رئیسجمهور پیشین استونی در گفتگویی اختصاصی با یورونیوز فاش کرد که سفر محرمانه رئیس سیا به مسکو، نه درباره تهدید کشورهای بالتیک، بلکه هشداری قاطع به روسیه درباره همکاری با ایران و ارائه اطلاعات بوده است.
توماس هندریک ایلوس، رئیسجمهوری پیشین استونی و از چهرههای سرشناس بحثهای امنیتی در اروپا، در گفتگوی اختصاصی با یورونیوز با ابراز تردید درباره گزارشهای مربوط به سفر جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA) به مسکو، تاکید کرد که واشنگتن بیش از هر چیز نگران نقش ایران است تا احتمال گشودهشدن جبههای تازه توسط روسیه در حوزه بالتیک.
آگهی
آگهی
ایلوس با رد گزارشهایی که علت اصلی این سفر را هشدار به مسکو درباره هرگونه تجاوز به کشورهای بالتیک عنوان کرده بودند، گفت: «مشکل واقعی ایالات متحده در حال حاضر چیست؟ مشکل اصلی ایران است و این واقعیت که روسها اطلاعات هدایت اهداف را در اختیار ایرانیها قرار میدهند. اینها چالشهای واقعی آمریکا هستند و همین موضوع برای آنکه رئیس سیا شخصاً به مسکو برود و به آنها بگوید عقبنشینی کنند، کفایت میکند.»
رسانههای آمریکایی پیشتر مدعی شده بودند رئیس سیا برای هشدار به مسکو نسبت به حمله به اعضای ناتو، بهویژه استونی، لتونی یا لیتوانی به روسیه سفر کرده است. با این حال، ایلوس این تحلیل را زیر سؤال برد و گفت: «هیچ تغییری در ارزیابی تهدید آمریکا نسبت به کشورهای بالتیک رخ نداده است. اگر هدف واقعی سفر، هشدار جدی به روسها برای عدم اقدام در منطقه بالتیک بود، باید نشانهها و تحرکات عملی آن را در این منطقه میدیدیم.»
مارگوس تساهکنا، وزیر امور خارجه استونی نیز روز پنجشنبه تاکید کرد که «ارزیابی تهدید کشورش تغییری نکرده»، اگرچه تصریح کرد که احتمال تحرکات ایذایی روسیه علیه ناتو باید جدّی گرفته شود.
جان رتکلیف این هفته برای مذاکراتی محرمانه با مقامات اطلاعاتی روسیه به مسکو سفر کرد. او اگرچه با ولادیمیر پوتین دیدار نداشت، اما با سرگئی ناریشکین، رئیس سرویس اطلاعات خارجی روسیه (SVR) گفتگو کرد. ایلوس معتقد است مطرحکردن نام کشورهای بالتیک، صرفاً فضاسازی رسانهای برای انحراف توجهات از موضوع اصلی مذاکرات بوده است.
«همه اینها فضاسازی رسانهای است»
رئیسجمهوری پیشین استونی گزارش رسانهها بر سر افزایش تهدید نظامی روسیه علیه کشورهای بالتیک را غیرواقعی خواند و گفت: «چرا روسیه باید در شرایط کنونی دست به اقدام در حوزه بالتیک بزند؟ در حالی که روسیه همچنان در جنگ اوکراین درگیر است، هیچ دلیل استراتژیکی ندارد که ریسک رویداد مستقیم با ناتو را بپذیرد. چرا باید وقتی در اوکراین به بنبست رسیدهاید، جبهه جدیدی باز کنید و خطر جنگ با ناتو را بخرید؟»
وی افزود روسیه همسایگان متعددی خارج از ناتو و اتحادیه اروپا دارد که مداخله در آنها ریسک بسیار کمتری برای مسکو دارد؛ از ارمنستان گرفته تا تاجیکستان. به گفته او، هرگونه تحرک نظامی در بالتیک به سرعت فنلاند، سوئد، دانمارک و لهستان را وارد درگیری مستقیم خواهد کرد؛ لهستانی که اکنون یکی از بزرگترین ارتشهای اروپا را در اختیار دارد.
«اگر به این کار ادامه دهید، ما هم اقدام مقتضی را انجام میدهیم»
ایلوس تاکید کرد که اگر محور اصلی گفتگوهای رتکلیف موضوع ایران بوده باشد، رئیس سیا قطعاً پیامی قاطع و همراه با تهدید به اقدام متقابل ارائه کرده است: «مطمئنم پیام او چیزی در این مایهها بوده که: اگر به این کار ادامه دهید، ما دست به اقدام متقابل خواهیم زد. رتکلیف باهوشتر از آن است که بگوید خواهش میکنم اطلاعات ماهوارهای به آنها ندهید.»
با این حال، این سیاستمدار برجسته استونیایی احتمال هرگونه معامله میان واشنگتن و مسکو سر موضوع اوکراین در ازای عقبنشینی روسیه از پشتیبانی ایران را بعید دانست و گفت: «با توجه به حضور اندک فعلی آمریکا در موضوع اوکراین، واشنگتن ابزار فشاری در اختیار ندارد. از ژانویه ۲۰۲۵ به این سو، هیچ کمک قابل توجهی از سوی آمریکا به اوکراین ارائه نشده و تمام بار مالی و تسلیحاتی بر دوش اروپاییها است. همانطور که دونالد ترامپ میگوید، آمریکاییها کارت بازی در دست ندارند.»