به گزارش نیویورکتایمز به نقل از دو مقام ارشد وزارت نفت ایران، حملات روز شنبه اسرائیل به بزرگترین مجتمع صنعتی پتروشیمی ایران در شهر ماهشهر، عملا منجر به توقف تولید در سراسر این مجتمع شد. به گفته این مقامات، بازسازی و ازسرگیری کامل فعالیتهای این مجتمع حدود دو سال زمان خواهد برد.
به گزارش رسانههای ایران و به نقل از این دو مقام ارشد وزارت نفت ایران، اسرائیل در حملات هوایی دو واحد خدماتی موسوم به «فجر ۱» و «فجر ۲» را هدف قرار داد. این دو واحد خدمات پایه از جمله گاز، برق و آب صنعتی را برای ۵۰ کارخانه پتروشیمی فعال در داخل این مجموعه فراهم میکردند.
آگهی
آگهی
حامد شمس، رئیس بازاریابی و ارتباطات صنایع پتروشیمی وزارت نفت، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که زیرساختهای مهمی در این حملات هدف قرار گرفتند و افزود: «فجر انرژی خلیج فارس نه تنها نقشی حیاتی در تامین برق پتروشیمیهای ماهشهر دارد که در تابستان با تزریق ۵۰۰ مگاوات برق به شبکه نقشی کلیدی در تامین برق ۵۰۰ هزار خوزستانی دارد.»
ارتش اسرائیل طی بیانیهای مدعی شد که این مجتمع پتروشیمی «مسئول تولید مواد شیمیایی برای تسلیحات رژیم ایران» بود و افزود که این مجتمع «مسئول تولید و صادرات مواد شیمیایی برای نیروهای مسلح وابسته به رژیم ایران» بود.
ارتش اسرائیل همچنین گفت: «سایتی مورد هدف قرار گرفت که در آن یکی از دو زیرساخت مرکزی برای تولیدات مورد استفاده در مواد منفجره، موشکهای بالستیک و سایر تسلیحات ایجاد شده بود. این سایت یکی از مراکز اصلی تولید مادهای حیاتی برای موشکهای بالستیک بهشمار میرود.»
به گزارش رسانههای ایران، اسرائیل و آمریکا در روزهای اخیر حملات به زیرساختهای حیاتی ایران را تشدید کرده و دو کارخانه اصلی فولاد کشور، مراکز دارویی و پژوهشهای علمی، فرودگاهها و بنادر را هدف قرار دادهاند.
مجتمع پتروشیمی «بندر امام» یکی از قطبهای اصلی پتروشیمی ایران است که بنا بر دادههای وزارت نفت ایران، سالانه ۷۲ میلیون تن محصولات پتروشیمی تولید میکند. این مرکز صنعتی که در نزدیکی شهرهای ماهشهر و بندر «امام خمینی» قرار دارد، بزرگترین کارفرمای منطقه برای حدود ۳۰۰ هزار نفر از ساکنان آن به شمار میرود.
کارخانههای پتروشیمی ماهشهر طیف گستردهای از مواد شیمیایی پایه، پلیمرها و دیگر مواد را تولید میکنند. این محصولات در ساخت انواع کالاها از جمله پلاستیک، پوشاک و منسوجات، کودهای شیمیایی و تجهیزات پزشکی کاربرد دارند.
به گفته این دو مقام ارشد وزارت نفت، توقف کامل فعالیت این کارخانهها ضربهای بسیار سنگین به اقتصاد ایران است و بازسازی واحدهای خدماتی و بازگرداندن کامل خطوط تولید به مدار ممکن است حدود دو سال زمان ببرد.
حمید حسینی، کارشناس نفت و انرژی و عضو اتاق بازرگانی تهران گفت که صنایع پاییندستی مانند تولید مواد غذایی، خودروسازی و نساجی که به محصولات این مرکز صنعتی وابستهاند، پس از پایان جنگ با بحران روبرو خواهند شد.
آقای حسینی گفت: «اینها صنایع غیرنظامی هستند که هیچ ارتباطی با کاربرد نظامی نداشتند و نباید هدف حمله قرار میگرفتند. این موضوع مربوط به معیشت مردم است. صندوقهای تامین اجتماعی سهام بزرگی در این شرکتها دارند و بسیاری از مردم عادی هم سهامدار هستند.»
ارتش اسرائیل گفته است صنایع حیاتی که هدف قرار داده، غالبا کاربری دوگانه، یعنی غیرنظامی و نظامی دارند یا با دولت و نیروهای مسلح در ارتباطاند. به گفته کارشناسان، حتی اگر یک تاسیسات دومنظوره باشد، باز هم در حملات نظامی باید اصل تناسب رعایت شود.
بنابر اعلام استانداری خوزستان، این حملات دستکم پنج نفر کشته و ۱۷۰ نفر زخمی برجای گذاشت. ویدیوهای منتشرشده از این حملات در شبکههای اجتماعی، ستونهای عظیم دود و آتش را نشان میدهد که از داخل مجتمع به هوا برخاستهاند.
آقای موالیزاده گفت که حملات هوایی اسرائیل علاوه بر دو واحد خدماتی، تاسیسات دیگری را از جمله مجتمعهای پتروشیمی رازی، کارون و بندر امام، هدف قرار داده است. بنابر اعلام تلویزیون دولتی ایران، این مجتمع پس از حملات تخلیه شده است.
مهدی بستانچی، مدیر یک مجتمع صنعتی خصوصی و نماینده شورای هماهنگی صنعتگران شهرکهای صنعتی ایران، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «حمله به پتروشیمیهای ماهشهر یعنی حمله به قلب ایران، به رگهای حیاتی اقتصاد ایران. بندر امام، امیرکبیر، مارون، تندگویان و فجر انرژی فقط اسم چند مجتمع صنعتی نیستند؛ اینها ستونهای اشتغال، تولید و زندگی کشورند.»
بر اساس گزارش رسانههای ایران، کالاهای پتروشیمی که حدود ۲۵ درصد از کل صادرات ایران را تشکیل میدهند، به حدود ۶۰ کشور صادر میشوند و منبع حیاتی درآمد برای کشور هستند و سالانه حدود ۱۰ تا ۱۵ میلیارد دلار درآمد ایجاد میکنند.
در جریان تلاش ایران برای دور کردن اقتصاد خود از وابستگی به نفت، محصولات پتروشیمی به یکی از اصلیترین منابع جایگزین درآمد کشور تبدیل شد.