آغاز تابستان هواشناسی در اروپا چشمانداز متفاوتی رقم زده است. آمت در شبهجزیره ایبری از گرمای شدید اما باثبات خبر میدهد اما پرتغال، ایتالیا و یونان با ناهنجاریهای دمایی و هشدارهای بهداشتی روبهرو هستند.
پایان ماه مه و آغاز ژوئن در اسپانیا در سایه پایداری گسترده جوی میگذرد. دادههای تجمیعشده سازمان هواشناسی دولتی اسپانیا (آمت) برای این یکشنبه و روزهای نخست هفته آینده از حاکمیت آسمان صاف در بیشتر نقاط حکایت دارد.
آگهی
آگهی
بارشها تقریبا بهطور کامل به شرق پیرنه و رشتهکوه ایبری محدود میشود؛ جایی که ناپایداریهای روزانه رگبارها و طوفانهای رعدوبرق عصرگاهی را که میتواند در برخی نقاط شدید باشد، بهدنبال خواهد داشت.
از نظر دمایی، مقادیر همچنان بالا است اما در محدودههای پیشبینیشده قرار دارد برای این زمان از سال در شمال و مرکز شبهجزیره، بهطوریکه دما بین ۳۰ تا ۳۴ درجه سانتیگراد نوسان میکند.
با این حال، فرورفتگیهای شمالشرق و نواحی داخلی نیمهجنوبی کشور شدیدترین بخش این دوره را تجربه خواهند کرد و دما بهطور عمومی از ۳۶ درجه سانتیگراد فراتر میرود و در دره گوآدالکیبیر از مرز ۴۰ درجه نیز عبور میکند.
در مقابل، حداقل دماها در ربع شمالغربی کشور اندکی کاهش مییابد و از شدت شبهای استوایی که در روزهای گذشته ثبت شده بود کم میکند. بنا بر اعلام آمت، پیشبینیها برای ماههای ژوئن، ژوئیه و اوت روشن است و احتمال افزایش دما را در این بازه زمانی نشان میدهد.
موج گرما و شاخصهای بحرانی در پرتغال، ایتالیا و یونان
وضعیت در دیگر بخشهای قوس مدیترانه و غرب شبهجزیره ایبری از جهش دمایی بسیار شدیدتری حکایت دارد و دورهای از گرمای افراطی و غیرمعمول را در آغاز فصل تابستان رقم زده است.
در پرتغال در نواحی داخلی و جنوبی، از جمله آلنتژو، دماهای تاریخی بالاتر از ۴۰ درجه سانتیگراد ثبت شده است؛ وضعیتی که موسسه پرتغالی دریا و جو (IPMA) را واداشته تا سطح خطر را بالا ببرد و محدودیتها برای فعالیتهای فضای باز در ساعات میانی روز را سختتر کند.
در شرق، فشارهای بالا و نفوذ هوای صحرای ساهارا گردش جو را بر فراز ایتالیا مسدود کرده است و وزارت بهداشت این کشور پنجشنبه گذشته برای شهر رم و چهار مرکز استان دیگر به دلیل تداوم دمایی که به ۳۸ درجه سانتیگراد میرسد در بافتهای متراکم شهری، هشدار قرمز صادر کرد.
در فرانسه نیز همزمان با مرحله گذشته مسابقات تنیس رولان گاروس در پاریس، دما به اوج خود رسید و ادامه مسابقات را برای ورزشکاران و تماشاگران بسیار دشوار کرد.
این دماهای بالا باعث شده بسیاری از پاریسیها، با وجود آگاهی از مشکلات بهداشتی احتمالی، رود سن را بهعنوان یک استخر طبیعی تجربه کنند.
وضعیتی مشابه در یونان جریان دارد؛ ترکیب بادهای خشک و دماسنجهایی که در دشتهای مرکزی از ۳۹ درجه سانتیگراد فراتر میرود نه تنها بهخاطر تاثیر بر سلامت عمومی، بلکه به دلیل فشار مضاعف ناشی از تنش آبی بر زیرساختهای انرژی این کشور زنگ خطر را به صدا درآورده است.
نقش پدیده «گنبد گرما» و خطر آتشسوزی جنگلها
پایداری این دماهای بسیار بالا در آغاز دوره تابستانی اروپا بهطور مستقیم با شکلگیری یک «گنبد گرما» ارتباط دارد.
در این پدیده هواشناسی، هوای گرم زیر سامانهای از پرفشارهای پایدار به دام میافتد و از ورود جبهههای اقیانوس اطلس که میتوانند سطح زمین را خنک کنند جلوگیری میشود و تابش خورشید بر سطح اروپا را تشدید میکند.
این وضعیت سطح خطر آتشسوزی جنگلها را در سراسر حوضه مدیترانه بلافاصله بالا میبرد. طوفانهای موسوم به «طوفان خشک» نیز خطر بروز آتشسوزی را افزایش میدهند.
کاهش سریع رطوبت خاک، همراه با پوشش گسترده گیاهان ریزبرگ که در اواخر بهار رشد کردهاند، شاخصهای اشتعال را در سطوح بسیار بالا یا حتی حداکثری قرار داده و از شبهجزیره ایبری تا بالکان، نیروهای اطفای حریق و خدمات اضطراری را در حالت آمادهباش نگه داشته است.