آیا بهتازگی دچار سکسکه شدهاید و بهدنبال راهی سریع برای متوقف کردن آن بودهاید؟ نگران نباشید. سکسکه پدیدهای بسیار شایع و در بیشتر موارد بیخطر است. در ادامه با علتهای ایجاد سکسکه و چند راهکار برای متوقف کردن آن آشنا میشوید.
سکسکه در اثر انقباض غیرارادی دیافراگم، عضلهای که نقش اصلی را در تنفس دارد، ایجاد میشود. این انقباض باعث بسته شدن ناگهانی دهانه حنجره میشود و صدای معروف «ییک» را به وجود میآورد. این واکنش بهطور خودکار چندین بار تکرار میشود و ممکن است چند دقیقه ادامه داشته باشد.
سکسکه در بیشتر موارد خطرناک نیست و خودبهخود برطرف میشود. به این حالت، سکسکه حاد گفته میشود. در موارد نادر، سکسکه ممکن است مدت طولانیتری ادامه یابد و آزاردهنده شود. جالب اینکه این پدیده حتی پیش از تولد و در دوران جنینی نیز ممکن است رخ دهد. به عبارت دیگر، سکسکه یک واکنش طبیعی بدن است، هرچند میتواند بهسرعت آزاردهنده شود.
علتهای سکسکه چیست؟
سکسکه یک علت مشخص و واحد ندارد، بلکه عوامل مختلفی میتوانند احتمال بروز آن را افزایش دهند. این حالت معمولا پس از خوردن غذای زیاد، غذا خوردن با عجله یا مصرف نوشیدنیهای گازدار ایجاد میشود.
هواخواری (آئروفاژی)، مصرف الکل یا جویدن آدامس نیز از دیگر عوامل مؤثر هستند. علاوه بر این، احساسات شدید مانند استرس یا غافلگیری نیز میتوانند باعث شروع سکسکه شوند.
در نوزادان، سکسکه بهدلیل هواخواری هنگام شیر خوردن بسیار شایع است. در بیشتر موارد، این علتها بیخطر هستند. با این حال، اگر سکسکه بهطور مکرر یا طولانیمدت تکرار شود، ممکن است با مشکلات گوارشی مانند رفلاکس معده (بازگشت اسید معده به مری) مرتبط باشد.
بیماریهای گوارشی یا عصبی؛ چه زمانی باید درباره سکسکه نگران شد؟
در اغلب موارد، سکسکه خطرناک نیست. اما در برخی شرایط نیازمند مراجعه به پزشک است. اگر سکسکه بیش از ۴۸ ساعت ادامه پیدا کند یا بهطور مرتب تکرار شود، به آن سکسکه مزمن گفته میشود و باید توسط پزشک بررسی شود.
همچنین اگر سکسکه با علائم غیرعادی مانند درد در قفسه سینه یا شکم، استفراغ، تب یا تنگی نفس همراه باشد، مراجعه به پزشک ضروری است. در چنین مواردی، انجام بررسیهای پزشکی برای یافتن علت زمینهای لازم است.
در موارد نادر، سکسکه میتواند نشانه یک بیماری گوارشی یا عصبی باشد.
چگونه سکسکه را متوقف کنیم؟
در بیشتر موارد، سکسکه خودبهخود برطرف میشود، اما چند روش ساده میتواند به توقف سریعتر آن کمک کند.
بهطور کلی، این روشها بر دو اصل استوارند: کنترل تنفس یا منحرف کردن توجه. برای مثال، میتوانید در حالی که نفس خود را حبس کردهاید، یک لیوان آب را سریع بنوشید، یا چند ثانیه نفس خود را نگه دارید و سپس بهآرامی بازدم کنید. همچنین بهسمت جلو خم شده و زانوهایتان را بهسمت قفسه سینه بیاورید.
روشهای دیگری نیز برای توقف سکسکه وجود دارد که از آن جمله میتوان به تنفس در یک کیسه کاغذی یا مشغول کردن ذهن به موضوعی دیگر اشاره کرد.
اگرچه اثربخشی این روشها از نظر علمی بهطور قطعی ثابت نشده است، اما در بسیاری از افراد میتوانند مؤثر باشند.
در برخی باورهای عامیانه، سکسکه نشانه احساس گناه ناشی از زیادهروی است. مثلا گفته میشود سکسکه پس از زیاد حرف زدن یا پرخوری رخ میدهد و بر این اساس، برای پیشگیری از سکسکه باید از افراط و زیادهروی در کارها پرهیز کرد.