دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا روز دوشنبه در یک تماس تلفنی آکنده از الفاظ رکیک، به دلیل تشدید اقدامات اسرائیل در لبنان به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این کشور حمله لفظی کرد. این موضوع را دو مقام آمریکایی و یک منبع دیگر که در جریان این تماس بودند، به نشریه آکسیوس گفتهاند.
پیشتر در همان روز، ایران تهدید کرده بود که به دلیل اقدامات اسرائیل در لبنان، مذاکرات خود با آمریکا را ترک خواهد کرد. به گفته دو منبع، ترامپ در این تماس نتانیاهو را «دیوانه» خواند و او را به ناسپاسی متهم کرد. همچنین او مانع اجرای طرح اسرائیل برای حمله به بیروت شد.
یکی از مقامهای آمریکایی گفت ترامپ به نتانیاهو هشدار داد که عملی کردن تهدیدهایش برای بمباران پایتخت لبنان، اسرائیل را بیش از پیش در سطح جهانی منزوی خواهد کرد.
دو منبع دیگر به این نشریه گفتند ترامپ ادعا کرده که در جریان پرونده قضایی فساد نتانیاهو، به حمایت خود، مانع زندانی شدن او شده است.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
نتانیاهو در اسرائیل همچنان با یک پرونده فساد روبهرو است و ترامپ بارها خواستار بخشودگی او شده است.
روزنامه آمریکایی والاستریت ژورنال نیز به نقل از دو فرد آگاه نوشت که ترامپ روز دوشنبه دو تماس تلفنی پرتنش با نتانیاهو درباره عملیات قریبالوقوع در لبنان داشته که در هر دو تماس، خواستار توقف حملات به بیروت شده و همین امر به بحثهای تندی انجامیده است.
اما در تماس دوم، زمانی که نتانیاهو بر حمله به حزبالله اصرار کرد، تنش به اوج رسید.
یکی از مقامهای آمریکایی خلاصه سخنان ترامپ به نتانیاهو را این گونه گزارش کرده است: «تو لعنتی دیوانه شدهای. اگر من نبودم الان توی زندان بودی. دارم جانت را نجات میدهم. حالا همه از تو متنفرند. همه به خاطر این ماجرا از اسرائیل متنفر شدهاند.»
منبع دیگری که در جریان تماس بود گفت ترامپ «بسیار عصبانی» بود و در مقطعی بر سر نتانیاهو فریاد زد: «لعنتی، داری چه کار میکنی؟»
به گفته این مقام آمریکایی، ترامپ میدانست که حزبالله به سوی اسرائیل شلیک کرده و اسرائیل حق دفاع از خود را دارد، اما معتقد بود که نتانیاهو در روزهای اخیر به شکلی نامتناسب در حال تشدید درگیریهاست.
علاوه بر تهدید حمله به بیروت، اسرائیل عملیات زمینی خود را در جنوب لبنان نیز گسترش داده است.
یک مقام دیگر آمریکایی گفت ترامپ از کشته شدن شمار زیادی از غیرنظامیان در لبنان نگران بود و با این رویکرد اسرائیل که برای هدف قرار دادن یک فرمانده حزبالله کل ساختمان را ویران میکند، مخالفت داشت. با این حال یک مقام اسرائیلی به آکسیوس گفته است که اسرائیل دیگر قصد ندارد اهداف حزبالله را در بیروت هدف قرار دهد.
تأیید ترامپ: عصبانی بودم، ولی نتانیاهو را دوست دارم
دونالد ترامپ شخصا تأیید کرد که چنین حرفی را به نتانیاهو زده است.
آقای ترامپ در مصاحبهای با پادکست Pod Force One متعلق به نیویورک پست تأیید کرد که در یک تماس تلفنی در این هفته به نخستوزیر، بنیامین نتانیاهو گفته است «دیوانه لعنتی»، اما گفت که آنها همچنان بهعنوان سران دولت در زمان جنگ، بهخوبی با یکدیگر کار میکنند.
دونالد ترامپ گفت: «من کمی ناراحت شده بودم از اینکه او مدام درگیر لبنان است»، و به حملات اسرائیل اشاره کرد که تلاشهای به رهبری آمریکا برای رسیدن به توافق با ایران را پیچیده کرده است.
ترامپ و نتانیاهو در گذشته نیز چندین تماس پرتنش داشتهاند، اما همچنان درباره ایران و سایر مسائل همکاری نزدیکی داشتهاند. یکی از مقامها گفت این تماس یکی از بدترین گفتوگوهای ترامپ با نتانیاهو از زمان بازگشت او به قدرت بوده است. به نظر میرسد خشم ترامپ از این ناشی شده که تصمیم نتانیاهو برای تشدید جنگ در لبنان، مذاکرات او با ایران را در آستانه فروپاشی قرار داده است.
ترامپ پس از این تماس در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نوشت که مذاکرات با ایران «با سرعت زیادی ادامه دارد.»
نتانیاهو پس از این تماس در بیانیهای اعلام کرد که به ترامپ گفته است اگر حزبالله حملات خود به اسرائیل را متوقف نکند، اسرائیل اهدافی را در بیروت هدف قرار خواهد داد و در عین حال عملیات خود را در جنوب لبنان ادامه میدهد.
او نوشت: «موضع ما تغییری نکرده است.»
با این حال، مقام دوم آمریکایی مدعی شده که در واقع ترامپ در این تماس «کاملا بر نتانیاهو مسلط بوده است.» به گفته او، بیبی گفته است: «باشد، باشد، فقط مطمئن شو که همه چیز درست مدیریت میشود.»
اکسیوس میگوید دفتر نخستوزیر اسرائیل به درخواست این نشریه برای اظهار نظر پاسخ نداده است. منابع آکسیوس میگویند یادداشت تفاهمی که آمریکا و ایران در حال مذاکره بر سر آن هستند، خواستار پایان درگیریها در لبنان است. همین مسئله پیشتر نیز باعث یک تماس پرتنش میان ترامپ و نتانیاهو شده بود.
اختلاف ترامپ و نتانیاهو بر سر چگونگی پایان دادن به جنگ ایران
دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو جنگ علیه ایران را با هماهنگی بیسابقهای آغاز کردند. اما اکنون، سه ماه بعد، بر سر نحوه پایان دادن به این بحران با یکدیگر درگیر شدهاند.
ترامپ خواهان یک توافق دیپلماتیک است که بتواند تنگه هرمز را دوباره به روی کشتیرانی باز کند، ذخایر اورانیوم غنیشده ایران را تعیین تکلیف کند و به جنگی پایان دهد که موجب افزایش قیمت انرژی و شکاف در پایگاه سیاسی او شده است.
در مقابل، نتانیاهو در داخل اسرائیل با فشارهایی برای تشدید عملیات نظامی علیه حزبالله روبهرو است؛ گروهی که مهمترین متحد منطقهای ایران و از نگاه آمریکا یک سازمان تروریستی محسوب میشود.
این تنشها در هفته گذشته بر سر لبنان آشکار شد زیرا تهران پایان درگیری میان اسرائیل و حزبالله را شرط آغاز مذاکرات گستردهتر با واشنگتن قرار داده است.
مجموعهای فشرده از نشستها به توافقی شکننده انجامید مبنی بر این که حزبالله حملات خود به اسرائیل را متوقف کند و اسرائیل نیز به بیروت حمله نکند؛ هرچند درگیریها در مناطق دیگر روز سهشنبه ادامه یافت.
ماجرا از روز جمعه آغاز شد؛ زمانی که ترامپ مشاوران خود را در اتاق وضعیت کاخ سفید گرد آورد و گفت خواهان پیشنهاد صلح بهتری از سوی ایران است؛ توافقی که تضمین کند تهران هرگز به دنبال سلاح هستهای نخواهد رفت و سرنوشت اورانیوم غنیشده خود را بهروشنی مشخص خواهد کرد.
این درخواست فوری بود، زیرا ترامپ اندکی پیش از آن علنا گفته بود که توافق نزدیک است.
اما همزمان مشکلی تازه در حال شکلگیری بود: نتانیاهو پس از مجموعهای از حملات مرگبار پهپادی حزبالله، عملیات بزرگی را در لبنان آغاز کرده بود.
مقامهای آمریکایی به ترامپ گزارش دادند که تشدید تنش در لبنان میتواند مذاکرات صلح با ایران را از مسیر خارج کند.
شکافهای عمیقتر
این تماسها دشواری حفظ همان هماهنگی نزدیکی را نشان میدهد که ترامپ و نتانیاهو در جریان جنگ با ایران از خود نشان داده بودند.
دنی سیترینوویچ، مقام پیشین اطلاعات نظامی اسرائیل به والاستریت ژورنال میگوید: «فکر میکنم شکافهای بزرگی وجود دارد. ترامپ میخواهد همه راههای ممکن را امتحان کند و نمیخواهد کسی روند را خراب کند.»
هر دو رهبر با انتخابات در پاییز روبهرو هستند و افکار عمومی کشورشان آنها را به سمتهای متفاوتی سوق میدهد.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
ترامپ تحت فشار است تا به جنگی پایان دهد که قیمت انرژی را بالا برده و شکافهایی را در جنبش «ماگا» ایجاد کرده است و چهرههای بانفوذی مانند تاکر کارلسون حمایت آمریکا از اسرائیل را زیر سؤال بردهاند.
در مقابل، نتانیاهو با رأیدهندگانی روبهرو است که خواستار برخورد سختتر با حزبالله هستند؛ گروهی که حملات پهپادی آن موجب کشته شدن سربازان اسرائیلی و رفتوآمد مکرر ساکنان شمال اسرائیل به پناهگاه شده است.
ایران نیز به سرعت تلاش کرد از این شکاف بهرهبرداری کند و روز دوشنبه از طریق رسانههای دولتی تهدید کرد که اگر اسرائیل حملات خود به مناطق تحت نفوذ حزبالله در حومه جنوبی بیروت را گسترش دهد، مذاکرات با واشنگتن را ترک خواهد کرد.
مواضع واشنگتن
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، روز سهشنبه اعلام کرد واشنگتن تلاش میکند مذاکرات ایران و گفتوگوهای لبنان و اسرائیل را از یکدیگر جدا نگه دارد.
او گفت: «ما تلاش میکنیم مذاکرات لبنان و اسرائیل را جدا از موضوع ایران ببینیم، اما ایران میخواهد همه این مسائل را به هم گره بزند.»
روبیو تهران را متهم کرد که میکوشد هرگونه توافق میان لبنان و اسرائیل را ناکام بگذارد تا بعدا بتواند آن را به نام خود ثبت کند.
اختلاف بر سر پایان جنگ
اسرائیل در نهایت اعلام کرد که اگر حزبالله از حمله به شهرهای اسرائیل خودداری کند، به بیروت حمله نخواهد کرد.
اما اظهارات مقامهای اسرائیلی و لبنانی نشان میدهد این تفاهم شامل جنوب لبنان نمیشود؛ جایی که درگیریها همچنان ادامه دارد.
این اختلاف بازتاب یک شکاف عمیقتر درباره هدف نهایی جنگ است.
نهادهای امنیتی اسرائیل، رهبری ایران را تهدیدی وجودی میدانند و نگراناند که ترامپ پیش از گرفتن امتیازات واقعی در برنامه هستهای ایران، فشارها بر تهران را کاهش دهد.
اما ترامپ، در حالی که خواهان شروط سختگیرانهتر از ایران است، همزمان به دنبال یک راهحل دیپلماتیک برای خروج از بحران نیز هست.