این پرونده به دلیل جنبههای تازه، فضای سیاسی و احتمال تاثیرش بر ساختار تصمیمگیری فیفا، بهویژه با توجه به شباهت آن با اختلافات سیاسی مشابه در فوتبال در گذشته، میتواند به یکی از پروندههای مهم حقوق ورزشی تبدیل شود.
درپی جنجال ایجاد شده پس از مردود اعلام شدن گل ایران مقابل مصر در جریان بازی های جام جهانی ۲۰۲۶، یک شهروند ایرانی-آمریکایی مقیم ماساچوست شکایتی یک میلیارد دلاری علیه فیفا ثبت کرده است.
آگهی
آگهی
پیشتر نیز فدراسیون فوتبال ایران به طور جداگانه اعلام کرده بود که به دلیل «محدودیتهایی» که به گفته این نهاد بر تیم ملی در جریان جام جهانی ۲۰۲۶ تحمیل شده از فیفا شکایت خواهد کرد.
به گزارش روزنامه بریتانیایی ایندیپندنت، این شکایت توسط لطفالله کاظم افراسیابی، استاد سابق علوم سیاسی که در جریان تبادل زندانیان میان ایران و آمریکا مورد عفو قرار گرفته بود، به ثبت رسیده است.
وی از فیفا، جیانی اینفانتینو و برخی دیگر از مسئولان این فدراسیون، به مبلغ ۱ میلیارد دلار شکایت کرده است.
آقای افراسیابی مدعی است گلی که در تساوی ۱–۱ بازی ایران مقابل مصر مردود اعلام شد، نتیجه یک اقدام عمدی تبعیضآمیز بوده و از «شواهد روشن و غیرقابل انکاری» سخن میگوید که که به گفته او، نشان میدهد تصمیم کمکداور ویدئویی (ویاِیآر) اشتباه بوده است.
«دعوی جمعی از طرف بیش از ۹۱ میلیون نفر»
آقای افراسیابی درخواست کرده است که این پرونده به صورت یک «دعوی جمعی» از طرف بیش از ۹۱ میلیون ایرانی و ایرانی-آمریکایی رسیدگی شود.
وی ادعا کرد که این افراد از نظر روحی آسیب دیدهاند، چراکه از صعود به مرحله حذفی «محروم» شدهاند. بازی ایران برابر مصر برای صعود ایران به مرحله حذفی جام جهانی سرنوشتسازبود.
آقای افراسیابی فیفا را به «استاندارد دوگانه، ریاکاری و تبعیض آشکار» علیه تیم ملی ایران متهم کرده است.
از زمین فوتبال تا صحن دادگاه
تصمیم بحثبرانگیز کمک داور ویدئویی مربوط به گل دقایق پایانی «شجاع خلیلزاده» بود که با وجود این ادعا که موقعیت مدافع مصری، خلیلزاده را در موقعیت آفساید قرار نداده بود، مردود اعلام شد.
برخی مفسران فوتبال از جمله زلاتان ابراهیموویچ، مردود اعلام شدن گل ایران را یک «سرقت» توصیف کرده و خواستار عذرخواهی شدند.
این پرونده پرسشهای گستردهتری را درباره نحوه اجرای قوانین آفساید توسط فیفا، میزان شفافیت پروتکلهای «ویاِیآر» و اینکه آیا سابقهای برای تغییر چنین تصمیمهای جنجالی در بازیهای بزرگ وجود دارد یا نه، ایجاد کرده است.
وداع احساسی تیم و سایههای سیاسی
در جریان مسابقات جام جهانی، تیم ملی ایران با برجا گذاشتن یادداشتهای دستنویس در رختکن خود و همچنین با صدور بیانیههایی از طرف مقامهای وزارت أمور خارجه، از میزبانی شهر تیخوانای مکزیک تشکر کرد، اما در عین حال این پرسش را مطرح کردند که آیا قوانین برای همه تیمها یکسان اجرا میشود یا نه.
آنها گفتند محدودیتهای سفر، پذیرفته نشدن برخی روادیدها و انتقال کمپ تیم ملی از آریزونا به مکزیک باعث شده شرایط عادلانه نباشد.
در این پیامها، ناراحتی ورزشی با اعتراض سیاسی نیز همراه بود؛ از جمله مقامهای آمریکایی برای حذف ایران جشن گرفتند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه گفت: هیئت حاکمه آمریکا در اوج کینهتوزی با تیم فوتبال ایران رفتار کرد و رقص و پایکوبی وزیر آمریکایی بابت حذف ایران، نقض تمام ضوابط میزبانی است.
مارکوین مولین، وزیر امنیت داخلی آمریکا، روز دوشنبه ۲۹ ژوئن، پس از حذف تیم ملی فوتبال ایران از جام جهانی ۲۰۲۶، از این اتفاق ابراز خرسندی کرد و گفت: «واقعا خوشحالم که کارشان تمام شد و دیگر برنمیگردند.» او افزود: «وقتی توانستیم ویزاهایشان را لغو کنیم خیلی خوشحال شدم. شاید حتی یکی دو آهنگ هم خواندم و از خوشحالی رقصیدم.»
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
در یادداشت تیم ملی فوتبال ایران پس از بازی آخر مقابل مصر به زبان انگلیسی امده است که: «شاید بتوان با هر راهی امتیاز گرفت، اما احترام را نه. شاید بتوان از یک گروه صعود کرد، اما از قضاوت تاریخ، تنها با جوانمردی میتوان سربلند عبور کرد.
امیر قلعهنویی نیز پس از دیدار اول با نیوزیلند گفته بود که ایران مظلومترین تیم کل جام جهانی است.
ادامه مسیر پرونده چه میشود؟
آقای افراسیابی ۶۰ روز فرصت دارد شکایت خود را به فیفا ابلاغ کند و انتظار میرود فیفا تلاش کند پرونده را مختومه کند.
اگر او در این پرونده موفق شود، گفته شده بخشی از غرامت احتمالی را به توسعه ورزشهای پایه در ایران اختصاص خواهد داد.
این پرونده به دلیل جنبههای تازه، فضای سیاسی و احتمال تاثیرش بر ساختار تصمیمگیری فیفا، بهویژه با توجه به شباهت آن با اختلافات سیاسی مشابه در فوتبال در گذشته، میتواند به یکی از پروندههای مهم حقوق ورزشی تبدیل شود.