همزمان با انتشار گزارشهای تازه از اطلاعات آمریکا درباره کمک گروههای چینی به توان هدفگیری ایران در حملات و درگیریها در تنگه هرمز، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا روز جمعه از گفتوگو با شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین درباره جنگ ایران خبر داد.
آقای ترامپ در جریان بازدید مشترک خود با شی جینپینگ از آرشیو ملی آمریکا در واشنگتن در پاسخ به این پرسش خبرنگاران که آیا با همتای چینی خود درباره ایران گفتوگو کرده است، گفت: «بله، صحبت کردیم.» او در پاسخ به پرسشی درباره احتمال پیشرفت در بازگشایی تنگه هرمز نیز گفت: «فکر میکنم عملکرد بسیار خوبی خواهیم داشت.»
این اظهارات یک روز پس از انتشار گزارش سیانان (CNN) مطرح شد که به نقل از چهار منبع آگاه از ارزیابیهای اطلاعاتی اخیر آمریکا گزارش داده بود که تصاویر ماهوارهای و پشتیبانی اطلاعاتی ارائهشده از سوی گروههای چینی به ایران در تهدید کشتیها در تنگه هرمز و انجام حملات دقیق علیه پایگاههای آمریکا در خاورمیانه کمک کرده است.
به گفته منابع سیانان، تصاویر ماهوارهای چینی در حمله ماه ژوئیه ایران به یک پایگاه آمریکا در اردن نیز نقش داشته است؛ حملهای که به کشته شدن سه نظامی آمریکایی انجامید. مقامهای آمریکایی معتقدند دقت این حمله بدون چنین اطلاعاتی احتمالا فراتر از تواناییهای پیشین ایران بوده است.
این دادهها همچنین به نیروهای ایرانی کمک کرده است تا حرکت کشتیها در تنگه هرمز را بهتر ردیابی کنند و زمان مناسبتری برای استفاده از پهپادهای حرارتی و موشکها داشته باشند. به نوشته سیانان این حمایت اطلاعاتی در کنار کمکهای فنی چین و روسیه و تجربه رزمی نیروهای ایرانی از عواملی است که به بهبود تواناییهای نظامی ایران کمک کرده است.
با این حال مقامهای آمریکایی درباره میزان دقیق کمک چین اختلاف نظر دارند و مشخص نیست آیا دولت چین مستقیما ارائه این حمایت را هدایت کرده یا صرفا به آن اجازه داده است. یک منبع آگاه از اطلاعات آمریکا نیز گفته است گزارشهای اخیر نشان میدهد چین ترجیح میدهد اختلال در تنگه هرمز که موجب افزایش قیمت جهانی نفت شده است، پایان یابد.
گزارش سیانان همچنین یادآوری میکند که دولت ترامپ در ماه مه سه شرکت ماهوارهای چینی را تحریم کرده بود. مقامهای آمریکایی گفته بودند این شرکتها تصاویری ارائه کردهاند که به حملات نظامی ایران علیه نیروهای آمریکا در خاورمیانه کمک میکند.
دیوید پردو، سفیر آمریکا در چین نیز روز جمعه گفت دولت ترامپ به پکن اعلام کرده است ارائه هرگونه حمایت مستقیم یا غیرمستقیم از ایران «کاملا غیرقابل قبول» است. او افزود ترامپ روز پنجشنبه این موضوع را بار دیگر با همتای چینی خود بهروشنی مطرح کرده است.
در همین حال وزارت خارجه چین پیشتر در واکنش به گزارش استفاده ایران از تصاویر ماهوارهای چینی گفته بود پکن به تعهدات بینالمللی خود پایبند است و با استفاده از درگیری برای «بدنام کردن چین» مخالف است.