هوش مصنوعی پس از چند مورد خروج این فناوری از کنترل انسان و هشدارهای افشاگران شرکتها، به یکی از محورهای اصلی مجمع عمومی سازمان ملل تبدیل شده و خواستار نظارت دولتی بیشتر بر این صنعت شده است.
همزمان با بحث رهبران جهان درباره تهدیدها یا فرصتهای هوش مصنوعی، سناریوهای مختلف برای آینده این فناوری در سازمان ملل متحد به نمایش گذاشته میشود.
آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل با درخواست برای نظارت بیشتر بر هوش مصنوعی، صف سخنرانی رهبران جهان در مجمع عمومی را آغاز کرد و با عباراتی روشن و تا حدی هشدارآمیز درباره آنچه ممکن است به خطا برود سخن گفت.
گوترش در سخنرانی خداحافظی خود خطاب به رهبران جهان گفت: «تصمیمهای مرگ و زندگی را هرگز نباید به ماشینها واگذار کنیم. رباتهای قاتل نباید جایی در آینده ما داشته باشند.» او یادآوری کرد که ده سال پیش نیز در نخستین سخنرانی خود در مجمع عمومی درباره هوش مصنوعی هشدار داده بود.
گوترش با تاکید بر اینکه جهان باید «شرایط لازم برای پیشبرد مسئولانه سرعت توسعه هوش مصنوعی و ایجاد تضمینهای اضافی برای مقابله با خطرها» را فراهم کند، زمینه نشستی را در شورای امنیت سازمان ملل فراهم کرده است که چهارشنبه به این میپردازد که چگونه میتوان نوعی کنترل بر این فناوری اعمال کرد؛ نشستی که قرار است برخی از بزرگترین چهرههای این حوزه در آن حضور داشته باشند.
در همین حال، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا بر مخالفت قاطع خود با مقرراتگذاری در حوزه هوش مصنوعی پافشاری کرد و ضمن اینکه استدلال میکرد واژه «مصنوعی» توان این فناوری را دستکم میگیرد، ابراز امیدواری کرد بقیه جهان اصطلاح جدیدی را که پیشنهاد میکند بپذیرند.
او گفت: «اصطلاح ابرهوش خیلی بهتر به گوش میرسد و بسیار دقیقتر است.»
او هشدارهای مدافعان ایمنی هوش مصنوعی را نیز با هشدارهایی که درباره تغییرات اقلیمی داده میشود مقایسه کرد؛ پدیدهای که نقش انسان در ایجاد آن از سوی اکثریت قاطع جامعه علمی تایید شده است.
او گفت: «ایالات متحده هر گونه تلاش برای طراحی یک طرح جهانگرایانه بهمنظور کنترل... هوش مصنوعی را قاطعانه رد میکند.»
او افزود: «هر فناوری بزرگ و جدیدی چالشهای خود را دارد و ابرهوش هم از این قاعده مستثنا نیست.»
او مدعی شد: «همان کسانی که میگفتند به خاطر گرم شدن زمین تا ۱۲ سال دیگر همه ما میمیریم... اکنون میگویند هوش مصنوعی همه ما را میکشد، رباتها به ما حمله خواهند کرد و همه چیز به فاجعه کامل تبدیل میشود.»
کشورهای دیگر خواستار سازوکارهای حفاظتی میشوند
در آستانه برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل، رهبران بیش از ۲۰ کشور که عمدتا اروپایی هستند خواستار تدابیر الزامآور ایمنی برای هوش مصنوعی پیشرفته شدند و هشدار دادند که سرعت توسعه این فناوری میتواند از توانایی برای کنترل آن پیشی بگیرد.
دو قدرت بزرگ هوش مصنوعی، چین و ایالات متحده، از این طرح حمایت نکردند.
اندی برنهام نخستوزیر گفت بریتانیا در دوران ریاست خود بر گروه ۲۰ در سال ۲۰۲۷ ابتکاری برای تدوین استانداردهای جهانی هوش مصنوعی به راه خواهد انداخت و همزمان از یک مشارکت دفاعی در حوزه هوش مصنوعی با واشنگتن برای شناسایی حملات سایبری علیه زیرساختهای حیاتی خبر داد.
او گفت: «ما برای توافق بر سر یک مجموعه واحد از اصول و استانداردهای جهانی تلاش خواهیم کرد تا شفافیت و دسترسی لازم برای افزایش آمادگی و اطمینان از ایمن بودن روند توسعه هوش مصنوعی را تضمین کنیم.»
او پیشتر فاش کرده بود که لندن قصد دارد از نقش بریتانیا بهعنوان میزبان نشست گروه ۲۰ در سال آینده برای پیشبرد «یک مجموعه واحد از اصول و استانداردهای جهانی» در حوزه هوش مصنوعی استفاده کند.
امانوئل مکرون رئیسجمهور فرانسه پیشنهاد کرد فناوری هوش مصنوعیای توسعه یابد که از ابرقدرتها مستقل باشد.
مکرون در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل که ظاهرا اشارهاش به چین و آمریکا بود گفت: «نمیخواهم هیچ کشوری به زیردست یکی از ابرقدرتها تبدیل شود.»
او افزود: «باید ظرفیتهای سرمایهگذاری خود را تجمیع کنیم تا یک مدل متنباز پیشرفته هوش مصنوعی بسازیم که آن را به اشتراک خواهیم گذاشت. نباید به دیگران وابسته باشیم.»
در همین حال، غولهای آمریکایی حوزه هوش مصنوعی خود بیش از پیش خواستار هماهنگی جهانی در زمینه ایمنی این فناوری شدهاند و قرار است سم آلتمان مدیرعامل اوپنایآی چهارشنبه در شورای امنیت سازمان ملل سخنرانی کند.
فرانسه که ریاست دورهای شورای امنیت را در این ماه بر عهده دارد، بانی این نشست است و معتقد است تهدیدهای ناشی از هوش مصنوعی برای صلح و امنیت بینالمللی هنوز به اندازه کافی در سازمان ملل بررسی نشده است.