وقتی هنوز زمین و خورشید وجود نداشتند؛ دریافت امواج رادیویی از اعماق تاریخ کیهان

فوران‌های سریع رادیویی، انفجارهای بسیار شدیدی از امواج رادیویی هستند که می‌توانند تنها در چند میلی‌ثانیه، به‌اندازه انرژی‌ که خورشید طی ماه‌ها یا سال‌ها تولید می‌کند، انرژی آزاد کنند.

آگهی

آگهی

این پالس‌های اسرارآمیز نخستین‌بار در سال ۲۰۰۷ کشف شدند و از آن زمان تاکنون دانشمندان را با پرسش‌های بسیاری روبه‌رو کرده‌اند.

بر اساس پژوهش جدیدی که در مجله علمی Science منتشر شده، فوران سریع رادیویی‌ که به‌تازگی کشف شده، زمانی روی داده که عمر جهان تنها حدود ۳ میلیارد سال بوده است. به این ترتیب، امواج این فوران در طول «تقریبا ۸۰ درصد از تاریخ کیهان» در سفر بوده‌اند.

گمان می‌رود این فوران که «FRB 20240304B» نام‌گذاری شده، دورترین فوران سریع رادیویی باشد که تاکنون شناسایی شده است؛ فاصله‌ای بیش از دو برابر رکورد قبلی.

دانشمندان این فوران را با استفاده از تلسکوپ رادیویی میرکت (MeerKAT) در آفریقای جنوبی شناسایی کردند و سپس با کمک تلسکوپ فضایی «جیمز وب» ناسا، کهکشان مبدأ آن را یافتند.

به گفته دکتر تمیا نانایاکارا از دانشگاه سیدنی و یکی از پژوهشگران اصلی این مقاله، زمانی که این فوران روی داده «نه زمینی وجود داشته است و نه خورشیدی».

داده‌های تلسکوپ «جیمز وب» نیز نشان داد که این فوران از «کهکشانی جوان و بسیار کوچک سرچشمه گرفته که با سرعت بسیار زیادی در حال تشکیل ستارگان است و مقدار فلزات در آن بسیار کم است».

از سال ۲۰۰۷ تاکنون، بیش از ۱۰ هزار فوران سریع رادیویی شناسایی شده است. برخی از این فوران‌ها به‌طور مداوم تکرار می‌شوند و برخی دیگر فقط یک بار روی می‌دهند و دیگر هرگز مشاهده نمی‌شوند.

این فوران‌ها «روشی بسیار بنیادی برای شمارش تعداد اتم‌های موجود در جهان» به شمار می‌روند و به گفته نانایاکارا، شناسایی فوران‌های سریع رادیویی بیشتر از فواصل دور، به دانشمندان امکان خواهد داد ماده نامرئی موجود در بخش‌های دوردست کیهان را نقشه‌برداری کنند.

فوران‌های سریع رادیویی تحت تاثیر ذراتی قرار می‌گیرند که در مسیر حرکت خود از میان آن‌ها عبور می‌کنند؛ همین ویژگی به دانشمندان امکان می‌دهد مقدار ماده‌ای را که با تلسکوپ‌های نوری قابل مشاهده نیست، اندازه‌گیری کنند.