آمریکا و ایران در آستانه اعلام تحریمهای اقتصادی تازه واشنگتن در روز دوشنبه، پیامهای تندی برای یکدیگر فرستادند؛ تحریمهایی که میتواند علاوه بر جمهوری اسلامی، مهمترین شرکای تجاری تهران از جمله چین را نیز تحت تاثیر قرار دهد.
در حالی که جنگ به ششماهگی نزدیک میشود، دو طرف فعلا به یکدیگر حمله نمیکنند، اما مذاکرات صلح هم در جریان نیست. همزمان، انتقال نفت از تنگه هرمز تقریبا متوقف شده و تهران همچنان تلاش میکند از این آبراه به عنوان اهرم فشار استفاده کند. ایران تهدید کرده هر نفتکشی را که بدون مجوز وارد تنگه شود هدف قرار خواهد داد.
آگهی
آگهی
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، قرار است روز دوشنبه ساعت دو بعدازظهر به وقت شرق آمریکا، برابر با ساعت ۱۸ به وقت گرینویچ، یک نشست خبری برگزار کند و جزئیات آنچه واشنگتن «شدیدترین تحریمهای تاریخ» علیه ایران خوانده اعلام کند. آمریکا همزمان از چین خواسته با این کارزار همکاری کند.
بر اساس دادههای سال ۲۰۲۵ شرکت تحلیلی کپلر، چین بیش از ۸۰ درصد نفت صادراتی ایران را خریداری میکند. پکن در واکنش به فشارهای واشنگتن خواستار حل بحران از مسیر دیپلماسی شده است.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز شنبه گفت اعلام قریبالوقوع تحریمهای اقتصادی تازه آمریکا علیه ایران در واقع «ادعای اعمال حاکمیت فرامرزی بر تمام کشورهای مستقل عضو سازمان ملل» است.
او در شبکه ایکس نوشت: «چنین تحریمهای ثانویهای هیچ مبنایی در حقوق بینالملل ندارند.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، که هشدار داده هر کشوری که «هر نوع راه نجاتی» برای ایران فراهم کند با پیامدهای اقتصادی روبهرو خواهد شد، روز جمعه گفت واشنگتن در حال بررسی این است که «چه اتفاقی میافتد».
ترامپ درباره ایران گفت: «آنها خیلی دوست دارند توافق کنند، اما به نظر من هنوز آماده نیستند توافق درستی انجام دهند.»
عبور کشتیها از تنگه هرمز تقریبا متوقف شده است
در حالی که آمریکا عملا کشتیهای ایرانی را در بنادر این کشور محاصره کرده، عبور و مرور در تنگه هرمز نیز بهشدت مختل شده و هزاران دریانورد روی صدها کشتی گرفتار ماندهاند.
بر اساس دادههای رهگیری کشتیها، روز پنجشنبه تنها چهار کشتی باری از تنگه عبور کردند و هیچیک از آنها نفتکش بزرگ حمل نفت خام یا کشتی حامل گاز طبیعی مایع نبود.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، گفت ارتش این کشور کمک کرده میانگین هفتروزه انتقال نفت از تنگه هرمز به روزانه هشت میلیون بشکه برسد. این رقم پیش از جنگ بیش از ۲۰ میلیون بشکه در روز بود؛ یعنی تقریبا معادل یک پنجم کل نفت مصرفی جهان.
حملات آمریکا آسیب شدیدی به اقتصاد ایران وارد کرده و نیروی دریایی و هوایی کشور را بهشدت تضعیف کرده است. با این حال، تهران همچنان به اندازه کافی توان موشکی و پهپادی در اختیار دارد که بتواند رفتوآمد نفتکشها را مختل کند و رقبای منطقهای خود را هدف قرار دهد.
در همین حال، ترامپ هنوز به برخی از اهدافی که در آغاز جنگ تعیین کرده بود نرسیده است؛ از جمله برچیدن برنامه هستهای ایران، که وضعیت فعلی آن به دلیل عدم دسترسی بازرسان سازمان ملل از سال ۲۰۲۵ همچنان نامشخص است، و ایجاد شرایطی که ایرانیان بتوانند حاکمان روحانی خود را سرنگون کنند.
در جریان جنگ هزاران نفر کشته شدهاند؛ از جمله ۱۶۸ کودک دانشآموز ایرانی که در نخستین روز جنگ جان باختند. آمریکا نیز اعلام کرده بیش از ۷۵۰ نیروی نظامی این کشور زخمی و ۱۸ نفر کشته شدهاند.
فشار شدید بر اقتصاد ایران
سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران، روز جمعه وعده داد تهران به تهدیدهای دشمن با پاسخهای نظامی «کوبنده، تنبیهی و ویرانگر» واکنش نشان خواهد داد.
با این حال، مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، خواستار یافتن راهحلی دیپلماتیک برای پایان جنگ شد.
پزشکیان گفت: «بهتر است امروز که قدرتمندیم و عزت داریم و همه دنیا پیروزی ما را به رسمیت میشناسند و تاکید میکنند که آمریکا برخلاف همه مقررات به مدارس، بیمارستانها و زیرساختهای ما حمله کرده و در جهان منفور شده است، جنگ را تمام کنیم.»
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران و مذاکرهکننده اصلی تهران در گفتوگوهای غیرمستقیم با آمریکا، نیز در اظهاراتی خطاب به فعالان اقتصادی ایرانی و عراقی در اواخر روز پنجشنبه به فشار واردشده بر اقتصاد ایران اذعان کرد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
قالیباف همچنین گفت: «هرچقدر هم قدرت نظامی داشته باشیم، اگر مردم گرسنه باشند و گردش مالی، رشد اقتصادی و تولید ملی نداشته باشیم، دوام نخواهیم آورد.»