آژانس بینالمللی انرژی روز چهارشنبه هشدار داد اروپا ممکن است در هفتههای آینده با افزایش دوباره قیمت عمدهفروشی گازوئیل روبهرو شود، زیرا اختلال در عرضهها بازارها را تا سال ۲۰۲۷ علیرغم بهبود تولید نفت خلیج فارس در تنگنا نگه میدارد.
آژانس بینالمللی انرژی (IEA) روز چهارشنبه هشدار داد که بازارهای گازوئیل دستکم تا بخش قابلتوجهی از سال ۲۰۲۷ همچنان با کمبود عرضه روبهرو خواهند بود و احتمال دارد قیمت عمدهفروشی گازوئیل در اروپا طی هفتههای پیشرو بار دیگر افزایش یابد.
این نهاد ناظر بر انرژی مستقر در پاریس در گزارش ماهانه خود اعلام کرد که بهبود عرضه نفت از منطقه خلیج فارس نتوانسته بحران سوخت را برطرف کند و تولید جهانی همچنان از سطح مصرف عقب مانده است.
به برآورد آژانس بینالمللی انرژی، عرضه جهانی در ماه سپتامبر با جهش صادرات نفت خام از خلیج فارس به رهبری عربستان، که به بیش از سهچهارم سطح پیش از جنگ رسید، روزانه ۲٫۵ میلیون بشکه افزایش یافت و به ۱۰۲٫۳ میلیون بشکه در روز رسید؛ با این حال این رقم اندکی پایینتر از تقاضای جهانی، یعنی حدود ۱۰۳٫۵ میلیون بشکه در روز است.
جنگی که ۲۸ فوریه با حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران آغاز شد، هنوز فاصله زیادی تا پایان دارد.
ایران عملا تنگه هرمز، مسیر عبور حدود یکپنجم نفت جهان، را مسدود کرده و اخیرا حملات به کشتیها در این گذرگاه را تشدید کرده است، در حالی که شورشیان حوثی یمن مورد حمایت تهران نیز به تاسیسات نفتی عربستان حمله میکنند.
آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که «حملات ازسرگرفتهشده در خلیج فارس روند بهبود را شکننده نگه میدارد».
آژانس بریتانیایی امنیت دریایی UKMTO روز سهشنبه اعلام کرد که پرتابههایی با منشأ نامعلوم به یک نفتکش و یک کشتی کانتینربر در این تنگه اصابت کردهاند.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران بامداد چهارشنبه اعلام کرد یک کشتی کانتینربر حامل بیش از ۲۵۰۰ کانتینر در جنوب تنگه پس از برخورد با مین دریایی و آتشسوزی غرق شده است. سپاه مدعی شد این کشتی از مسیر غیرمجاز عبور کرده و به دیگران درباره تداوم خطر در این گلوگاه دریایی هشدار داد.
نفت برنت، شاخص جهانی قیمت نفت، روز چهارشنبه در معاملات اولیه حدود ۱ درصد افزایش یافت و برای لحظاتی از ۱۰۷ دلار برای هر بشکه فراتر رفت، اما سپس بخشی از رشد خود را از دست داد و هنگام تنظیم این گزارش حدود ۱۰۶ دلار در هر بشکه در نوسان بود.
در همین حال، شاخص نفتی آمریکا یعنی وستتگزاس اینترمدیت تقریبا بدون نوسان، در حدود ۹۴٫۷۵ دلار برای هر بشکه معامله شده است.
بحران گازوئیل
آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که اگرچه قیمت گازوئیل از رکوردهای بیش از ۲۰۰ دلار برای هر بشکه در ماه سپتامبر عقبنشینی کرده است، اما شاخصها «همچنان تقریبا دو برابر قیمت نفت خام و سطوح پیش از بحران هستند».
با توجه به این که صادرات سوخت از خاورمیانه به کمتر از نصف سطح پیش از جنگ رسیده و پالایشگاههای روسیه هدف پهپادهای اوکراینی قرار گرفتهاند، عرضه گازوئیل همچنان تحت فشار است.
افزایش هزینه حملونقل دریایی میتواند بر این فشار بیفزاید.
آژانس بینالمللی انرژی هشدار داد که «با سرایت تنشها در بازار حمل نفت خام به دیگر انواع نفتکشها، قیمت تحویلشده گازوئیل در بازارهای اصلی واردکننده گازوئیل، یعنی اروپا، آفریقا و آمریکای لاتین، ممکن است طی هفتههای آینده دوباره افزایش یابد».
آژانس بینالمللی انرژی افزود ذخایر از دسترفته گازوئیل بعید است پیش از نیمه دوم سال ۲۰۲۷ و فراتر از تغییرات معمول فصلی جبران شود.
گروه هفت روز ۲ اکتبر تعهد داد از طریق آژانس بینالمللی انرژی حداکثر تا ۱۰۰ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری خود را، با اولویت گازوئیل، روانه بازار کند.
با این حال، یک سند داخلی که یورونیوز به آن دست یافته نشان میدهد این اقدام قرار است بشکههایی را پوشش دهد که هنوز طبق تعهد ۴۰۰ میلیونبشکهای ماه مارس آزاد نشدهاند، تعهدی که تاکنون ۳۲۶ میلیون بشکه آن محقق شده است، و در عمل حجم جدیدی به آن اضافه نخواهد کرد.
اختلاف دیدگاه درباره تقاضا
آژانس بینالمللی انرژی اکنون انتظار دارد قیمتهای بالا و رشد ضعیف اقتصادی تقاضای جهانی نفت را در سال جاری روزانه ۲٫۶ میلیون بشکه کاهش دهد و آن را به ۱۰۲٫۴ میلیون بشکه در روز برساند؛ اندکی بیشتر از کاهش ۲٫۵ میلیونبشکهای که ماه گذشته پیشبینی کرده بود.
این نهاد همچنین برآورد خود از رشد تقاضا در سال آینده را از ۲٫۶ میلیون بشکه در روز به ۲ میلیون بشکه کاهش داده است؛ به این معنا که تقاضا در سال ۲۰۲۷ به جای آن که اندکی از سطح سال ۲۰۲۵ فراتر رود، ۰٫۶ درصد پایینتر از آن باقی خواهد ماند.
در مقابل، سازمان کشورهای صادرکننده نفت، اوپک، نگاه خوشبینانهتری دارد.
اوپک روز سهشنبه برای ششمین ماه پیاپی پیشبینی خود از رشد تقاضا در سال ۲۰۲۶ را کاهش داد و آن را از روزانه ۳۸۰ هزار بشکه به ۱۸۰ هزار بشکه رساند، اما برآوردش برای سال ۲۰۲۷ را از ۲٫۳۶ میلیون بشکه در روز به ۲٫۵۵ میلیون بشکه افزایش داد؛ چرا که انتظار دارد ذخایری که در اثر جنگ تخلیه شدهاند دوباره بازسازی شوند.
اوپک اعلام کرد تولید نفت خام اوپکپلاس، که روسیه را نیز در بر میگیرد، در ماه سپتامبر حدود ۹۰۰ هزار بشکه در روز افزایش یافته و به ۳۹٫۰۷ میلیون بشکه در روز رسیده است.
هفت عضو اصلی این ائتلاف در چهارم اکتبر اهداف تولید خود برای ماه نوامبر را بدون تغییر نگه داشتند؛ در حالی که به دلیل جنگ اغلب آنها کمتر از سهمیه تعیینشده تولید میکنند و قرار است یکم نوامبر دوباره گرد هم بیایند. امارات متحده عربی در ماه مه از هر دو گروه خارج شد.
آژانس بینالمللی انرژی همزمان با برگزاری نشست هیات مدیره خود در روز پنجشنبه هشدار داد که «اگر مناقشات در منطقه حلوفصل نشود، بازارهای نفت ممکن است در ماههای پیش رو با آشفتگی بیشتری روبهرو شوند و پیش از آن که در سال ۲۰۲۷ مازاد احتمالی عرضه شکل بگیرد، دورهای پرتنش را پشت سر بگذارند».