افزایش دما امکان کشت مستقیم قهوه در ایتالیا را فراهم کرده است. خانواده موریتینو در سیسیل نخستین برداشت را انجام داده؛ نمونه‌ای از تغییر الگوی کشت در جهان بر اثر گرمایش زمین است.
یک مزرعه در حاشیه پالرمو برای نخستین بار توانسته است دانه‌های قهوه از گونه عربیکا را که به‌طور کامل در ایتالیا رشد کرده و برداشت شده‌اند تولید کند. این نتیجه که در ملک خانوادگی مورِتینو به‌دست آمده، با تغییرات اقلیمی ممکن شده است؛ تغییراتی که عملا دمایی نزدیک به مناطق استوایی را به جنوب ایتالیا آورده است.
آگهی
آگهی
اگر گرمایش جهانی پیش از این جنوب انگلستان را به تولید شامپاین و سایر نوشیدنی‌های گازدار کشانده و منطقه سنتی تولید در فرانسه و شمال ایتالیا را به سمت شمال جابه‌جا کرده بود، جهش قهوه از نواحی استوایی به مدیترانه بدون تردید بزرگ‌تر است.
همان طور که روز پنجشنبه روزنامه لا استامپا گزارش داد (منبع به زبان ایتالیایی)، این تولید در سیسیل که در منطقه سان لورنزو آی کولی و چند صد متر بالاتر از سطح دریا قرار دارد، فعلا حدود ۱۰۰ کیلوگرم «دروپ» یا میوه گیاه قهوه، موسوم به گیلاس قهوه، به‌بار می‌آورد که از آن کمی بیش از ۱۵ کیلوگرم دانه برشته‌شده به‌دست می‌آید.
این طرح که دانشگاه و باغ گیاه‌شناسی پالرمو را نیز درگیر کرده است (منبع به زبان ایتالیایی) و سازگاری کشت‌های استوایی با اقلیم جدید مدیترانه‌ای را بررسی می‌کند، هنوز از نظر حجم تولید تا رسیدن به مقیاس تجاری فاصله زیادی دارد اما ارزش علمی و نمادین قابل توجهی یافته است.
قهوه کجا کشت می‌شود: کشورهای اصلی تولیدکننده در جهان
به‌طور سنتی قهوه در مناطق استوایی و نزدیک خط استوا کشت می‌شود؛ جایی که دمای بالا، رطوبت و بارش‌های منظم رشد آن را تسهیل می‌کند.
به همین دلیل، عمده تولیدکنندگان و صادرکنندگان جهانی در آمریکای لاتین، آفریقا و آسیا متمرکز شده‌اند و گونه عربیکا در ارتفاعات بالاتر نسبت به روبوستا کیفیت بهتری به‌بار می‌آورد.
در میان کشورهای بزرگ تولیدکننده می‌توان به برزیل، کلمبیا، پرو و کاستاریکا در آمریکای لاتین، اتیوپی، اوگاندا، کنیا و تانزانیا در آفریقا و ویتنام و اندونزی در آسیا اشاره کرد.
به‌گفته برگزارکنندگان این ابتکار، قهوه تولید شده در پالرمو ویژگی‌های معطر خاصی پیدا می‌کند با نُت‌هایی که یادآور کشمش است؛ خصوصیتی که آن را از تولیدات مناطق سنتی کشت قهوه متمایز می‌کند.
پیش از اقدام خانواده مورِتینو، یک واحد کشاورزی در سیسیل قهوه را به‌طور کامل در گلخانه (منبع به زبان ایتالیایی) در تراسینی، در استان پالرمو، کشت کرده بود.
تجربه‌ای از این دست به‌شکل‌های مختلف در دیگر نقاط جنوب اروپا نیز امتحان شده است.
در اسپانیا، به‌ویژه در استان گرانادا، طرح‌های آزمایشی برای سنجش مقاومت گیاهان اجرا شده که نتایج آن با وضعیت در جزیره گران کاناریا متفاوت است؛ جایی که به‌دلیل موقعیت جغرافیایی در عرض‌های پایین‌تر، از قرن نوزدهم تاکنون با بهره‌گیری از خاک آتشفشانی حاصلخیز و مرطوب قهوه کشت می‌شود.
جزایر آزور در پرتغال، که گزارش شده بسیاری از کشت‌های خصوصی قهوه در آنها از اقلیم معتدل منطقه بهره می‌برند، یکی از شمالی‌ترین نقاط کشت قهوه در جهان به‌شمار می‌روند.
مصرف قهوه در ایتالیا چگونه تغییر کرده است
رشد توجه به تولیدات خاص و کوچک‌مقیاسی مانند قهوه سیسیل در شرایطی رخ می‌دهد که ایتالیا بزرگ‌ترین تولیدکننده قهوه برشته در اتحادیه اروپا است و در سال ۲۰۲۵ بیش از ۴۰۰ تن تولید داشته است.
بخش تولید ملی قهوه هرچند بر واردات ماده اولیه از دیگر کشورهای تولیدکننده تکیه دارد (یعنی دانه‌های خام یا «قهوه سبز»)، حدود هزار واحد تفت‌خانه را در خود جا داده و سالانه گردش مالی ۵.۹ میلیارد یورو ایجاد می‌کند.
افق‌های تازه برای کشت محلی که با گرمایش اقلیمی ممکن شده؛ گرمایشی که متاسفانه همزمان آورنده بلایای طبیعی نیز هست با الگوی مصرف ایتالیایی‌ها هم‌خوانی دارد؛ مصرفی که بنا بر برخی پژوهش‌هایی که همزمان با روز جهانی قهوه در اول اکتبر منتشر شده‌اند همچنان پرقدرت و رو به رشد است.
آستاریکرچه در همکاری با برند سگافردو در یک پژوهش می‌گوید ۸۲.۶ درصد ایتالیایی‌ها کیفیت ماده اولیه را تعیین‌کننده می‌دانند، ۷۱.۸ درصد به ویژگی‌های معطر توجه دارند و ۵۱.۵ درصد می‌خواهند از منشأ و مسیر محصول در طول زنجیره تامین آگاه شوند.
کمیته ایتالیایی قهوه در «یونیونه ایتالیانا فود» به‌همراه آلترکونسومو در یک بررسی روی بیش از ۱۲۰۰ مصرف‌کننده گزارش می‌کنند که سه ایتالیایی از هر چهار نفر به‌طور منظم قهوه می‌نوشند و تقریبا یک نفر از هر دو، قهوه را همچون پاستا یکی از نمادهای فرهنگ و سبک زندگی ملی می‌داند.
در میان کسانی که اسپرسو مصرف می‌کنند، ۸۳ درصد هر روز آن را می‌نوشند؛ در خانه و کافه، با موکا یا با دستگاه‌های کپسولی جدید که حالا عملا در عادات مصرف شانه‌به‌شانه پیش می‌روند.
در کنار چشم‌اندازهای تجاری، به‌طور طبیعی باید ملاحظات مربوط به پایداری زیست‌محیطی این کشت خارج از زیست‌بوم‌های اصلی آن را هم در نظر گرفت.
فرآوری دانه‌ها پس از برداشت می‌تواند برای هر کیلوگرم قهوه سبز بین ۵۰ تا ۲۰۰ لیتر آب مصرف کند و آب‌های فاضلابی‌ای تولید کند که اگر به‌درستی تصفیه نشود می‌تواند بر اکوسیستم‌های محلی اثر منفی بگذارد.
و اگر به‌جای بارش‌های استوایی که همواره مزارع قهوه را تغذیه کرده‌اند، کشت به مناطقی منتقل شود که خشکسالی در دوره‌هایی از سال به وضعیتی فراگیر و مزمن تبدیل شده است، لازم است در کنار چالش کشاورزی قهوه، یک چالش فناورانه نیز دنبال شود تا میزان آب مورد نیاز برای کشت و فرآوری آن کاهش یابد.