بنیامین نتانیاهو روز دوشنبه در آستانه سفر ترامپ به ترکیه برای دیدار با اردوغان و شرکت در نشست ناتو، از احتمال موافقت واشنگتن با فروش جنگندههای رادارگریز اف-۳۵ به ترکیه ابراز نگرانی کرد. به گزارش اکسیوس، او روز جمعه در تماس تلفنی با ترامپ از مواضع رهبر ترکیه در قبال اسرائیل گله کرده بود.
به گزارش اکسیوس به نقل از مقامات اسرائیلی و آمریکایی، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل در تماس روز جمعه خود با دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا از تشدید اظهارات «ضداسرائیلی» شکایت کرد.
به گفته این مقامات، آقای نتانیاهو همچنین از دونالد ترامپ خواست که از فروش سامانههای تسلیحاتی به ترکیه که به نوسازی نیروی هوایی این کشور کمک میکند، پرهیز کند.
تنشها میان اسرائیل و ترکیه طی دو سال گذشته و همزمان با حملات اسرائیل به غزه و درگیریهای این کشور با ایران بهشدت افزایش یافته است. با این حال، دونالد ترامپ روابط نزدیک و دوستانه خود را با بنیامین نتانیاهو و رجب طیب اردوغان، رئيسجمهوری ترکیه حفظ کرده است.
به گزارش اکسیوس، جایگاه بنیامین نتانیاهو در واشنگتن طی ماههای اخیر، بهدلیل جنگ با ایران که به کاهش محبوبیت آقای ترامپ و ایجاد شکاف در پایگاه جنبش «ماگا» انجامیده، تضعیف شده است.
با توجه به رابطه نزدیک آقای ترامپ با رجب طیب اردوغان و منافع مالی آمریکا از فروش تسلیحات به ترکیه، هنوز مشخص نیست که آقای نتانیاهو چه میزان نفوذ بر دونالد ترامپ دارد.
آقای ترامپ قرار است روز دوشنبه برای دیدار با اردوغان و شرکت در اجلاس ناتو به ترکیه سفر کند. بنابر این گزارش، قرارداد ۷۰۰ میلیون دلاری برای موتورهای جدید جنگندههای ترکیه و احتمال بازگشت این کشور به برنامه جنگندههای اف-۳۵ در دستور کار این سفر قرار دارد.
ترکیه که دارای دومین ارتش بزرگ در میان کشورهای عضو ناتو است، در سال ۲۰۱۹، پس از خرید سامانه پدافند هوایی اس-۴۰۰ از روسیه، از برنامه اف-۳۵ کنار گذاشته شد. مقامات آمریکایی گفته بودند که این سامانه میتواند امنیت این جنگنده پیشرفته را به خطر بیندازد.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا هفته گذشته گفت پنتاگون در حال بررسی این موضوع است که ایالات متحده بهرغم برخورداری ترکیه از سامانههای پدافند هوایی روسی، چگونه میتواند جنگندههای اف-۳۵ را به این کشور بفروشد.
آقای ونس گفت: «برای انطباق با قوانین ایالات متحده، تحقق موارد مشخصی را باید بتوانیم تایید کنیم. رئیسجمهوری از ما خواسته است که این کار را انجام دهیم.»
از نگاه آقای نتانیاهو، فروش احتمالی تسلیحات به ترکیه از مواضع خصمانهتر دولت آقای اردوغان در قبال اسرائیل قابل تفکیک نیست.
آقای اردوغان هفته گذشته صهیونیسم را «ایدئولوژی نسلکشی» خواند و تلویحا گفت که این ایدئولوژی تهدیدی برای بقای ترکیه است.
هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، نیز در مصاحبهای با تلویزیون ترکیه حملات لفظی را تشدید کرد و دولت اسرائیل را «باری که بشریت دیگر توان تحمل آن را ندارد» و «مشکلی برای کل جهان» خواند و خواستار وضع تحریمهای بینالمللی علیه اسرائیل شد.
نتانیاهو به ترامپ چه گفت؟
به گفته منابع آگاه، آقای نتانیاهو روز جمعه در گفتگوی تلفنی با آقای ترامپ شکایاتی را درباره آقای اردوغان مطرح کرد و نشان داد که از رئیسجمهوری آمریکا میخواهد که رهبر ترکیه را مهار کند.
یک مقام آمریکایی گفت: «بنیامین نتانیاهو درخواستی مطرح کرد و رئیسجمهوری هم آن را شنید. بنابراین ممکن است رئیسجمهوری این پیام را به اردوغان منتقل کند که مثلا: هی، میشود کمی در این باره ملایمتر رفتار کنی؟ اما وضعیت همین است که هست.»
رابطه میان دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو طی سالها با فرازونشیب روبرو بوده است و همزمان مذاکرات آقای ترامپ با ایران برای پایان دادن به جنگ، بر تنشها میان این دو رهبر افزوده است.
به گزارش اکسیوس، شماری از مقامات آمریکایی، از جمله جیدی ونس، آقای نتانیاهو را متهم کردهاند که درباره جنگ ایران پیشبینیهای خوشبینانهای مطرح کرده بود که محقق نشد. انتظار میرود نخستوزیر اسرائیل اواخر ماه جاری برای دیدار با آقای ترامپ در کاخ سفید به واشنگتن سفر کند.
یک مقام ارشد دولت آقای ترامپ گفت: «بیبی درباره جنگ ایران کلی وعده داد که محقق نشد. اما چه کاری از دست ما برمیآید؟ او میآید. وعدههایش را میدهد و بعد ما باید همهچیز را بررسی کنیم.»
آقای نتانیاهو روز دوشنبه در گفتگو با فاکسنیوز با اشاره به اظهارات مقامات ارشد آنکارا مدعی شد که ترکیه از «آدمبدها» در منطقه حمایت میکند.
او همچنین مستقیما به رجب طیب اردوغان حمله کرد و گفت رهبر ترکیه، اسرائیل و دیگر کشورهای عضو ناتو را تهدید میکند.
آقای نتانیاهو گفت: «برای رژیمی که آغشته به اخوانالمسلمین است، فکر نمیکنم باید اف-۳۵ یا موتورهای جنگندههایشان را دریافت کنند، چون این کار موازنه قدرت در خاورمیانه را برهم میزند؛ موازنه قدرتی که در نهایت با برتری هوایی اسرائیل و موضع آمریکا تضمین میشود.»