کارلا سوتسنی، همبنیانگذار بنیاد عزالدین علایا، میگوید کتاب و نمایشگاهی تازه در پاریس پیوندهای عزالدین علایا و کریستین دیور، دو استاد اوت کوتور و دگرگونکنندگان پوشاک زنانه را بازخوانی میکند.
چطور میتوان یک نمایشگاه و یک کتاب درباره رابطه دو خیاط اوت کوتور که هرگز در زندگی واقعی یکدیگر را ندیده بودند خلق کرد؟ این پرسشی بود که من از کارلا سوزانی، همبنیانگذار بنیاد عزیزدین علایا، پرسیدم.
آگهی
آگهی
سوزانی در دهه ۱۹۸۰ وقتی سردبیر مد و کتاب بود با این خیاط تونسی آشنا شد و دوستی عمیقی بینشان شکل گرفت. او نقش کلیدی در معرفی طراحیهای او داشت و پیوندشان با عشق مشترکشان به مد و هنر محکمتر شد.
بعد از شنیدن روایتشان، بهراحتی میشد فهمید این نمایشگاه چطور و چرا شکل گرفته است. هم نمایشگاه و هم کتابی با عنوان _«عزیزدین علایا و کریستین دیور، دو استاد اوت کوتور»_در پی آن هستند که میان این دو هنرمند که دههها از هم جدا بودند گفتوگویی برقرار کنند.
سوزانی میگوید: «عزیزدین به خیاطها، خیاطهای کوچک در تونس، کمک میکرد و رویای رفتن به پاریس را در سر داشت.» او ادامه میدهد: «یکی از مشتریها که خانه مد کریستین دیور را میشناخت، برای عزیزدین در دیور دوره کارآموزی پیدا کرد.»
اینکه در دهه ۱۹۵۰ مستقیم از تونس به خیابان اونیو مونتنی برود، ناگزیر شوک فرهنگی بزرگی بود، اما علایا از این تجربه مرعوب نشد. برعکس، احساس میکرد درست به خانه خودش رسیده است. سوزانی میگوید: «کارگاه و تمام فضا آنقدر او را تحت تاثیر قرار داد که تصمیم گرفت خودش یک خیاط شود نه یک طراح مد. در واقع عزیزدین در تمام عمرش میگفت من طراح مد نیستم، من خیاطم. این برای او بزرگترین دستاورد زندگیاش بود.»
جدا در دههها، متحد در طراحی
بهروشنی پیداست که دست استاد اثر ماندگاری بر شاگردش گذاشته است. هر دو هنرمند در طراحی مجموعهها و نگاهشان به لباس زنانه، قواعد را به هم زدند.
در سال ۱۹۴۷ «نیولک» دیور تحولی عظیم در مد پس از جنگ بهوجود آورد و سیلوئتی زنانهتر، مجللتر و شنی را به نمایش گذاشت.
کمی بیش از سی سال بعد، به گفته سوزانی، علایا هم صفحهای تازه در کتاب تاریخ نوشت.
سوزانی اضافه میکند: «عزیزدین دقیقا همین کار را، آن هم با قدرت بسیار، در دهه ۱۹۸۰ انجام داد؛ با شکل تازهای که به بدن انسان داد، لباسهایی طراحی کرد که هم بر اندام تاکید داشتند و هم راحت بودند. زندگی اجتماعی عوض شده بود، شیوه زندگی زنان تغییر کرده بود و زنان در دهه ۱۹۸۰، زمانی که عزیزدین مشهور شد، کار میکردند.»
سوزانی میگوید: «برای او اصل این بود که زنان را زیبا، زنانه و قدرتمند نشان دهد، اما راحت بودن همیشه برایش مسئله بسیار مهمی بود.»
او ادامه میدهد: «در کنار هم قرار گرفتن این لباسها چیزی بسیار شاعرانه دارد، حتی اگر از نظر رنگ، یا تور، یا پلیسه با هم فرق کنند. آنها با هم حرف میزنند. به نظرم وارد جهانی میشوید انگار که در رویا آنجا هستید، لباسها خودشان سر پا میایستند و به شکلی عجیب با شما حرف میزنند.»
«عزیزدین علایا و کریستین دیور، دو استاد اوت کوتور» (منبع به زبان انگلیسی) اکنون توسط انتشارات دامیانی منتشر شده است.
نمایشگاه در بنیاد عزیزدین علایا در پاریس تا ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ ادامه دارد.