در این کشور زندگی میکنند، وضعیت قانونی اعطا کند؛ اقدامی که اوایل امسال تصویب شد.
او گفت: «اینها افرادی هستند که همین حالا هم در میان ما زندگی میکنند. مساله این است که در حال حاضر نه حقوقی دارند و نه تکالیفی.» برای برخورداری از شرایط این طرح، افراد بدون مدرک باید حداقل پنج ماه در اسپانیا زندگی کرده باشند یا تا پیش از پایان سال ۲۰۲۵ برای پناهندگی درخواست داده باشند.
با اشاره به تردید بخشی از جمعیت درباره توان خدمات عمومی برای ارائه خدمات به همه این افراد بدون آن که سیستم فروبپاشد، او استدلال کرد که «بسیار مهم است خدمات عمومی متناسب با جمعیتی که قرار است به آن خدمت کنند، تقویت شوند».
سائیز تاکید کرد که ابتکاری که راه را برای صدها هزار مهاجر فاقد مجوز اقامت و کار در این کشور برای درخواست وضعیت قانونی باز میکند، از حمایت قوی افکار عمومی برخوردار است.
این برنامه از یک طرح قانونی شهروند محور نشات گرفت که بیش از ۷۰۰ هزار نفر آن را امضا کردند و صدها سازمان جامعه مدنی، گروههای کارفرمایی و نهادها از آن حمایت کردند.
آسیب به روابط؟
کمیسیون اروپا و همچنین چند کشور عضو، به ویژه به دلیل پیامدهای احتمالی این طرح در فضای شینگن، نسبت به این طرح ابراز تردیدهایی کردهاند. یکی از نگرانیهای اصلی این است که برخی افراد تلاش کنند بدون اجازه در دیگر کشورهای اتحادیه اروپا ساکن شوند.
با این حال، سائیز تاکید کرد که این اقدام به طور کامل با قواعد اتحادیه اروپا از جمله نظام شینگن مطابقت دارد.
او توضیح داد که قانونیسازی در حوزه حاکمیت ملی قرار میگیرد، زیرا مربوط به افرادی است که از قبل در اسپانیا ساکن هستند و در اقتصاد این کشور کار میکنند.
وزیر گفت: «ما درباره موضوعی صحبت میکنیم که همان طور که نمایندگان اروپایی به درستی گفتهاند، در حیطه حاکمیت و تصمیمگیری کشور ما قرار دارد، زیرا اینجا است که آنها میتوانند کار و زندگی کنند،».
طرح دولت اسپانیا به این معنا نیست که افرادی که تازه مدارک دریافت میکنند، میتوانند با مجوز کار یک ساله آزادانه به دیگر کشورهای اتحادیه اروپا رفت و آمد کنند. آنها تنها میتوانند در اسپانیا اقامت داشته باشند و کار کنند.
مسیر متفاوت در اروپا
تصمیم درباره این قانونیسازی گسترده بدون مشورت با شرکای اروپایی اتخاذ شد؛ اقدامی که سانچز بابت آن مورد انتقاد قرار گرفته است. بسیاری در بروکسل نگرانند که این طرح با سیاست کنونی اتحادیه اروپا برای سختتر کردن قوانین مهاجرت در تضاد باشد.
سائیز استدلال کرد که اسپانیا مدلی جایگزین مبتنی بر مهاجرت «منظم، کنترل شده و امن» ارائه میکند.
او سیاست اسپانیا را الگویی در سطح بینالمللی توصیف کرد و گفت ورودهای غیرقانونی در سالهای اخیر به طور قابل ملاحظهای کاهش یافته است، به ویژه در مسیرهایی مانند جزایر قناری.
به گفته وزیر، این موضوع نشان میدهد که رویکردی انسانی میتواند در کنار مدیریت موثر مهاجرت وجود داشته باشد.
سائیز همچنین تاکید کرد که سیاست مهاجرت باید بر شواهد و نگاه بلندمدت استوار باشد نه فشارهای سیاسی و رویکرد اسپانیا را در چشمانداز متحول اروپا همزمان عملگرایانه و مبتنی بر اصول دانست.
وزیر گفت: «میخواهم یادآوری کنم که بیش از ۴۰ درصد مشاغلی که از زمان اصلاحات بازار کار ایجاد شدهاند، توسط کارگران خارجی پر شده است؛ کارگرانی که هر چه بیشتر وارد بخشهای با مهارت بالاتر میشوند.»
او در عین حال به پیشرفتهای سطح اتحادیه اروپا از جمله پیمان مهاجرت و پناهندگی که در دوران ریاست اسپانیا بر شورای اتحادیه اروپا به دست آمد اشاره کرد؛ توافقی که به گفته او نشاندهنده تعهد مشترک به راهحلهای هماهنگ است.
موضع گستردهتر بینالمللی اسپانیا
فراتر از حوزه مهاجرت، سائیز جایگاه اسپانیا را بخشی از تلاش گستردهتر این کشور برای ایفای نقشی فعالتر در صحنه بینالمللی، ترویج چندجانبهگرایی و پایبندی به حقوق بینالملل توصیف کرد.
او گفت: «موضع ما در اصل این است که با ارزشهایی که دستیابی به آنها برای همه ما هزینه و زحمت زیادی داشته و دقیقا همان ارزشهایی هستند که اتحادیه اروپا را سرپا نگه داشتهاند، سازگار بمانیم.»
این موضع گاهی به اختلاف با رهبرانی مانند رئیس جمهور آمریکا دونالد ترامپ منجر شده است، به ویژه در مسائل سیاستی جهانی.
اسپانیا خواستههای برخی متحدان ناتو برای افزایش هزینههای نظامی تا سطح ۵ درصد تولید ناخالص داخلی را رد کرده و بر این باور است که تعهدات دفاعی کنونیاش مناسب است و با اهداف جمعی مورد توافق در چارچوب این ائتلاف همخوانی دارد.
رئیس جمهور ترامپ به شدت از موضع اسپانیا در این باره انتقاد کرده و تلاشهای این کشور را ناکافی توصیف کرده است. واشنگتن نیز به دلیل انتقاد مادرید از حملات آمریکا به ایران، به شدت واکنش نشان داده است.
این تنشها باعث شده دولت ترامپ اسپانیا را به قطع روابط تجاری و نیز به تعلیق عضویت در ناتو تهدید کند.
با این حال، وزیر تاکید کرد که اسپانیا همچنان «شریکی قابل اعتماد» با روابطی محکم با ایالات متحده باقی میماند.