در معدنهای سنگ مرمر کارارا در ایتالیا، هوش مصنوعی پیشهای چندصدساله را دگرگون کرده است؛ رباتها مجسمههای پیچیده میتراشند و این پرسش را پیش میکشند که اگر ماشین بتراشد، هنر از کجا آغاز و صنعت کجا پایان مییابد؟
بازوهای رباتیک برای حجاری مجسمههای پیچیده از بلوکهای مرمر بهکار گرفته میشوند و نرمافزاری که طرحهای دیجیتال را به دستورالعملهای دقیق برای این ماشینها تبدیل میکند آنها را هدایت میکند.
این فناوری را شرکتهای ایتالیایی LITIX و ROBOTOR توسعه میدهند و میگویند میتواند کار مجسمهسازی با مرمر را در دسترستر کند.
جیاکومو ماساری، بنیانگذار و مدیرعامل LITIX و ROBOTOR، میگوید هدف این است که بتوانید حتی بدون داشتن مهارت لازم، ایده خود را به اثری عینی تبدیل کنید.
یک تصویر دیجیتال ابتدا به فایل سهبعدی تبدیل میشود و سپس نرمافزار مسیر حرکت ابزار را برای ربات تولید میکند. این ماشین میتواند بخش عمده حجاری را انجام دهد و مرحله پرداخت و ظریفکاری مجسمه را به کارگران ماهر بسپارد.
نقش در حال تغییر مجسمهسازان
ورود رباتها واکنشهای متفاوتی را در میان مجسمهسازان سنتی کارارا برانگیخته است. برخی از آنها از این که ماشینها کاری را در دست میگیرند که به طور سنتی به سالها آموزش نیاز داشته احساس نگرانی میکنند.
ماساری میگوید شما شغلی را از بین نمیبرید، بلکه آن را متحول میکنید. او اضافه میکند رباتها میتوانند تا ۹۹ درصد کار حجاری را انجام دهند و به این ترتیب هنرمندان بر جزییات نهایی تمرکز کنند.
شرکت همچنین استدلال میکند این فناوری میتواند کار با مرمر را ایمنتر و از نظر بدنی کمفشارتر کند.
اما بحث فقط به موضوع شغل محدود نمیشود. هر چه ماشینها بیشتر قادر میشوند ایدههای دیجیتال را مستقیما به اشیای فیزیکی تبدیل کنند، هنرمندان ناچارند دوباره بیندیشند که عمل خلاقانه دقیقا چیست.
«حجاری الگوریتمی»
هنرمند ایتالیایی Davide Quayola (منبع به زبان انگلیسی) از الگوریتمها و ماشینهای رباتیک به عنوان بخشی از کار خود استفاده میکند.
او به جای آن که ربات را خالق مستقلی ببیند، آن را امتداد حرکت هنری خود توصیف میکند.
او میگوید احساس میکنم کاملا بر کار کنترل دارم. کویولا این رویکرد را «حجاری الگوریتمی» مینامد.
به گفته او، خودش و اعضای استودیو حرکات ماشین را برنامهریزی میکنند و ربات را به بخشی از فرایند خلق اثر هنری تبدیل میکنند. این تمایز برای او اهمیت دارد؛ ماشین کار فیزیکی را انجام میدهد، اما این هنرمند است که تصمیم میگیرد چگونه عمل کند و اثر نهایی چه باشد.
آینده مرمر
شهر کارارا مدتها است با هنرهای دستی سنتی و مرمر سفید مورد استفاده برخی از مشهورترین مجسمهسازان تاریخ پیوند خورده است.
اکنون همان ماده با فناوریهایی شکل میگیرد که برای نسلهای پیشین هنرمندان غیرقابل تصور بود.
این تغییر لزوما به معنای پایان یافتن هنرهای دستی سنتی نیست.
در عوض، نقش مجسمهساز ممکن است هر چه بیشتر از تراش فیزیکی سنگ به طراحی، برنامهنویسی و پرداخت نهایی اثر منتقل شود.
با سپردن بخش بیشتری از فرایند فیزیکی به رباتها، یک پرسش همچنان پابرجاست: کار ماشین دقیقا کجا تمام میشود و کار هنرمند از کجا آغاز میشود؟