هفت نفر از هر ده اسپانیایی حالا خرید خانه با وام را به اجاره ترجیح میدهند، در حالی که ترس از حباب تازه اوج گرفته و قانون مسکن ناکام مانده است.
افزایش خفهکننده قیمتهای اجاره در حال ایجاد یک تغییر ساختاری در روانشناسی بازار مسکن اسپانیا است. در شرایطی که اجارههای ماهانه بهطور نظاممند به رکوردهای تاریخی میرسد، برداشت شهروندان در یک جهت مشخص تثبیت شده است: هفت نفر از هر ده فرد عادی (۷۱٪) معتقدند که با سطح فعلی قیمتها، از نظر اقتصادی پرداخت قسط وام مسکن سودآورتر از تقبل هزینه اجاره است.
این مهمترین نتیجه گزارش «رادیوگرافی بازار مسکن در سال ۲۰۲۶» (منبع به زبان اسپانیایی) است که توسط واحد پژوهشی فوتوکاسا تهیه شده است. دادهها بالاترین سطح اجماع در کل این مطالعه را نشان میدهد (با نمره میانگین ۷٫۶ از ۱۰) و حاکی از افزایش جزئی نسبت به نیمه نخست ۲۰۲۵ است؛ زمانی که ۷۰٪ از فعالان بازار با این گزاره موافق بودند.
افراد حقیقی حاضر در بازار مسکن (درصدی از جمعیت بالای ۱۸ سال).افراد حقیقی حاضر در بازار مسکن (درصدی از جمعیت بالای ۱۸ سال).
«پناهگاه» مالکیت در برابر بیتعادلی بازار اجاره
بررسی نشان میدهد ترجیح خرید مسکن تنها به یک میل فرهنگی محدود نمیشود، بلکه پاسخ بقا در برابر فشار مالی ناشی از افزایش هزینه اجاره است.
ماریا ماتوس، مدیر مطالعات و سخنگوی فوتوکاسا، میگوید: «هرچند دسترسی به خانهای ملکی به دلیل کمبود پسانداز و قیمت بالای خرید همچنان دشوار است، شمار فزایندهای از مردم معتقدند اگر توان برداشتن این گام را داشته باشند، پرداخت قسط وام مسکن گزینهای سودآورتر از اختصاص اجاره ماهانه به خانهای است که هزینهاش پیوسته بالا میرود. این برداشت نشاندهنده بیتعادلی عظیمی است که بازار اجاره در حال حاضر با آن روبهروست.»
افراد حقیقی در حال انجام اقدامات جستوجوی مسکن (درصدی از جمعیت بالای ۱۸ سال).افراد حقیقی در حال انجام اقدامات جستوجوی مسکن (درصدی از جمعیت بالای ۱۸ سال).
این وضعیت سایر شاخصهای سنتی بازار مسکن اسپانیا را نیز تقویت کرده است:
- سرمایهگذاری امن: ۶۸٪ از پاسخدهندگان معتقدند خرید ملک همچنان یک سرمایهگذاری خوب است (با نمره ۷٫۲ از ۱۰).
- ریشهدار بودن مالکیت: ۶۸٪ دیگر میگویند حس داشتن خانه شخصی همچنان در جامعه اسپانیا بسیار ریشهدار است. با این حال این باور نسبت به نیمه نخست ۲۰۲۵ که حمایت از آن به ۷۲٪ میرسید، تضعیف شده است.
- مسکن بهعنوان میراث: ۵۹٪ از افراد حقیقی بر این باورند که خانه بهترین میراثی است که میتوان برای فرزندان گذاشت؛ شاخصی که در مقایسه با ۶۱٪ سال قبل کمی عقبنشینی کرده است.
شبح حباب جدید مسکن پررنگتر میشود
روی دیگر این ترجیح برای خرید، ترس است. سرعت افزایش قیمتها، هم در خرید و هم در اجاره، دوباره زنگ خطر را برای شهروندان به صدا درآورده است. ۵۶٪ از پاسخدهندگان نگراناند که بازار به سمت یک حباب جدید در بازار مسکن حرکت کند؛ افزایشی دو واحد درصدی نسبت به ۵۴٪ ثبتشده در سال ۲۰۲۵.
در مقابل، برداشت فرهنگی از اجاره همچنان در باتلاق بدبینی گرفتار است. نیمی از افراد فعال در بازار (۵۰٪) همچنان حکم میدهند که زندگی در خانه اجارهای «پول دور ریختن» است، رقمی برابر با سال گذشته. همراستا با این نگاه، انتظار برای همگرایی اسپانیا با «الگوی اروپایی اجاره» کاهش یافته است: سهم کسانی که معتقدند بازار به سمت وزن بیشتر اجاره نسبت به مالکیت پیش خواهد رفت به ۴۰٪ رسیده است (در برابر ۴۱٪ در سال ۲۰۲۵).
قانون مسکن نتوانسته بازار املاک اسپانیا را قانع کند
گزارش بار دیگر نشان میدهد که شهروندان بهطور گسترده به مقررات کنونی نمره قبولی نمیدهند. ارزیابی «قانون مسکن» همچنان بهطور قاطع در محدوده منفی قرار دارد. هرچند سهم افراد حقیقی که این قانون را تایید میکنند در یک سال گذشته بهطور خفیف از ۲۷٪ به ۲۸٪ رسیده، اما نمره میانگین همچنان روی ۴٫۷ از ۱۰ ثابت مانده است.
ویژگیهای جمعیتی افرادی که در اسپانیا خانه اجاره میکنندویژگیهای جمعیتی افرادی که در اسپانیا خانه اجاره میکنند
عامل کلاناقتصادیای که باید مد نظر قرار داد
قرار دادن این تصویر ثابت در بستر زمانی خود بسیار مهم است: نظرسنجی فوتوکاسا در فوریه ۲۰۲۶ انجام شده است. بنابراین پاسخهای شهروندان بازتابدهنده اثر دو سال ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ است؛ دورهای که با کاهش تدریجی نرخهای بهره که وامهای مسکن را ارزانتر کرد، همراه با گرانتر شدن همزمان اجاره مشخص میشود.
افزایش اخیر نرخهای بهره از سوی بانک مرکزی اروپا (BCE) در ماه ژوئن گذشته متغیر تازهای از عدماطمینان را به معادله اضافه میکند. اثر این سختگیرانهتر شدن اعتبار وام مسکن بر درک شهروندان از سودآوری، باید در گزارشهای بعدی بخش مسکن مورد بررسی قرار گیرد.