تلاش مقامهای ارشد آلمان برای ترغیب اتحادیه اروپا به کاهش محدودیتها بر استفاده از هوش مصنوعی در صنایع تولیدی، با موجی از مخالفتها در بروکسل روبهرو شده است.
بر اساس گزارشها، گروهی متشکل از ۱۰ کشور اروپایی با پیشنهادی مخالفت کردهاند که هدف آن خارج کردن بخشی از محصولات از جمله ماشینآلات صنعتی و تجهیزات پزشکی از شمول قانون جامع هوش مصنوعی اتحادیه اروپا و انتقال نظارت بر آنها به مقررات بخشی (sector-specific) است.
آگهی
آگهی
هشدار درباره «مقرراتزدایی به جای سادهسازی»
طبق سندی که پولیتیکو مشاهده کرده، کشورهایی از جمله اتریش، دانمارک، هلند، اسلواکی، اسلوونی و اسپانیا هشدار دادهاند که چنین اقدامی «به مقرراتزدایی منجر میشود، نه سادهسازی».
همچنین یونان، پرتغال، رومانی و لتونی نیز در نشست روز دوشنبه حمایت خود را از این موضع اعلام کردهاند.
حمایت آلمان از تغییر قوانین به نفع صنایع بزرگ
این مخالفتها در حالی شکل گرفته که آلمان به یکی از اصلیترین حامیان این طرح تبدیل شده است. برلین خواستار آن است که الزامات مربوط به هوش مصنوعی در برخی صنایع از تجهیزات پزشکی گرفته تا اسباببازیها از قانون کلی هوش مصنوعی حذف و به قوانین تخصصی هر بخش منتقل شود.
این رویکرد با هدف حمایت از شرکتهای بزرگ صنعتی مانند زیمنس و بوش مطرح شده است.
نقطه اختلاف اصلی در مذاکرات اتحادیه اروپا
پیشنهاد اولویت دادن به قوانین بخشی که از سوی برخی نمایندگان پارلمان اروپا مطرح شده، اکنون به مهمترین محور اختلاف در تلاش اتحادیه اروپا برای بازنگری در چارچوب قوانین هوش مصنوعی تبدیل شده است.
این بازنگری از ماه نوامبر آغاز شده و هدف آن تقویت توان رقابتی اروپا در رقابت جهانی هوش مصنوعی عنوان شده است.
قرار است سفرای ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا روز چهارشنبه برای یافتن یک راهحل میانه دیدار کنند. پس از آن نیز مذاکرات نهایی میان پارلمان اروپا، شورای اتحادیه و کمیسیون اروپا برای دستیابی به توافق برگزار خواهد شد.
استدلال حامیان: جلوگیری از «بار مضاعف»
حامیان این طرح استدلال میکنند که بسیاری از محصولات صنعتی هماکنون تحت قوانین بخشی قرار دارند و اعمال همزمان الزامات قانون هوش مصنوعی، بار مضاعفی بر شرکتها تحمیل میکند.
در سندی از شورای اتحادیه اروپا به تاریخ ۱۵ آوریل که پولیتیکو به آن دست یافته، آلمان تاکید کرده است که باید مشکل «تعهدات دوگانه، الزامات همپوشان و عدم قطعیت حقوقی» برای کاربردهای پرخطر هوش مصنوعی در بخشهای از پیش تنظیمشده برطرف شود.
سخنگوی شرکت زیمنس نیز در این باره گفته است که قانونگذاران اتحادیه اروپا باید به وعده خود برای «پایان دادن به مقرراتگذاری دوگانه» عمل کنند.
همچنین گروههای لابی صنعتی مستقر در بروکسل، از جمله Orgalim و Digital Europe، در نامهای به نمایندگان کشورهای عضو هشدار دادهاند که وجود الزامات همپوشان و گاه متناقض، میتواند به مشکلات جدی برای صنایع منجر شود.
نگرانی منتقدان: تضعیف چارچوب واحد
در مقابل، منتقدان هشدار میدهند که اگر نظارت بر هوش مصنوعی بهطور کامل به قوانین هر صنعت واگذار شود، چارچوب یکپارچه قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا تضعیف خواهد شد.
براندو بنیفی، نماینده سوسیالدموکرات ایتالیا و مذاکرهکننده اصلی پارلمان اروپا در حوزه هوش مصنوعی، گفته است: «یک انتقال کامل به قوانین بخشی، چارچوب افقی قانون هوش مصنوعی را به مجموعهای از نظامهای پراکنده تبدیل خواهد کرد.»
او تاکید کرده که لازم است گزینههای جایگزین با همکاری شورای اتحادیه بررسی شود.
در همین حال، سرگئی لاگودینسکی، نماینده حزب سبز آلمان در پارلمان اروپا، با صراحت بیشتری از مخالفتها حمایت کرده و گفته است: «من از افزایش مخالفتها با پیشنهاد انفرادی دولت آلمان استقبال میکنم.»
آینده نامشخص قانون هوش مصنوعی اروپا
با افزایش اختلافات میان کشورهای عضو و نهادهای اروپایی، آینده اصلاحات در قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا همچنان نامشخص است.
در حالی که برخی کشورها و صنایع خواهان کاهش بار مقرراتی برای رقابتپذیری بیشتر هستند، دیگران نگراناند که این روند به تضعیف استانداردهای نظارتی و ایجاد شکاف در چارچوب قانونی منجر شود؛ شکافی که میتواند پیامدهای گستردهای برای آینده فناوری در اروپا داشته باشد.