رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارشنبه اعلام کرد که بازرسان این نهاد از تاسیسات غنیسازی ایران بازدید خواهند کرد.
این اظهارات رافائل گروسی صریحترین موضعگیری این نهاد وابسته به سازمان ملل متحد در مورد چشمانداز بازرسی از مراکز هستهای ایران پس از دو جنگ ۱۲ روزه و حمله اخیر آمریکا و اسرائیل محسوب میشود.
آگهی
آگهی
ایران از زمان آغاز جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران در سال ۲۰۲۵ دیگر به آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجازه دسترسی به مراکز غنیسازی خود را نداد. گمان میرود که جمهوری اسلامی در این مراکز اورانیوم غنیشده زیادی ذخیره کرده است که در صورت تصمیم برای حرکت سریع به سوی ساخت سلاح هستهای، بالقوه برای تولید تا ۱۰ بمب هستهای کافی خواهند بود.
ایران همواره تاکید کرده است که برنامه هستهایاش ماهیتی صلحآمیز دارد. با این حال، ایران تنها کشوری در جهان است که بدون داشتن برنامه تسلیحات هستهای اعلامشده، اورانیوم را تا سطح خلوص ۶۰ درصد غنیسازی کرده است.
آمریکا و ایران روز سهشنبه اظهارات متناقضی درباره موضوع بازرسی از تاسیسات هستهای مطرح کردند.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
رافائل گروسی در یک نشست خبری در نیروگاه هستهای فوکوشیمای ژاپن به خبرنگاران گفت: «من میتوانم اظهارات سیاسی را درک کنم؛ اینها بخشی از واقعیت هستند. اما نکته اساسی که میخواهم یادآوری کنم و توجه شما را به آن جلب کنم این است که یک یادداشت تفاهم وجود دارد که توسط روسای جمهوری هر دو کشور امضا شده است.»
او افزود: «در این توافقنامه به صراحت آمده است که فعالیتهای هستهای مرتبط با مواد و تاسیسات هستهای بهطور کامل و بدون استثنا تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام خواهد شد.»
رافائل گروسی ادامه داد: «بدیهی است که برای انجام این کار، ما باید بازرسی کنیم. اینکه این بازرسیها پسفردا، یک هفته دیگر یا ده روز دیگر انجام شوند مهم است، اما موضوعی اساسی نیست. این بازرسیها قطعا انجام خواهند شد.»
براساس تفاهمنامه امضاءشده بین ایران و آمریکا ذخایر اورانیوم غنیسازی شده ایران باید از سطوح غنیسازیشده بالا به سطوح پایینتر تبدیل شود.
ایران هنوز به اظهارات رافائل گروسی واکنشی نشان نداده بود. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران روز سهشنبه در تهران به خبرنگاران گفت که بازرسان آژانس برنامهای برای بازدید از سایتهای هستهای که سال گذشته هدف حملات آمریکا قرار گرفتند ندارند. سخنان او در واقع اظهاراتی را که یک روز پیش از آن توسط جی دی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا مطرح شده بود رد میکرد.
آژانس همچنان از دسترسی به مراکز بمبارانشده ایران محروم است
آژانس بینالمللی انرژی اتمی از زمان جنگ ۱۲ روزه سال ۲۰۲۵ اجازه یافته است از برخی تاسیسات هستهای ایران، از جمله نیروگاه هستهای بوشهر، بازدید کند. اما آژانس میگوید بدون دسترسی به مراکز غنیسازی اورانیوم قادر نیست وضعیت ذخایر اورانیوم ایران و سانتریفیوژهای مورد استفاده برای غنیسازی را بررسی کند.
ایران و آژانس هر دو میگویند که تهران در حال حاضر برنامه غنیسازی اورانیوم اجرا نمیکند؛ با این حال این نگرانی وجود دارد که ایران ممکن است ذخایر اورانیوم خود را به مکانهای اعلامنشده منتقل کرده باشد.
امضای تفاهمنامه میان ایران و آمریکا
آمریکا و ایران هفته گذشته به تفاهمی دست یافتند که بر اساس آن ایران ذخایر اورانیوم غنیشده خود را رقیق خواهد کرد و دو طرف ۶۰ روز فرصت خواهند داشت تا درباره توافقات گستردهتر مذاکره کنند. این در حالی است که آمریکا طبق این تفاهمنامه بخشی از تحریمها علیه ایران را تعلیق میکند.
با این حال، آتشبس شکننده موجود بین ایران و آمریکا از همان ابتدا با چالشهایی روبرو بود. ایران اعلام کرده که در واکنش به درگیریهای میان اسرائیل و حزبالله لبنان، بار دیگر تنگه هرمز را بسته است. این در حالی است که خشونتها در لبنان روز سهشنبه دوباره از سر گرفته شد، هرچند این درگیریها به سطح گستردهتری کشیده نشد.