یک پژوهش علمی در اروپا نشان داده است مسافرانی که با هواپیما سفر میکنند، در معرض تنفس میزانی از ذرات فوقریز با غلظت شدید و خطرناک هستند.
گروهی از پژوهشگران فرانسوی از جمله پژوهشگرانی از دانشگاه پاریس-سیته، مجموعهای از ابزارهای اندازهگیری ساختند که همراه مسافران از فرودگاه شارل دوگل پاریس به مقاصد اروپایی پرواز داده شد. این تجهیزات روی یک صندلی خالی در ردیفهای جلو یا در بخش خدمات پرواز (آشپزخانه هواپیما) قرار داده شده بود.
ذرات فوقریز قابل مشاهده نیستند و معمولا از چشم دستگاههای پایش متعارف پنهان میمانند؛ به همین دلیل نیز در قوانین مرتبط با آلودگی هوا پوشش داده نمیشوند.
در سال ۲۰۲۱، شورای بهداشت هلند و سازمان جهانی بهداشت بر شواهد روبهافزایشی تاکید کردند که نشان میدهد ذرات فوقریز به سلامت ما آسیب میزنند. این شواهد شامل ۷۵ مطالعه است که عمدتاً به التهاب ریه، فشار خون و مشکلات قلبی مربوط میشود و همچنین خطراتی برای رشد جنین را نشان میدهد.
با این حال، اختلافهای فنی در میان این مطالعات باعث شد که سازمان جهانی بهداشت نتواند یک استاندارد مشخص تعیین کند.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
بعد از آن زمان، مطالعهای روی نزدیک به ۱۱ میلیون نفر در هلند نشان داد که قرار گرفتن در معرض ذرات فوقریز طی چندین سال با مرگهای زودرس، از جمله مرگ ناشی از سرطان ریه، مرتبط است.
البته آلودگی ناشی از ذرات فوقریز در کابین هواپیما هنگامی که هواپیما در ارتفاع کروز و در هوای نسبتا پاک پرواز میکند، بسیار پایین است. اما روی زمین، وضعیت کاملا متفاوت است.
در مطالعه جدید، بیشترین غلظت ذرات فوقریز زمانی اندازهگیری شد که مسافران در حال سوار شدن بودند و زمانی که هواپیما در حال تاکسیکردن بود. بهطور متوسط، سطح ریزذرات در این دو حالت بیش از دو برابر میزانی است که سازمان جهانی بهداشت به عنوان سطح بالا تعریف میکند.
این هوای آلوده پس از برخاستنِ هواپیما بهتدریج از کابین خارج میشود، اما هنگام نزدیکشدن به فرود دوباره افزایش مییابد؛ احتمالا به دلیل غلظت بالای ذرات در مسیرهای پروازی و مناطق پاییندستِ فرودگاهها. این الگو در فرودگاههای مقصد نیز مشاهده شده است.
برای «کربن سیاه» یا ذرات دوده نیز وضعیت مشابهی گزارش شده است. بیشترین میزان حضور این ذرات نیز زمانی است که هواپیما در فرودگاه قرار دارد.
این موضوع از آن جهت نگرانکننده است که امسال احتمالا تعداد مسافران هوایی در جهان برای نخستینبار از ۵ میلیارد نفر فراتر خواهد رفت. هواپیماها همچنان نسبتا آلایندهاند و در مقایسه با ترافیک جادهای و صنایع، کنترلهای کمتری بر آنها اعمال میشود.
یک بررسی جداگانه بر مطالعات سلامت نشان داد که پژوهشهای اندکی درباره اثرات آلودگی هوایی که بیش از ۲ میلیون کارمند غیرنظامی و نظامی شاغل در فرودگاههای سراسر جهان تنفس میکنند، انجام شده است.
ذرات فوقریز منتشرشده از فرودگاه شارل دوگل فقط توسط افراد حاضر در فرودگاه تنفس نمیشود، بلکه به محلههای اطراف نیز گسترش مییابد. غلظت این ذرات در فاصله یک کیلومتری فرودگاه مشابه غلظتی است که تنها چند متر دورتر از بزرگراه شلوغ پاریس تنفس میشود.
در فرودگاه گتویک لندن نیز غلظت ذرات فوقریز در حدود ۵۰۰ متری حصار فرودگاه بیش از غلظت این ذرات در کنار شلوغترین خیابانهای مرکز لندن بوده است.
ذرات فوقریز منتشرشده از فرودگاه شارل دوگل پاریس تا بیش از ۵ کیلومتر دورتر از این مکان قابل شناسایی بودند. در لندن نیز ذرات فوقریز منتشرشده از فرودگاه هیترو در سراسر غرب و مرکز لندن قابل شناسایی بوده است؛ به این معنا که میلیونها نفر این ذرات را تنفس میکنند.