در حالی که ایران و آمریکا برای دهمین روز متوالی به حملات متقابل خود ادامه میدهند، تلاشهای دیپلماتیک برای احیای توافق موقت میان دو کشور که پیشتر فروپاشیده بود، همچنان ادامه دارد.
سفر اسکندر مومنی، وزیر کشور ایران به پاکستان که یکی از میانجیهای اصلی این بحران به شمار میرود، از تشدید تلاشهای دیپلماتیک حکایت دارد؛ هرچند هنوز مشخص نیست چه توافق جدیدی میتواند به پایان جنگ منجر شود.
آگهی
آگهی
اسکندر مومنی در جریان سفر خود با فیلد مارشال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، دیدار کرد. دو مقام دیگر که به دلیل محرمانه بودن مذاکرات نخواستند نامشان فاش شود، این موضوع را تایید کردند.
اسکندر مؤمنی سپس با شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، نیز دیدار کرد. شهباز شریف در دیدار با وزیر کشور ایران، «نگرانی عمیق خود را از تشدید تنشهای اخیر در خلیج فارس» ابراز کرد.
در بیانیه دفترنخست وزیر پاکستان آمده است که ««او از همه طرفها خواست که خویشتنداری کنند و از اقداماتی که میتواند به بی ثباتی بیشتر منطقه بیانجامد، خودداری کنند.» شهباز شریف تاکید کرد که پاکستان به ایفای نقش خود به عنوان یک میانجی و «تسهیلگر صادق و بیریا» ادامه خواهد داد و «تعهد قوی پاکستان به صلح و ثبات منطقهای را تکرار کرد».
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
در این بیانیه آمده است که وزیر کشور ایران نیز «قدردانی عمیق» خود را از نخست وزیر و هیات همراه در انجام«تلاشهای خستگیناپذیر برای میانجیگری» که منجر به یادداشت تفاهم شد، ابراز کرده و اعلام کرده که هیات ایرانی برای «تقویت روابط دوجانبه» به پاکستان آمده است.
به گفته خبرگزاری صدا و سیما برخی از مسوولان ارشد استان سیستان و بلوچستان، وزارتخانههای امور خارجه، نفت، صمت، اقتصاد و دارایی و گمرک نیز در این سفر همراه وزیر کشور ایران حضور دارند.
تلاش های پاکستان برای نجات دیپلماسی
رهبران سیاسی پاکستان و عاصم منیر نقش مهمی در دستیابی به توافق موقت ماه گذشته میان ایران و آمریکا ایفا کرده بودند.
اسلامآباد از آن زمان در تلاش بوده است دو طرف را برای حل اختلافات باقیمانده بر اساس یادداشت تفاهم ژوئن بار دیگر به میز مذاکره بازگرداند.
مقامهای پاکستانی هنوز جزئیاتی از این دیدارها منتشر نکردهاند؛ دیدارهایی که همزمان با ادامه حملات ایران به متحدان عرب آمریکا در خلیج فارس انجام شده است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، اعلام کرده است که واشنگتن همچنان آماده مذاکره با ایران است، اما تاکید کرده که «این مذاکرات باید واقعی باشد.»
در عین حال، هنوز مشخص نیست آیا تهران پیشنهادی ارائه خواهد کرد که از نظر دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، «واقعی» تلقی شود یا خیر.
این در حالی است که بیاعتمادی عمیقی همچنان میان دو طرف وجود دارد. ایران در ماه ژوئن ۲۰۲۵ و بار دیگر در فوریه ۲۰۲۶، در حالی که مذاکرات هستهای با آمریکا در جریان بود، هدف حملات غافلگیرانه قرار گرفت. توافق موقت نیز زمانی از هم پاشید که ایران حملات خود به کشتیها در تنگه هرمز را از سر گرفت؛ در حالی که طبق این توافق، قرار بود این آبراه دوباره برای کشتیرانی بازگشایی شود.
به فیسبوک یورونیوز فارسی بپیوندید
از آن زمان، عبور و مرور کشتیها از تنگه هرمز تقریبا متوقف شده است و همزمان با تشدید نبرد بر سر کنترل این آبراه راهبردی، هر دو طرف زیرساختهای غیرنظامی منطقه را که زندگی میلیونها نفر به آن وابسته است، هدف قرار دادهاند.
با وجود موج حملات آمریکا، تهران همچنان کنترل خود بر تنگه هرمز را حفظ کرده است؛ گذرگاهی که پیش از آغاز جنگ، حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی جهان از آن عبور میکرد.
نیروهای آمریکایی بامداد سهشنبه بار دیگر حملات هوایی خود علیه ایران را ادامه دادند و در مقابل، ایران نیز یک نفتکش را در تنگه هرمز هدف قرار داد؛ حملهای که خدمه کشتی را ناچار به ترک آن کرد.
ایران همچنین حملات خود علیه متحدان آمریکا در منطقه را ادامه داد و بعدازظهر سهشنبه، آژیرهای هشدار در بحرین و کویت با اعلام نزدیک شدن پرتابههای مهاجم به صدا درآمد.
تشدید درگیریها طی هفتههای اخیر موجب افزایش قیمت نفت شده است
قیمت نفت خام برنت روز سهشنبه به حدود ۹۰ دلار برای هر بشکه رسید و میانگین قیمت بنزین معمولی در آمریکا به ۴ دلار برای هر گالن افزایش یافت؛ موضوعی که در آستانه انتخابات میاندورهای پاییز، فشار بیشتری بر هزینههای خانوارهای آمریکایی وارد کرده است.
وزارت خارجه آمریکا نیز در هشدار تازهای به شهروندان این کشور اعلام کرد: «ایران و گروههای حامی آن ممکن است دیگر منافع آمریکا در خارج از کشور یا مکانهای مرتبط با ایالات متحده و شهروندان آمریکایی در سراسر جهان را هدف قرار دهند.»
حملات آمریکا همزمان با هدف قرار گرفتن کشتیها
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) روز سهشنبه اعلام کرد اهداف حملات این کشور شامل مراکز فرماندهی نظامی ایران، توانمندیهای دریایی، محلهای پرتاب موشک و پهپاد و سامانههای پدافند هوایی بوده است.
سنتکام همچنین تصاویر تازهای از بمباران اهدافی در ایران منتشر کرد.
در بیانیه این فرماندهی آمده است: «نیروهای آمریکایی همچنان در آمادهباش کامل قرار دارند تا ایران را در قبال اقدامات غیرقابل توجیه علیه کشتیهای غیرنظامی که قصد عبور آزادانه از تنگه را دارند، پاسخگو کنند.»
رسانههای دولتی ایران نیز گزارش دادند که صدای انفجار در استانهای فارس، هرمزگان، ایلام، کرمان و سیستان و بلوچستان شنیده شده است.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) نیز اعلام کرد یک نفتکش بامداد سهشنبه در تنگه هرمز، در نزدیکی سواحل عمان، هدف حمله قرار گرفت و خدمه آن ناچار شدند کشتی را ترک کنند.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مسئولیت این حمله و همچنین دو حمله دیگر به کشتیها در روز دوشنبه در این آبراه را بر عهده گرفت.
مسیر دریایی در نزدیکی عمان همان مسیری است که ارتش آمریکا به کشتیها توصیه کرده بود برای دوری از محدوده نفوذ ایران از آن استفاده کنند.
حملات ایران به متحدان آمریکا در منطقه
تهران همزمان حملات خود را علیه کشورهای همپیمان آمریکا در خاورمیانه نیز ادامه داد.
ارتش اردن اعلام کرد ایران پنج پهپاد و سه موشک به سوی این کشور شلیک کرده که همه آنها رهگیری و منهدم شدهاند. در بحرین نیز همزمان با موج جدید حملات ایران، آژیرهای هشدار موشکی به صدا درآمد. بحرین میزبان ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا است.
ارتش ایالات متحده هفته گذشته اعلام کرد که پس از حمله موشکی و پهپادی ایران در اردن، دو نفر از اعضای ارتش کشته و چهار نفر دیگر به مراکز درمانی منتقل شدهاند.
دولت کویت نیز اعلام کرد ایران برای چهارمین شب متوالی، تاسیسات آبشیرینکن و نیروگاههای برق این کشور را هدف قرار داده است. به گفته مقامهای کویتی، این حملات موجب آتشسوزی و وارد آمدن خسارت به تاسیسات شده است.
حدود ۹۰ درصد آب آشامیدنی کویت از طریق آبشیرینکنها تمین میشود؛ موضوعی که این حملات را به مسالهای حیاتی برای این کشور کوچک تبدیل کرده است.
در مقابل، حملات آمریکا نیز تاسیسات برق ایران را هدف قرار داده است. مقامهای ایرانی همچنین اعلام کردهاند که نیروهای آمریکایی تاسیسات مربوط به زیرساختهای آب را نیز مورد حمله قرار دادهاند.