ولکر ترک، کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل هشدار داد که هرچند هوش مصنوعی ممکن است آیندهنگر به نظر برسد، اما در بطن خود بر روایت دیرینه قدرت استوار است.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل روز پنجشنبه هشدار داد که بر هوش مصنوعی تقریبا به شیوهای قرون وسطایی حکمرانی میشود و قدرت در دست چند غول فناوری متمرکز شده است.
فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، که در نشست «رایتساکس (RightsX)» در ژنو سخن میگفت، اظهار کرد که هرچند روایت هوش مصنوعی آیندهنگر به نظر میرسد، در زیر آن داستان قدیمیِ قدرت نهفته است.
او گفت: «تعداد کمی مرد هنوز بخش زیادی از قدرت رایانشی هوش مصنوعی، دادهها و زیرساختهای جهان را کنترل میکنند و ما هنوز هیچ قواعد مشترکی برای تعیین سرعت یا هدایت توسعه هوش مصنوعی نداریم.»
تورک گفت که زمانی که پنج شرکت فناوری مالک بیش از ۷۰ درصد ظرفیت رایانشی جهانی هوش مصنوعی هستند، یک کسری دموکراتیک آشکار وجود دارد.
او گفت: «فناوریِ آینده را تقریبا به شیوهای قرون وسطایی اداره میکنیم؛ توسط عدهای معدود، عملا بدون نظارت، بدون موازنه، بدون مشارکت و بدون پاسخگویی.»
او افزود: «تاریخ به ما آموخته است: با چنین نوع قدرتی، حقوق و آزادیهای مردم عادی نخستین چیزهایی هستند که آسیب میبینند.»
با تکرار درخواست خود برای مقرراتگذاریِ هوش مصنوعی بر محور حقوق بشر، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل گفت که این فناوری هرچه بیشتر زندگی مردم را کنترل میکند.
او هشدار داد که این امر اغلب بدون آگاهی آنها رخ میدهد و میتواند گفتوگوی عمومی را به «شیوههایی ظریف و موذیانه» تحریف کند.
او همچنین هشدار داد که الگوریتمهای جانبدارانه میتوانند بیعدالتی را در مقیاسی صنعتی بازتولید کنند.
«فروپاشی تمدنی»
تورک هشدار داد: «حملونقل، غذا و مراقبتهای بهداشتی ما هرچه بیشتر دیجیتالی میشوند. ممکن است از روزی که هوش مصنوعی بتواند زیرساختهای حیاتیِ کل جوامع یا کشورها را، چه بهتنهایی و چه اگر در دستهای نادرست قرار گیرد، قطع کند چندان دور نباشیم.»
او گفت: «وقتی مردم درباره احتمال فروپاشی تمدنی به دلیل هوش مصنوعی بحث میکنند، باید بپرسیم چه کسی تصمیم میگیرد چه خطرهایی را میپذیریم؟»
او ابراز امیدواری کرد که مردم در نهایت قدرت مهارنشده را به چالش بکشند و این کسری دموکراتیک به کسریِ اعتماد تبدیل شود.
او به نسل جوان اشاره کرد که از هماکنون بخشی از زمان خود را آفلاین میگذرانند تا کنترل بیشتری بر زندگیشان به دست آورند.
تورک گفت که مزایای هوش مصنوعی باید بهطور عادلانه تقسیم شود؛ امری که مستلزم حسننیت شرکتهای فناوری، و همچنین مقرراتگذاری و پاسخگویی است.
او گفت که برای شرکتهای پیشرو در حوزه هوش مصنوعی نامه نوشته و از آنها خواسته است پیش از آنکه دیر شود، تدابیر حفاظتیِ مؤثر را برقرار کنند.
تورک یادآور شد که حتی یک بطری شیر نیز بدون لایههای متعددِ آزمایش، قواعد و مقررات نمیتواند به قفسه فروشگاه برسد.
او با اشاره به ظرفیت هوش مصنوعی برای ایجاد آسیب گفت: «بنابراین درباره هوش مصنوعی، کاملا بدیهی است که به نوعی مقرراتگذاری نیاز دارید.»
در مورد نحوه آموزش مدلها، او پیشنهاد کرد اعلامیه جهانی حقوق بشر بهعنوان «وظیفهای برای هوش مصنوعی» در نظر گرفته شود.