حملات موشکی و پهپادی ایران به پایگاههای نظامی آمریکا در جریان درگیریهای اخیر، پنتاگون را واداشته است راهبرد چند دههای خود در استقرار نیروها در خاورمیانه را بازنگری کند.
بر اساس گزارش فاکسنیوز به نقل از منابع دفاعی و گزارش روزنامه والاستریت ژورنال، مقامهای آمریکایی در حال بررسی انتقال بخشی از توان رزمی و فرماندهی از پایگاههای بزرگ و دائمی به مجموعهای از مراکز پراکندهتر هستند؛ اقدامی که میتواند احتمال وارد شدن ضربات سنگین به زیرساختهای نظامی آمریکا در یک حمله گسترده را کاهش دهد.
آگهی
آگهی
شبکه پایگاههای آمریکا در خلیج فارس طی دهههای گذشته ستون اصلی حضور نظامی واشنگتن در منطقه بوده است. این پایگاهها امکان واکنش سریع به بحرانها، حفاظت از خطوط کشتیرانی، حمایت از متحدان عرب و عملیات علیه گروههایی مانند داعش و القاعده را فراهم میکنند. با این حال، افزایش توان موشکی و پهپادی ایران باعث شده تمرکز حجم بالایی از نیروها و تجهیزات در چند پایگاه بزرگ، بیش از گذشته به یک نقطه ضعف تبدیل شود.
در جریان عملیات موسوم به «خشم حماسی»، ایران چندین پایگاه مهم آمریکا را هدف حملات مستقیم قرار داد؛ از جمله مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در بحرین، پایگاه هوایی العدید در قطر، پایگاه الظفره در امارات متحده عربی و پایگاه علی السالم در کویت.
اگرچه سامانههای دفاع هوایی آمریکا و متحدانش بخش زیادی از موشکها و پهپادها را رهگیری کردند، اما این حملات نشان داد تقریباً تمام مراکز مهم عملیاتی آمریکا در خلیج فارس در برد موشکها و پهپادهای ایران قرار دارند.
دریادار بازنشسته مارک مونتگومری به فاکسنیوز گفت ارتش آمریکا از هماکنون استفاده از مراکز جایگزین فرماندهی و کنترل را افزایش داده و بخشی از نیروها و تجهیزات را بهصورت چرخشی در نقاط مختلف مستقر میکند.
به گفته او، ارتش آمریکا دیگر مانند گذشته به چند پایگاه بزرگ متکی نیست و احتمال جابهجایی بیشتر نیروها در آینده وجود دارد.
بر اساس این گزارش، گزینههایی که در پنتاگون بررسی میشوند عبارتاند از: پراکنده کردن تجهیزات و نیروها در پایگاههای بیشتر، انتقال برخی ماموریتها به مناطق غربیتر، کاهش حضور نظامی در برخی پایگاههای کویت و عربستان سعودی، انتقال بخشی از فعالیتهای عملیاتی به اسرائیل و احداث مراکز فرماندهی زیرزمینی و خودداری از بازسازی برخی تاسیسات آسیبدیده.
مقامهای وزارت دفاع آمریکا تاکید کردهاند که هنوز هیچ تصمیم رسمی درباره تغییر آرایش نیروها اتخاذ نشده است.
تیم هاوکینز، سخنگوی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، اعلام کرد ارزیابی مستمر شرایط امنیتی و بازنگری در نحوه استقرار نیروها بخشی از روند دائمی برنامهریزی نظامی آمریکا است.
او همچنین گفت در جریان حملات اخیر، اولویت اصلی ارتش آمریکا حفاظت از جان نیروها بوده و این راهبرد موفق عمل کرده است.
کوین دونیگان، فرمانده پیشین ناوگان پنجم آمریکا، و مارک مونتگومری معتقدند یکی از مشکلات اصلی، فاصله بسیار کم برخی پایگاههای آمریکا با ایران است.
به گفته مونتگومری، برخی پایگاههای بزرگ آمریکا تنها حدود ۹۰ مایل (حدود ۱۴۵ کیلومتر) با محلهای احتمالی پرتاب موشک و پهپاد در ایران فاصله دارند؛ موضوعی که زمان واکنش نیروهای آمریکایی را به شدت کاهش میدهد.
کارشناسان نظامی میگویند حتی اگر بخشی از نیروها جابهجا شوند، آمریکا همچنان برای حفاظت از مسیرهای انرژی، مقابله با گروههای افراطی و حفظ روابط با متحدان منطقهای به حضور نظامی در خلیج فارس نیاز خواهد داشت.
با این حال، حملات اخیر ایران نشان داده است که راهبرد متکی بر پایگاههای بزرگ و ثابت، دیگر امنیت گذشته را برای نیروهای آمریکایی فراهم نمیکند و احتمالا واشنگتن به سمت الگوی جدیدی از استقرار پراکنده و انعطافپذیر حرکت خواهد کرد.