همزمان با مشخص شدن نتیجه انتخابات میاندورهای آمریکا گمانهزنیها در باره امکان رویارویی مجدد تهران و واشنگتن طی روزها و هفتههای آینده شدت بیشتری گرفته است. وزیر خارجه اسبق ایران به یورونیوز میگوید که تهران متعهد به اجرای تفاهمنامه اسلامآباد است و در گام نخست باید محاصره دریایی برداشته شود.
این در حالیست که دونالد ترامپ با اذعان بر اینکه بخشی از دلایل شکست جمهوریخواهان در انتخابات به هزینههای جنگ ایران و بحران در تنگه هرمز برمیگردد بار دیگر تصریح کرده که تنها اوست که زمان پایان جنگ را تعیین میکند.
رییسجمهور آمریکا هر چند احتمال توسل مجدد به زور علیه جمهوری اسلامی را رد نکرده ولی گفته است که برنامه فوری برای حمله به این کشور ندارد. با این حال رسانههای آمریکایی گزارش کردهاند که احتمال یک عملیات شدید نظامی مشترک از سوی آمریکا و اسرائیل، دور از انتظار نیست.
همزمان محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران برای دیدار با ولادیمیر پوتین به روسیه سفر کرده است. گفته میشود وی حامل پیام مجتبی خامنهای، رهبر ایران بوده و بنا به گزارش رسانههای نزدیک به سپاه پاسداران موضوع اصلی این دیدار نحوه پایان دادن به جنگ عنوان شده است.
رضایی پیش تر در پاسخ به نامه جی دی ونس، راهکارهای آمریکا را قانعکننده ندانسته و بر لزوم رعایت شدن شروط از پیش تعیین شده تهران برای بازگشایی تنگه هرمز تاکید کرده بود.
منوچهر متکی، دیپلمات و وزیر خارجه ایران در دوران ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد اخیرا در یک برنامه تلویزیونی تهدید کرده بود که اگر جنگ دیگری علیه ایران آغاز شود، دامنه آن به اروپا هم کشیده خواهد شد.
او که در حال حاضر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی است در باره بحران جاری در تنگه هرمز به یورونیوز گفت: « مشکل منطقه بسته شدن تنگه هرمز به دست آنها بوده وگرنه قبل از جنگ که تنگه هرمز باز بود، همه رفت و آمدها وجود داشت؛ اروپا، آسیا، آمریکای لاتین، آفریقا، رفت و آمدهاشان به خلیج فارس و تنگه هرمز انجام میشد.»
دو روی سکهِ انتخابات آمریکا
نتایج انتخابات آمریکا در کنار تقویت احتمال حمله سنگین و ضربتی واشنگتن به تاسیسات و احتمالا زیرساختهایی حیاتی ایران، این گمانهزنی را نیز مطرح کرده که ترامپ برای بازگشت جایگاه جزب جمهوریخواه به میان رایدهندگان آمریکایی رویکرد حل بحران از طریق گفتگو را در پیش گیرد و شاید به دادن امتیازهایی اندک نیز راضی شود.
رئیسجمهوری آمریکا روز چهارشنبه گفت که عمدتا با اینکه جنگ ایران باعث شکست جمهوریخواهان شد موافق است اما در عین حال تاکید کرد که اگر قرار بود بار دیگر در مورد جنگ ایران تصمیم بگیرد همان تصمیم خودش برای شروع جنگ را میگرفت.
با این حال جیدی ونس روز چهارشنبه در یادداشتی مفصل شکست همهجانبه و سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای را مستقیماً به پای جنگ با ایران نوشت و تأکید کرد آن دسته از رأیدهندگانی که سال ۲۰۲۴ به دونالد ترامپ رأی داده بودند، بر سر همین رویارویی نظامی به حزب جمهوریخواه پشت کردند.
این موضع ضد جنگ با واکنشهایی در ایران همراه شد به نحوی که محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس و مذاکره کننده ارشد ایران با انتشار پیامی در شبکههای اجتماعی بار دیگر سیاستهای واشنگتن در قبال کشورش را به باد انتقاد گرفت خطاب به جیدی ونس نوشت: «رئیست در حال آماده کردن مرحله بعدی جنگ است، در حالی که آمریکا در آستانه سقوط به پرتگاه اول اسرائیل قرار گرفته است. سخنرانی را کنار بگذار. چرا این حرفها را به رئیست نمیگویی؟»
منوچهر متکی در باره موقعیتی که برای کشورش در پی مشخص شدن نتایج انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا ایجاد شده است، گفت: «بعد از این شکستی که ترامپ و حزب او در انتخابات آمریکا متحل شدند، فکر کنم باید خیلی روشن به آنها بگوییم که هم متعهد به اجرای تفاهمنامه هستیم، هم در گام نخست بایستی این محاصره را برداریم. شخصا معتقدم که ما برای عبور از نه جنگ و نه صلح باید به این محاصره پایان بدهیم.»
نماینده محاطفهکار مجلس ایران در ادامه گفتگوی خود با یورونیوز ادامه یافتن محاصره دریایی را غیرقابل قبول خواند و گفت: «این وضعیت فعلی قابل دوام نیست. مانع بالفعل برای این وضعیت برای ما محاصره است. محاصرهای که آمریکاییها به صورت غیرقانونی و با نقض حقوق بین الملل انجام میدهند.»
اظهارات آقای متکی در باره لزوم برداشته شدن محاصره دریایی آمریکا در حالی مطرح میشود که ایران پیشتر تاکید کرده است که تنگه هرمز تنها پس از پذیرش هفت شرط تعیین شده از سوی تهران بازگشایی میشود.
گفتنی است که وزیر خارجه دولت احمدی نژاد پیشتر در ارزیابیهای قبلی خود پیشبینی کرده بود ترامپ در صورت پیروزی جمهوریخواهان به ایران مجددا حمله خواهد کرد.