قیمت‌های بالاتر بنزین و بلیت هواپیما تورم آمریکا را در سپتامبر به ۳.۷ درصد رساند و چند هفته مانده به انتخابات میاندورهای فشار بیشتری بر خانوارها و فدرال رزرو آمریکا وارد کرد.
تورم آمریکا ماه گذشته شتاب گرفت؛ همزمان با گران‌تر شدن بنزین، پوشاک و بلیت هواپیما، فشار بیشتری بر بودجه خانوارها وارد شد؛ آن هم تنها چند هفته مانده به انتخابات میاندورهای.
آگهی
آگهی
وزارت کار آمریکا روز چهارشنبه اعلام کرد شاخص قیمت مصرف‌کننده در سپتامبر نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳.۷ درصد افزایش یافته است؛ در حالی که این رقم در اوت ۳.۴ درصد بود. در مقیاس ماهانه نیز قیمت‌ها ۰.۶ درصد رشد کرده‌اند که از افزایش ۰.۴ درصدی ماه پیش بیشتر است.
این نرخ سالانه بالاتر از پیش‌بینی ۳.۶ درصدی اقتصاددان‌هایی بود که شرکت داده‌پرداز فکت‌ست با آنها نظرسنجی کرده بود.
این ارقام نشان می‌دهد پیامدهای ماندگار جنگ ایران بر قیمت بنزین و تداوم تورم ادامه دارد؛ تورمی که پس از رسیدن به اوج ۹.۱ درصدی در سال ۲۰۲۲ به شدت کاهش یافته بود اما از زمان آغاز جنگ در اواخر فوریه دوباره رو به افزایش گذاشته است.
با حذف بخش‌های پرنوسان خوراکی و انرژی، قیمت‌های هسته‌ای نسبت به سال گذشته ۲.۶ درصد افزایش یافته است؛ رقمی که در اوت ۲.۴ درصد بود. تورم هسته‌ای ماهانه نیز در سطح ۰.۳ درصد ثابت مانده است.
ریچارد کارتر، رئیس بخش تحقیقات اوراق با درآمد ثابت در شرکت کولتر چوویت، گفت: «نرخ شاخص قیمت مصرف‌کننده ۳.۷ درصد اعلام شد که کمی بالاتر از انتظار بود و به همین ترتیب تورم هسته‌ای نیز از پیش‌بینی‌ها فراتر رفت؛ موضوعی که نشان می‌دهد افزایش قیمت‌ها به بخش‌های گسترده‌تری از اقتصاد سرایت کرده است.»
تورم بالا برای جمهوری‌خواهان در کنگره دردسر سیاسی ایجاد کرده و تلاش‌های فدرال رزرو برای مهار افزایش قیمت‌ها را پیچیده‌تر کرده است.
یک نظرسنجی مشترک خبرگزاری آسوشیتدپرس و مرکز پژوهش افکار عمومی نورک نشان داده است تنها ۱۷ درصد از بزرگسالان آمریکایی از عملکرد دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور، در زمینه هزینه‌های زندگی رضایت دارند. فقط ۲۶ درصد نیز نحوه اداره کلی اقتصاد توسط او را تایید می‌کنند؛ رقمی که پایین‌ترین سطح تازه‌ای به شمار می‌رود.
واکنش بازارها: آیا فدرال رزرو دوباره نرخ‌ها را افزایش می‌دهد؟
در پی انتشار آمار تورمی بالاتر از حد انتظار، شاخص‌های اصلی بورس آمریکا منفی شدند. بهای طلا بیش از ۱.۷ درصد کاهش یافت و به هر اونس ۴ هزار و ۱۰۵ دلار و ۵۰ سنت رسید، در حالی که نقره بیش از ۴ درصد افت کرد و به هر اونس ۵۶ دلار و ۹۱ سنت رسید.
قیمت نفت وضعیت متفاوتی داشت؛ نفت برنت به عنوان شاخص بین‌المللی اندکی بالاتر از ۱۰۵ دلار و ۷۰ سنت برای هر بشکه معامله شد و تقریبا در سطح قیمت آغازین خود بود. شاخص آمریکایی دبلیو‌تی‌آی اما ۱.۴ درصد افزایش یافت و به ۹۵ دلار و ۵۰ سنت برای هر بشکه رسید.
بازده اوراق قرضه پس از انتشار این خبر جهش کرد. بازده اوراق خزانه‌داری دوساله آمریکا که نسبت به سیاست‌گذاری پولی حساس است، ۱۳ نقطه پایه افزایش یافت و به ۴.۹۳ درصد رسید؛ زیرا معامله‌گران بر احتمال افزایش دوباره نرخ‌های بهره از سوی فدرال رزرو افزودند. بازده معیار اوراق ده‌ساله نیز حدود هشت نقطه پایه بالا رفت و به حدود ۵.۳ درصد رسید.
رابین بروکس، اقتصاددان سابق شرکت گلدمن ساکس و عضو ارشد مطالعات اقتصادی در موسسه بروکینگز، گفت دور شدن بیشتر تورم از هدف ۲ درصدی فدرال رزرو «آخرین چیزی بود که بازارهای جهانی اوراق قرضه به آن نیاز داشتند».
کارتر هشدار داد تداوم تورم می‌تواند هزینه‌های استقراض دولت آمریکا را بالاتر ببرد. او گفت: «بعید نیست بازده اوراق ده‌ساله خزانه‌داری به افزایش خود ادامه دهد.»
این آمار فشار بیشتری بر فدرال رزرو وارد کرده است؛ در حالی که این نهاد در حال بررسی این است که آیا در نشست بعدی خود در روزهای ۲۷ تا ۲۸ اکتبر بار دیگر نرخ‌ها را افزایش دهد یا نه.
ماه گذشته بانک مرکزی برای نخستین بار در سه سال اخیر نرخ‌های بهره را افزایش داد و آنها را به بازه ۳.۷۵ تا ۴ درصد رساند. کوین وارش، رئیس فدرال رزرو، گفت تورم به اندازه کافی سریع به سوی هدف تعیین‌شده کاهش نمی‌یابد.
وارش ماه گذشته در یک نشست خبری گفت: «واقعیت ساده این است که تورم خیلی بالاست و مدت زیادی در این سطح باقی مانده است.» او افزود: «گزارش‌های تورمی تابستان به من نشان نمی‌دهد که روندهای بنیادی به طور معناداری بهبود یافته باشد.»
از آن زمان برخی مقام‌های فدرال رزرو پیشنهاد کرده‌اند که می‌توانند پیش از افزایش دوباره نرخ‌ها صبر کنند، هرچند آخرین برآوردهای آنها نشان می‌دهد امسال یک افزایش دیگر نیز در راه است.
هزینه‌های بالاتر استقراض می‌تواند مصرف و رشد اقتصادی را کند کرده و به کاهش فشار تورمی کمک کند. اما این سیاست‌ها اختلال‌های عرضه مانند آنچه جنگ ایران ایجاد کرده را حل نمی‌کند و فدرال رزرو را در موقعیتی قرار می‌دهد که تنها تلاش کند از سرایت افزایش هزینه انرژی به موج گسترده‌تری از رشد قیمت‌ها جلوگیری کند.
افزایش هزینه سوخت به دیگر قیمت‌ها سرایت می‌کند
وارش گفته است هدف او این است که جهش قیمت بنزین به دیگر بخش‌های اقتصاد سرایت نکند. هزینه‌های بالاتر سوخت پیش از این باعث شده قیمت بلیت هواپیما نسبت به یک سال قبل حدود ۲۳ درصد افزایش یابد.
قیمت بنزین از اوت تا سپتامبر حدود ۹ درصد جهش کرده و بخش زیادی از افزایش کلی تورم را رقم زده است.
قیمت‌های بنزین در پمپ‌بنزین‌ها طی هفته‌های اخیر تا حدی کاهش یافته، هرچند هنوز از سطح یک ماه پیش بالاتر است. روز سه‌شنبه میانگین قیمت هر گالن بنزین در سراسر آمریکا ۴ دلار و ۳۴ سنت بود که چند سنت بیشتر از یک ماه قبل است.
افزایش قیمت سوخت هزینه حمل‌ونقل شرکت‌ها را نیز بالا می‌برد و برخی از آنها این هزینه‌ها را به مصرف‌کنندگان منتقل می‌کنند. شرکت پپسی‌کو هفته گذشته اعلام کرد برای جبران رشد هزینه سوخت، آلومینیوم و مواد اولیه غذایی، قیمت برخی تنقلات و نوشابه‌های خود را افزایش خواهد داد.
گسترش زیرساخت‌های هوش مصنوعی نیز هزینه تولید نیمه‌رساناها، تجهیزات رایانه‌ای و قطعات برقی را به شدت افزایش داده و این رشد هزینه‌ها به قیمت کالاهای الکترونیکی مصرفی مانند دستگاه‌های بازی، لپ‌تاپ‌ها و تلفن‌های هوشمند سرایت کرده است.