به گزارش واشنگتنپست، تهدید ایران به ترور دونالد ترامپ در ماه گذشته، به عملیاتی محرمانه منجر شد که طی آن آقای ترامپ از هواپیمای ریاستجمهوری آمریکا مخفیانه به یک هواپیمای دیگر منتقل شد و ترکیه را ترک کرد. این در حالی است که خبرنگاران در هواپیمای ریاستجمهوری بودند و از این قضیه اطلاع نداشتند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا ماه ژوئیه برای شرکت در نشست ناتو به ترکیه سفر کرد. این سفر همزمان با حملات آمریکا به اهدافی در جنوب ایران بود. آقای ترامپ روز هشتم ژوئیه ترکیه را به مقصد بریتانیا ترک کرد و کاخ سفید اعلام کرد که او سوار بر هواپیمای قدیمی «ایرفورس وان» عازم بریتانیا شد.
آگهی
آگهی
با این حال، واشنگتنپست با بررسی اسناد و گفتگو با یک مقام آمریکایی آگاه از عملیات و فرد دیگری آگاه به جزئیات سفر رئیسجمهوری آمریکا دریافته است که در پی تهدید ایران به ترور آقای ترامپ، او طی عملیات فوقالعاده، بهطور مخفیانه و با استفاده از یک کامیون حمل غذا به یک هواپیمای کوچکتر منتقل شده و ترکیه را ترک کرده است.
به گزارش واشنگتنپست، این ماموریت محرمانه بدون اطلاع خبرنگاران و حتی برخی کارکنان کاخ سفید انجام شد و آنها تصور میکردند در همان هواپیمای حامل رئیسجمهوری حضور دارند.
آقای ترامپ با هواپیمای جدید «ایرفورس وان» به ترکیه سفر کرده بود. این هواپیما یک فروند بوئینگ ۸-۷۴۷ است که پیشتر قطر به او هدیه داده بود. با این حال او پیش از ترک ترکیه اعلام کرد که از «ایرفورس وان» قدیمی برای بازگشت به آمریکا استفاده خواهد کرد. در آن زمان درباره امنیت هواپیمای اهدایی قطر تردیدهایی مطرح شده بود و آقای ترامپ ماه گذشته پس از پایان این سفر گفت که تجهیزات این هواپیما بیشازپیش ارتقا خواهد یافت.
رئیسجمهوری آمریکا در آنکارا مقابل دوربینهای تلویزیونی سوار بوئینگ ۷۴۷ قدیمی «ایرفورس وان» شد. اما به گفته مقام آمریکایی و بر اساس اسنادی که واشنگتنپست بررسی کرده است، تنها چند دقیقه بعد، او بهطور مخفیانه با استفاده از یک کامیون حمل غذای فرودگاه به هواپیمایی کوچکتر از نوع سی-۳۲ای نیروی هوایی منتقل شد. به گفته این مقام آمریکایی، هواپیمای ایرفورس وان که خبرنگاران و شماری از کارکنان کاخ سفید در آن حضور داشتند، در واقع نقش «طعمه» را ایفا میکرد.
این عملیات یک شب پس از آن انجام شد که نیروهای آمریکایی به دستور آقای ترامپ و در پی شکست مذاکرات واشنگتن و تهران برای پایان دادن به جنگ، حملات نظامی علیه ایران را از سر گرفتند.
این عملیات باعث شد محل واقعی حضور آقای ترامپ برای چند ساعت از افکار عمومی آمریکا و بسیاری از مقامات ارشد این کشور پنهان بماند. با گذشت چند هفته، همچنان مشخص نیست دولت آمریکا اطلاعات مربوط به این عملیات را تا چه اندازه در اختیار مقامات قرار داده است.
کاخ سفید در اظهارات علنی خود همچنان این روایت را تکرار کرده است که رئیسجمهوری با بوئینگ ۷۴۷ قدیمی آبی و سفیدرنگ ترکیه را ترک کرده است.
در چند دهه گذشته، بهندرت پیش آمده است که روسایجمهوری آمریکا بدون همراهی اعضای هیات خبرنگاران کاخ سفید که در نقش نمایندگان افکار عمومی آمریکا فعالیت میکنند، سفر کنند. خبرنگاران همراه روسایجمهوری متعددی از جمله دونالد ترامپ، جو بایدن، باراک اوباما و جورج دبلیو بوش وارد مناطق جنگی نیز شدهاند.
به گزارش واشنگتنپست، عملیات انتقال مخفیانه آقای ترامپ نشاندهنده عمق نگرانی مقامات امنیتی آمریکا درباره امنیت او هنگام خروج از ترکیه در بحبوحه درگیری با ایران بود.
به گفته یک مقام آمریکایی، دریافت اطلاعاتی درباره تهدید معتبر مرتبط با ایران علیه آقای ترامپ، اجرای «عملیات فریب» را به جریان انداخت. نیویورکتایمز و سیبیاس نیوز ماه گذشته گزارش دادند که مقامات اطلاعاتی درباره تهدید مشخصی برای حمله به رئیسجمهوری یا هواپیمای او هشدار دادهاند و این موضوع به اتخاذ تدابیر امنیتی بیشتر منجر شد.
عملیات یادشده و تهدید ایران تنها چند روز پس از آن رخ داد که رئیسجمهوری استفاده از بوئینگ ۸-۷۴۷ جدیدتر اهدایی قطر را آغاز کرد. آقای ترامپ پس از آنکه صدها میلیون دلار برای ارتقای هواپیمای قرمز، سفید و آبیرنگ هزینه شد، با آن به ترکیه رفت. نیروی هوایی آمریکا این هواپیما را در ماه ژوئیه وارد خدمت کرد، اما این بوئینگ برخی از سامانههای دفاعی موجود در ایرفورس وان قدیمی را ندارد.
یک مقام پیشین آمریکایی، بدون ارائه جزئیات بیشتر، گفت در ۳۰ سال گذشته موارد دیگری نیز وجود داشته است که بهدلیل یک تهدید جدی یا سفر رئیسجمهوری به مکانی خطرناک، ایرفورس وان نقش طعمه را ایفا کرده است. به گفته او، هواپیمای قدیمی ایرفورس وان از امنیت بسیار بالایی برخوردار است، اما بهآسانی قابل شناسایی است، از این رو، انتقال رئیسجمهوری با هواپیمایی جایگزین ممکن است امنتر تلقی شود.
رونالد ال. رو جونیور، سرپرست پیشین سرویس مخفی آمریکا، گفت حفاظت از رئیسجمهوری بالاترین اولویت را دارد و جزئیات رفتوآمدهای او نیز به دلایل موجه امنیتی محرمانه نگه داشته میشود.
آقای رو گفت: «ما باید واژه "مخفی" را در نام سرویس مخفی جدی بگیریم. مردم باید بدانند رئیسجمهوری هر روز چه میکند، اما روشهایی که سرویس مخفی برای حفظ امنیت رئیسجمهوری به کار میگیرد، باید از دید عموم پنهان بماند.»
آقای ترامپ هنگام اعلام اولیه تصمیم خود برای ترک ترکیه با ایرفورس وان قدیمی، در شبکههای اجتماعی این تصمیم را فرصتی برای نیروهای آمریکایی مستقر در بریتانیا دانست تا هواپیمای سابق قطری را ببینند. او نوشته بود که برای زنده کردن «خاطرات قدیمی»، با «ایرفورس وان سابق» ترکیه را ترک خواهد کرد.
اما بر اساس اسناد بررسیشده از سوی واشنگتنپست و اظهارات یک مقام آمریکایی، چنین اتفاقی رخ نداد. افراد زیادی، برخی بدون آنکه از موضوع آگاه باشند، در این عملیات فریب مشارکت داشتند. به گفته این مقام آمریکایی، به خبرنگارانی که تصور میکردند همراه رئیسجمهوری سوار بر ایرفورس وان قدیمی هستند، اطلاع داده نشد که ترامپ هواپیمای خود را تغییر داده است. آنها همچنین از ابعاد تهدید موجود علیه ایرفورس وان آگاهی نداشتند.
عملیات چگونه انجام شد؟
ایرفورس وان جدید اهدایی قطر، شامگاه هشتم ژوئیه نخستین هواپیمایی بود که ترکیه را ترک کرد. آقای ترامپ سپس هنگام غروب، مقابل دوربینها سوار ایرفورس وان آبی و سفید قدیمی شد و هنگام ورود به هواپیما برای حاضران دست تکان داد.
به گفته مقام آمریکایی و بر اساس دیگر اسناد، دونالد ترامپ و چند تن از دستیارانش برای خروج از هواپیما بدون دیدهشدن از سوی افرادی که در عملیات نقشی نداشتند، سوار کامیون حمل غذای فرودگاه شدند. محفظه این کامیون با سامانه هیدرولیکی تا کنار یکی از درهای هواپیما در سمت مخالف ورودی اصلی ایرفورس وان بالا برده شده بود.
تصاویر رسانهها از فرودگاه ترکیه نشان میدهد که در یک سوی ایرفورس وان قدیمی پلکان و در سوی دیگر کامیون حمل غذا قرار داشت که محفظه آن تا سطح هواپیما بالا برده شده بود. ویدیوها نشان میدهد آقای ترامپ با یک لیموزین وارد شد، از پلکان بالا رفت و هنگام سوارشدن برای افراد حاضر در محوطه فرودگاه دست تکان داد.
چند دقیقه بعد، همزمان با سوارشدن اعضای هیات خبرنگاران کاخ سفید از قسمت عقب هواپیما، مردی کتوشلوارپوش وارد کابین کامیون حمل غذا شد. این صحنه در ویدیوی گروه خبرنگاران همراه رئیسجمهوری از مراحل خروج ثبت شده است. ظاهرا تصاویر نشان میدهد که محفظه کامیون پایین آورده شد و خودرو سپس از ایرفورس وان فاصله گرفت و به سوی هواپیمای کوچکتر سی-۳۲ای در نزدیکی آن حرکت کرد. هنگامی که دوربین به سمت دیگری میچرخد و کامیون برای مدتی پشت موتورهای سی-۳۲ای پنهان میشود، این خودرو حدود ۴۰ ثانیه از دید پنهان است.
این ویدیو نشان میدهد که محفظه کامیون برای چند دقیقه تا سطح هواپیما بالا برده شد. پس از پایین آمدن محفظه، فردی کتوشلوارپوش از کابین کامیون که در سطح زمین باقی مانده بود، بیرون آمد و از پلههای سی-۳۲ای بالا رفت و از میدان دید دوربین خارج شد.
به گفته مقام آمریکایی، سی-۳۲ای آبی و سفیدرنگ همراه با ایرفورس وان قدیمی و هواپیمای سابق قطری برای پشتیبانی از سفر رئیسجمهوری به ترکیه منتقل شده بود. این هواپیما نیز مانند بوئینگهای بزرگ ایرفورس وان عبارت «ایالات متحده آمریکا» را بر بدنه خود دارد و میتواند برای انتقال رئیسجمهوری یا معاون رئیسجمهوری استفاده شود.
به گفته مقام آمریکایی و بر اساس دیگر اسناد بررسیشده از سوی واشنگتنپست، پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، نیز بهطور جداگانه و با استفاده از پلکان خارجی سوار سی-۳۲ای شد. این اقدام بخشی از تلاشها برای عادی جلوه دادن پرواز بود. به گفته این مقام، پیت هگست و آقای ترامپ با همان هواپیما به بریتانیا رفتند.
بر اساس گزارش گروه خبرنگاران همراه رئیسجمهوری، کارکنان کاخ سفید هنگام سوارشدن خبرنگاران به ایرفورس وان قدیمی، از آنها خواستند پرده پنجرهها را پایین بکشند.
اگرچه بوئینگهای ۷۴۷ بزرگی که رئیسجمهوری را جابهجا میکنند، معمولا «ایرفورس وان» نامیده میشوند، این عبارت از نظر فنی علامت فراخوان کنترل ترافیک هوایی برای هر هواپیمایی است که رئیسجمهوری آمریکا در آن حضور داشته باشد.
با این حال، در این مورد، حضور رئیسجمهوری در پرواز سی-۳۲ای به مقصد بریتانیا با استفاده از علامت فراخوان عمومی «ریچ ۱۸» (Reach 18) پنهان شد.
حساب هوانوردی «Thenewarea51» ورود سی-۳۲ای به بریتانیا و علامت فراخوان آن را ثبت کرد و همان شب گزارش داد سامانههایی که امکان ردیابی آسان هواپیما در آسمان را فراهم میکنند، خاموش شده بودند. به گفته افراد مطلع از ماموریت، علامت فراخوان «ریچ» اغلب برای پروازهای انتقال نیرو و هواپیماهای حامل تجهیزات نظامی استفاده میشود.
دادههای عمومی ردیابی پرواز نشان میدهد که هواپیمای سابق قطری با علامت فراخوان «SAM 33» به پایگاه هوایی «میلدنهال» در بریتانیا پرواز کرد. دادهها نشان میدهد این هواپیما روز هشتم ژوئیه ساعت ۶:۲۶ عصر به وقت محلی در «میلدنهال» فرود آمد.
ایرفورس وان قدیمی که کارکنان کاخ سفید و خبرنگاران را جابهجا میکرد، در مسیر بریتانیا در نزدیکی استانبول روی رادار ظاهر شد و در ابتدا هیچ علامت فراخوانی برای آن ثبت نشده بود. با وجود آنکه رئیسجمهوری در هواپیما حضور نداشت، این هواپیما در میانه پرواز علامت فراخوان ایرفورس وان، یعنی (AF1) را دریافت کرد و بر اساس دادههای ردیابی پرواز، حدود ساعت ۱۰:۲۹ شب به وقت محلی وارد «میلدنهال» شد. در گزارش گروه خبرنگاران همراه رئیسجمهوری در آن شب آمده بود که پرواز «بدون حادثه» انجام شده و «هیچکس به کابین خبرنگاران سر نزده است.»
هیچ دادهای از سی-۳۲ای در سامانههای ردیابی پرواز پیدا نشد، اما ویدیوهای منتشرشده در کانالهای یوتیوب «RankUpAviation» و «Military Aviation Channel» نشان میدهد که ابتدا هواپیمای سابق قطری فرود آمد، سپس چند ساعت بعد و حدود ساعت ۱۰:۲۰ شب سی-۳۲ای به زمین نشست و ایرفورس وان قدیمی نیز چند دقیقه پس از آن فرود آمد.
ویدیوها نشان میدهد ایرفورس وان قدیمی پس از فرود در محلی متوقف شد که سی-۳۲ای برای مدت کوتاهی در آن پارک شده بود. در ویدیوهای علاقهمندان هوانوردی در یوتیوب، پیادهشدن آقای ترامپ از سی-۳۲ای یا ورود او به ایرفورس وان قدیمی دیده نمیشود، زیرا ورودیهای دارای پلکان در جهتی مخالف دوربینهای تصویربرداران قرار داشتند.
مشخص نیست آقای ترامپ پس از فرود چگونه از سی-۳۲ای به ایرفورس وان قدیمی منتقل شد، اما بر اساس گزارش گروه خبرنگاران همراه، او حدود ساعت ۱۰:۵۶ شب مقابل دوربینهای تلویزیونی ظاهر شد و از پلکان خارجی ایرفورس وان قدیمی پایین آمد.
رئیسجمهوری آمریکا پس از دیدار با نیروهای نظامی آمریکا، حدود ساعت ۱۱:۰۱ شب سوار ایرفورس وان تازهاهدایی شد تا به واشنگتن بازگردد. کارکنان و خبرنگاران نیز پس از انتقال از ایرفورس وان قدیمی به این هواپیما سوار شدند. کاخ سفید همان شب در شبکههای اجتماعی مدعی شد آقای ترامپ «با ایرفورس وان سابق» در پایگاه بریتانیا فرود آمده است و تصویری از هواپیمای قدیمی را نیز منتشر کرد.
دونالد ترامپ در ایرفورس وان جدید حدود ۱۵ دقیقه با خبرنگاران گفتگو کرد و به تهدید ناشی از ایران پرداخت، اما هیچ اشارهای به عملیات فریبی که ساعاتی پیش انجام شده بود، نکرد.
هنگامی که خبرنگاران پرسیدند چرا در ترکیه از آنها خواسته شده بود پرده پنجرههای هواپیما را پایین بکشند، آقای ترامپ پاسخ داد: «چون احتمالا در پروازی خطرناک بودید؛ بهدلیل آدمهای پستی که مجبوریم با آنها سروکار داشته باشیم.»
او گفت که «همیشه» جانش در معرض تهدید قرار دارد و نام او در «فهرست» ایران در رتبه «نخست» قرار گرفته است.
آقای ترامپ سپس خطاب به خبرنگاران گفت: «اما اگر بلایی سر من بیاید، شما هم میروید؛ درست است؟ شاید بهتر باشد یک روز شغلتان را عوض کنید.»