سه مقام آمریکایی و اسرائیلی به اکسیوس خبر دادهاند که دولت آمریکا به اسرائیل اطلاع داده در آستانه گسترش احتمالی عملیات نظامی علیه ایران، دهها فروند هواپیمای سوخترسان دیگر به این کشور اعزام میکند.
اما ماجرا از چه قرار است؟ و تصیم اخیر دونالد ترامپ را چطور میتوان تفسیر کرد؟
اگر سخن منابع آگاه درست و دقیق باشد، این در واقع بدان معناست که ترامپ در حال «تدارک لجستیکی برای یک حمله هوایی بسیار بزرگ و طولانیمدت» است. چرا که هواپیمای سوخترسان در عملیات نظامی، نقش «پمپبنزین پرنده» را دارد. به نظر میرسد این اقدام با هدف افزایش توان عملیاتی جنگندهها برای هدفگیری نقاط دوردست، اجرای بمبارانهای پیوسته بر زیرساختها و ارسال سیگنال جدی قدرت برای تغییر محاسبات تهران صورت گرفته است تا اسرائیل بتواند در صورت صدور دستور حمله، با حداکثر توان و بدون محدودیت زمانی عمل کند.
احتمال حملههای آتی به نیروگاههای برق و تاسیسات هستهای
اما چرا این موضوع مهم است؟ دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا پس از بررسی چندین طرح نظامی جدید در جلسه روز سهشنبه «اتاق وضعیت»، در حال بررسی یک تهاجم گسترده به ایران است که دامنه آن وسیعتر از حملههای فعلی در اطراف تنگه هرمز خواهد بود.
گزینههای مورد بررسی شامل بمباران زیرساختهای ایران مانند نیروگاههای برق، حملات بیشتر به تاسیسات هستهای برای دفن عمیقتر اورانیوم غنیشده ایران، و بمباران سایت زیرزمینی «کوه کلنگ» است که گمان میرود تاسیساتی در حال ساخت باشد.
«کوه کلنگ را از بین خواهیم برد، به ایرانیها بگویید آماده باشند»
تاسیسات «کوه کلنگ» که در جنوب مجتمع نطنز واقع شده، پروژهای استراتژیک برای جایگزینی مرکز مونتاژ سانتریفیوژهای پیشرفته ایران محسوب میشود که از پاییز ۲۰۲۰ عملیات ساخت آن آغاز شد؛ این مجموعه با هدف ظرفیت تولید سالانه ۶ هزار سانتریفیوژ طراحی شده و با وجود تداوم فعالیتهای ساختوساز، طبق تصاویر ماهوارهای هنوز عملیاتی نشده است. این مرکز در جریان درگیریهای سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ هدف حمله مستقیم قرار نگرفت. دونالد ترامپ روز سیزدهم ژوییه اعلام کرده بود که تاسیسات هستهای «کوه کلنگ» در فهرست اهداف احتمالی آمریکا قرار دارد: «کوه کلنگ را از بین خواهیم برد. به ایرانیها بگویید آماده باشند.»
«ترامپ مایل به تشدید جنگ است»
در بخش دیگری ازگزارش اکسیوس آمده است که گرچه دونالد ترامپ هنوز تصمیم نهایی را نگرفته، اما به نظر میرسد مایل است جنگ را تشدید کند تا خسارات کافی به ایران وارد شود و این کشور مجبور به بازگشایی تنگه هرمز و پذیرش خواستههای هستهای ترامپ شود. مقامهای آمریکایی و اسرائیلی میگویند که ترامپ ممکن است در روزهای آینده دستور تشدید درگیری را صادر کند.
ارتش آمریکا دستکم هفت پل در اطراف بندرعباس را بمباران کرد
روز پنجشنبه، ارتش آمریکا برای پنجمین روز پیاپی اهدافی را در تنگه هرمز و سواحل جنوبی ایران هدف قرار داد. یک مقام آمریکایی گفت که ارتش آمریکا دستکم هفت پل در اطراف بندرعباس را بمباران کرده است؛ منطقهای که مرکز عملیات سپاه پاسداران در تنگه هرمز محسوب میشود. به گفته این مقام، مهمات، تدارکات و نیروهای کمکی از طریق بندرعباس به سایر نقاط تنگه منتقل میشوند. ایران نیز حملههای خود را به پایگاههای آمریکا در اردن، قطر، بحرین، عراق و کویت تشدید کرده است. سپاه پاسداران همچنین مدعی حمله به یک پایگاه آمریکایی در سوریه شد، اگرچه نیروهای آمریکایی ماهها پیش از آن پایگاه عقبنشینی کرده بودند.
آیا تعداد هواپیماهای سوخترسان آمریکا در اسرائیل به سطح آغاز جنگ میرسد؟
آمریکا در حال حاضر حدود ۳۰ هواپیمای سوخترسان در فرودگاه بینالمللی بنگوریون و تعداد مشابهی در فرودگاه رامون در جنوب اسرائیل دارد. مقامهای اسرائیلی میگویند آمریکا قصد دارد در روزهای آینده چندین هواپیمای سوخترسان دیگر ارسال کند که تعداد آنها را به سطح آغاز جنگ میرساند.
مقامهای اسرائیلی میگویند ارتش آمریکا ترجیح میدهد از فرودگاه بنگوریون استفاده کند، زیرا سایر پایگاههای هوایی منطقه در برابر حملههای ایران آسیبپذیرتر و برای هواپیماهای آمریکایی ناامنتر هستند. در حال حاضر، ایرانیها هنوز از حمله به اسرائیل خودداری میکنند، زیرا احتمالا باعث واکنشی گسترده خواهد شد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل در سخنرانی سهشنبه گفت: «تنها یک چیز را به رهبران ایران میگویم: اگر به ما حمله کنید، روی آرامش حساب نکنید. روی تکرار [رخداداهای پیشین] حساب نکنید. چون این بار متفاوت خواهد بود، بسیار قدرتمندتر.»
دردسرهای حضور هواپیماهای سوخترسان نظامی آمریکا در بنگوریون
حضور هواپیماهای سوخترسان نظامی آمریکا در اسرائیل به یک مساله سیاسی جنجالی تبدیل شده است. دهها هواپیمای سوخترسان که ماههاست در بنگوریون مستقر هستند، این فرودگاه را تقریبا بهطور کامل مسدود کردهاند. این موضوع در اوج جنگ که حریم هوایی اسرائیل بسته بود مشکلی ایجاد نمیکرد، اما اکنون که حریم هوایی باز است و اسرائیلیها به تعطیلات تابستانی میروند، استقرار هواپیماهای بیشتر میتواند به لغو گسترده پروازها منجر شود.
این موضوع در سه ماه مانده به انتخابات میتواند برای ائتلاف نتانیاهو بسیار آسیبزا باشد. میری رگو، وزیر حملونقل اسرائیل و از متحدان نزدیک نتانیاهو، برای انتقال این هواپیماها از بنگوریون یا دستکم محدود کردن تعداد آنها فشار آورده اما وزارت دفاع و ارتش اسرائیل با این موضوع مخالفت کردهاند.
دولت ترامپ از دولت اسرائیل خواسته است تا شرایط را برای پذیرش هواپیماهای سوخترسان اضافی فراهم کند. تصمیم نهایی در این مورد با نتانیاهو است.
اگرچه در مدت اخیر گمانهزنیهایی درباره فاصله گرفتن ترامپ از اسرائیل مطرح شده بود، اما اعزام دهها هواپیمای سوخترسان به منطقه نشان میدهد که نیاز به تداوم درگیریهای نظامی، بار دیگر همکاریهای امنیتی میان واشنگتن و تلآویو را تقویت کرده است.