با نزدیک شدن انتخابات آمریکا و اسرائیل و افزایش تهدیدها علیه ایران، نگرانی ایرانیان از آغاز دوباره جنگی تمام‌عیار شدت گرفته است. در این میان مقامات جمهوری اسلامی با وجود فشارهای فزاینده همچنان بر مواضع خود پافشاری می‌کنند.
بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل در آستانه انتخابات روز سه‌شنبه که انتظار می‌رود رقابت در آن تنگاتنگ باشد گفت که رهبران جمهوری اسلامی باید از میان برداشته شوند. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا نیز تهدید کرده است که «کار را در ایران تمام خواهد کرد.» سومین ناو هواپیمابر آمریکا و هزاران نیروی نظامی دیگر عازم منطقه شده‌اند.
آگهی
آگهی
در همین حال مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور ایران، آمریکا را به کارشکنی در مذاکرات متهم کرده است؛ مذاکراتی که ماه‌هاست پیشرفت چندانی نداشته است.
همزمان با این تحولات نگرانی از آغاز دوباره حملات به ایران پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در سوم نوامبر شدت گرفته است.
شماری از ساکنان تهران در گفت‌وگو با خبرگزاری آسوشیتدپرس از افزایش نگرانی‌ها و اضطراب ناشی از احتمال آغاز دوباره جنگ گفته‌اند. برخی نیز در تدارک آن هستند که پایتخت را ترک کنند.
فرشته حاجی‌پور، ۳۵ ساله که فرزندی خردسال دارد می‌گوید از ترس «جنگ احتمالی و بمب‌های بزرگ‌تر» در حال ذخیره کردن داروهای بدون نسخه و مواد غذایی است.
افزایش فشارهای اقتصادی در ایران
ساسان کریمی، مقام پیشین دولتی و استاد سیاست خارجی دانشگاه تهران می‌گوید، مقامات جمهوری اسلامی بر این باورند که دونالد ترامپ فارغ از نتیجه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا به احتمال زیاد دستور حملات تازه‌ای را صادر خواهد کرد و به همین دلیل در حال بررسی سناریوهای مختلف و آماده‌سازی تدابیر لازم برای مقابله با پیامدهای احتمالی آن هستند.
کریمی گفت: «آن‌ها پذیرفته‌اند که ترامپ بار دیگر به ما حمله خواهد کرد؛ چه پیش از انتخابات و چه پس از آن.»
ایران بار دیگر پایگاه‌های نظامی آمریکا و متحدان این کشور در خاورمیانه را تهدید کرده و هشدار داده است که ممکن است اهداف تازه‌ای را هدف قرار دهد؛ از جمله کابل‌های زیردریایی انتقال داده که از تنگه هرمز عبور می‌کنند.
در ماه جاری شمار حملات گزارش‌شده به کشتی‌های تجاری عبوری از تنگه هرمز به بالاترین سطح از هفته‌های نخست جنگ در ماه مارس رسیده است.
در همین حال محاصره دریایی بنادر ایران از سوی آمریکا صادرات نفت را که یکی از منابع اصلی درآمد حکومت ایران است محدود کرده و فشارهای اقتصادی را افزایش داده است. این در شرایطی است که دو طرف می‌کوشند با تحمل فشارها طرف مقابل را به عقب‌نشینی وادار کنند.
محاصره دریایی آمریکا همچنین باعث کمبود دارو در ایران شده است، هرچند تاکنون نشانه‌ای از کمبود مواد غذایی یا دیگر کالاهای اساسی دیده نمی‌شود.
هزینه یک بار خرید از سوپرمارکت؛ معادل نصف حقوق ماهانه
تامین هزینه مواد غذایی ضروری حتی برای ایرانیان طبقه متوسط نیز دشوار شده است. از زمان آغاز جنگ، قیمت کالاهای اساسی به‌شدت افزایش یافته است؛ بهای برنج بیش از ۶۰ درصد و قیمت گوشت گاو بیش از ۱۵۰ درصد بالا رفته است.
محمد محمدی، ۳۶ ساله می‌گوید که یک بار خرید از سوپرمارکت ممکن است نیمی از حقوق ماهانه یک فرد با درآمد متوسط یعنی حدود ۴۰۰ میلیون ریال (تقریبا معادل ۱۵۰ دلار) را به خود اختصاص دهد.
با وجود گرانی‌ها افزایش حملات در تنگه هرمز باعث شده است برخی خانواده‌ها برای روزهای دشوارتر مواد غذایی بیشتری ذخیره کنند.
محمد عابدی، ۳۹ ساله می‌گوید که با افزایش این حملات برای خانواده‌اش اقلامی مانند خرمای خشک، روغن و برنج بیشتری خریده است.
او گفت: «نگرانم که اوضاع از این هم بدتر شود.»
در این میان چهره‌های میانه‌رو در عرصه سیاست ایران خواستار دستیابی به توافقی با آمریکا برای نجات اقتصاد کشور شده‌اند.
محسن هاشمی رفسنجانی، فعال سیاسی در یادداشتی که این ماه در روزنامه اصلاح‌طلب سازندگی منتشر شد، هشدار داد: «با افزایش نرخ ارز، شرایط اداره کشور برای قوه مجریه دشوار شده است.»
با این حال ساسان کریمی، مقام پیشین دولت چهاردهم معتقد است فشارهای اقتصادی تغییری در مواضع ایران در مذاکرات ایجاد نخواهد کرد.
او گفت: «این موضوع قبلا آزموده شده است. هیچ فشار اقتصادی نمی‌تواند افراد تصمیم‌گیر در اینجا را به پذیرش توافق متقاعد کند.»
کریمی افزود: «محاسبات تهران بر پایه مقاومت است چون مقام‌ها اطمینان دارند که مقاومت می‌تواند محاسبات طرف مقابل را تغییر دهد.»
پس از آنکه دونالد ترامپ ماه گذشته پیشنهاد ایران برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی کامل تنگه هرمز ظرف یک هفته را رد کرد خبر چندانی از روند مذاکرات با میانجی‌گری کشورهای دیگر منتشر نشده است.
بر اساس پیشنهاد ایران در صورت پذیرش شروطی از سوی واشنگتن از جمله رفع محاصره دریایی، تهران حاضر بود ظرف یک هفته به جنگ پایان دهد و تنگه هرمز را به‌طور کامل بازگشایی کند.
برخی ساکنان تهران خود را برای ترک پایتخت آماده می‌کنند
در نقاط مختلف تهران هنوز ساختمان‌های ویران‌شده بر اثر حملات آمریکا و اسرائیل دیده می‌شود. هزاران خانه در این حملات آسیب دیده یا به‌طور کامل تخریب شده‌اند.
با افزایش نگرانی‌ها از آغاز دوباره جنگ برخی از ساکنان پایتخت در تدارک ترک شهر هستند.
هاشم وجدانی، ۴۵ ساله که مربی بدنسازی است می‌گوید تصمیم دارد تهران را ترک کند.
او گفت: «وسایلم را جمع کرده‌ام تا به شهری امن‌تر در شمال کشور بروم. امروز هم مقداری کنسرو، بیسکویت و پتوی اضافی خریدم.»
یکی از نگرانی‌های اصلی این است که دور تازه درگیری‌ها تلفات بیشتری در میان غیرنظامیان ایرانی بر جای بگذارد. تاکنون هزاران نفر در این جنگ کشته شده‌اند و دونالد ترامپ نیز بارها تهدید کرده است که نیروگاه‌ها و دیگر زیرساخت‌های ایران را هدف قرار خواهد داد.
فرزانه عرب‌زاده، ۳۰ ساله می‌گوید ترامپ مدعی بود جنگ را برای کمک به مردم ایران آغاز کرده است اما در عمل «مردم ما را در وضعیت بدتری قرار داد.»
انتظار می‌رود نارضایتی رای‌دهندگان از جنگ و مسائل دیگر بر نتایج انتخابات پیش‌رو در آمریکا و اسرائیل تاثیر بگذارد.
در آمریکا احتمال تضعیف پایگاه حمایت سیاسی دونالد ترامپ وجود دارد. در اسرائیل نیز بنیامین نتانیاهو با رقابتی تنگاتنگ و دشوار روبه‌روست.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
رحمان قهرمان‌پور، تحلیلگر سیاسی ساکن تهران معتقد است انتخابات اسرائیل از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
به گفته او اگر نتانیاهو در قدرت باقی بماند احتمال ازسرگیری جنگ تمام‌عیار بیشتر خواهد شد، زیرا نخست‌وزیر اسرائیل آمادگی بالایی برای پذیرش خطرات و دست زدن به اقدامات پرریسک دارد.
با این حال ساکنان تهران می‌گویند بعید می‌دانند نتیجه انتخابات در هیچ‌یک از دو کشور به بهبود روابط با ایران منجر شود.