همزمان با ادامه حملات اسرائیل و آمریکا به ایران، شمار زیادی از شهروندان ایرانی به گذرگاههای مرزی با ترکیه رفتهاند تا از این مسیر خود را به نقطهای امن در خاک ترکیه برسانند. با این حال، مقامهای ترکیه اعلام کردهاند ترددهای یکروزه مسافران در هر سه گذرگاه مرزی با ایران به طور متقابل تعلیق شده است.
یک شاهد عینی به خبرگزاری رویترز گفته است تا ظهر دوشنبه ۱۱ اسفند، صدها ایرانی موفق شدهاند از مرز عبور کنند و وارد خاک ترکیه شوند. کسانی که خود را به آنسوی مرز رساندهاند، فضای تهران را نگرانکننده توصیف کردند و گفتهاند برخی شهروندان در تلاش برای ترک شهر هستند و صفهای طولانی در پمپبنزینها شکل گرفته است.
عمر بولات، وزیر تجارت ترکیه صبح روز دوشنبه در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که کشورش ترددهای یکروزه مسافران در مرز مشترک با ایران را بهطور متقابل تعلیق کردهاند.
او تاکید کرد که در سه گذرگاه مرزی در امتداد مرز ۵۰۰ کیلومتری دو کشور «وضعیت فوقالعادهای» وجود ندارد و افزود: «ایران به شهروندان خود اجازه میدهد از طریق ترکیه وارد خاک کشور خودشان شوند، ما نیز ورود شهروندان خود و اتباع کشورهای ثالث اجازه میدهیم از ایران وارد خاک کشورمان شوند.»
شماری از مسافران روز یکشنبه به رویترز گفته بودند که از ورود برخی شهروندان ایرانی به ترکیه جلوگیری میشود.
با این حال تا ظهر دوشنبه عبور ایرانیان از گذرگاه مرزی کاپیکوی ادامه داشت؛ گذرگاهی در امتداد مرز مشترک دو کشور که در آنسویش، تپههای پوشیده از برف در خاک ایران دیده میشود.
مردی که از تهران خود را به خاک ترکیه رسانده است و نخواست نامش فاش شود به رویترز گفت: «اوضاع در تهران دشوار است. بمبارانهایی صورت گرفته و همه نگراناند.» او افزود که در نخستین روز جنگ برای خرید برخی اقلام از خانه خارج شده اما مغازهها بسیار شلوغ بودهاند.
با این حال بینالی کیلیچ، شهروند ایرانی آذریتبار که از قزوین به مرز آمده، میگوید کمبودی در مواد غذایی یا اقلام اساسی وجود ندارد. به گفته او زندگی در شهرش همچنان جریان دارد، هرچند بمباران مداوم مناطق نظامی بر زندگی مردم تاثیر گذاشته و «بیشتر مردم در خانههایشان ماندهاند». او اضافه کرد نگرانی اصلی شهروندان تهیه سوخت است و به همین دلیل در پمپبنزینها صفهای طولانی شکل گرفته است.
زیما که از تبریز آمده بود نیز گفت این شهر هدف «انفجارهای مداوم» قرار گرفته است.
خبرنگار خبرگزاری فرانسه گزارش داده است که روز دوشنبه رفتوآمدها در این گذرگاه اندکی افزایش یافته اما وضعیت کلی همچنان عادی به نظر میرسید.
دانشجویان ایرانی خارج از کشور در صف خروج
در میان افرادی که از مرز عبور کردهاند، شماری از ایرانیانی نیز دیده میشوند که در خارج از کشور تحصیل میکنند و زمان آغاز جنگ در ایران بودند. یک دانشجوی ۲۲ ساله ایرانی که در میلان درس میخواند و برای تعطیلات به ایران آمده بود، پایتخت را چنین توصیف کرد: «تهران در آتش میسوزد.»
دانشجوی دیگری که خود را امیر معرفی کرد، گفت «خوشحالم که از کشور خارج شدم» و افزود قصد دارد برای ادامه تحصیل در رشته پزشکی راهی چین شود.
علیرغم این جنگ که از اوایل شنبه آغاز شد، مقامهای ترکیه تاکید کردهاند که امنیت مرزی دچار اختلال نشده است. رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه گفت این کشور «از نظر امنیت مرزی» با مشکلی مواجه نیست.
کشورهای همسایه نگران هستند
همسایگان ایران سالهاست نسبت به پیامدهای بیثباتکننده و جنگ در این کشور ابراز نگرانی کردهاند. آنها هشدار دادهاند که تشدید حملات میتواند کل منطقه را تحت تاثیر قرار دهد و به شکلگیری موج تازهای از پناهجویان منجر شود.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
ترکیه در حال حاضر میزبان بیش از ۷۴ هزار شهروند ایرانی دارای اجازه اقامت و حدود پنج هزار پناهجو است؛ آماری که در صورت گسترش بحران میتواند افزایش یابد.