سفر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نایبرئیس کمیسیون اروپا به اسلامآباد، به عنوان اولین سفر یک مقام رسمی و عالیرتبه این اتحادیه به پاکستان پس از چندین سال فترت، توجه محافل سیاسی جهان را به خود جلب کرده است.
کایا کالاس، مسئول عالی اتحادیه اروپا در سیاست خارجی و امور امنیتی و نایبرئیس کمیسیون اروپا که در سفری تاریخی و راهبردی عازم پاکستان شده است ضمن تمجید از نقش میانجیگرانه اسلامآباد برای حل بحرانهای منطقهای از آمادگی بروکسل برای ارائه کمکهای فنی به منظور تسهیل در روند مذاکرات صلح میان ایران و آمریکا و حصول توافق نهایی میان دو کشور خبر داد.
آگهی
آگهی
این سفر که اولین دیدار یک مقام در این سطح از اتحادیه اروپا به پاکستان از سال ۲۰۱۹ تاکنون محسوب میشود در مقطعی بسیار حساس و بحرانی از تحولات ژئوپلیتیک منطقه صورت میگیرد.
هشتمین دور گفتگوهای استراتژیک
کالاس در این سفر همچنین به همراه محمد اسحاق دار، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه پاکستان، در هشتمین نشست گفتگوی راهبردی پاکستان و اتحادیه اروپا شرکت کرد.
سفر خانم کالاس به پاکستان پس از یک وقفه تقریبا هفتساله، همچنین نشاندهنده «شتاب فزاینده» در مشارکت راهبردی میان اسلامآباد و بروکسل، گشایش فصلی نو در روابط دو طرف و تداوم روندی است که با برگزاری «هفتمین دور گفتگوی راهبردی اتحادیه اروپا و پاکستان» در نوامبر ۲۰۲۵ در بروکسل شتاب گرفته بود.
دو طرف در این دیدارها بر تعهد خود به تقویت روابط در حوزههای تجارت، سرمایهگذاری، حقوق بشر و امنیت تاکید کردند.
اهمیت سفر در مقطع کنونی: پایان فترت چندساله و بازتعریف روابط
حضور کالاس در اسلامآباد پیامی آشکار از سوی بروکسل مبنی بر اهمیت پاکستان به عنوان یک قدرت منطقهای و شریک استراتژیک برای اتحادیه اروپا دارد.
پس از سالها دوری و تعاملات محدود، این سفر نشاندهنده اراده جدی اروپا برای تعمیق همکاریها فراتر از مبادلات تجاری سنتی و ورود به حوزههایی چون تابآوری اقلیمی، زیرساختهای دیجیتال و امنیت منطقهای است. هر دو طرف در این مقطع بر تعهد خود برای تبدیل این روابط به یک مشارکت جامع و دوجانبه سودمند تاکید کردهاند.
در این نشست همچنین به اهمیت اقتصادی روابط اشاره شد؛ اتحادیه اروپا با حجم تجارت حدود ۱۲ میلیارد یورو، بزرگترین مقصد صادراتی پاکستان است که حجم آن حتی از مجموع صادرات پاکستان به چین و آمریکا نیز فراتر میرود. کالاس با اشاره به طرح «جیپیاس پلاس»، تداوم دسترسی ترجیحی پاکستان به بازارهای اروپا را منوط به پیشرفت در اجرای کنوانسیونهای بینالمللی از جمله حقوق بشر و حکمرانی خوب دانست.
دیدگاه اتحادیه اروپا درباره نقش پاکستان در میانجیگری میان ایران و آمریکا
یکی از برجستهترین و کلیدیترین محورهای این سفر، تمجید بیسابقه مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش دیپلماتیک پاکستان در خاورمیانه بود. خانم کالاس در کنفرانس خبری مشترک خود صراحتاً اعلام کرد که پاکستان به عنوان «میانجی اصلی بین ایالات متحده و ایران» عمل کرده است.
او با قدردانی فراوان از تلاشهای اسلامآباد تأکید کرد که رویکرد دیپلماتیک پاکستان تاکنون در چندین نوبت مانع از سقوط منطقه به ورطه یک «جنگ تمامعیار» شده است؛ تلاشی که به گفته او کاملا در سراسر اروپا شناخته شده و مورد تحسین قرار گرفته است. خانم کالاس خاطرنشان کرد که با حمایت پاکستان، اکنون یک روزنه دیپلماتیک هرچند شکننده برای تمدید آتشبس و بازگشایی آبراهه حیاتی تنگه هرمز به وجود آمده است.
اظهارات کالاس درباره ایران و اعلام آمادگی اتحادیه اروپا برای کمکهای فنی
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با اشاره به مذاکرات جاری میان ایران و آمریکا تصریح کرد که هرگونه تفاهم موقت باید با گفتگوهای عمیقتر در خصوص ذخایر هستهای ایران و سایر موضوعات حیاتی دنبال شود، چرا که ثبات پایدار نیازمند راهحلهای جامعتر است.
در این راستا، کالاس از آمادگی کامل کمیسیون و اتحادیه اروپا برای پایدارسازی هرگونه توافق نهایی خبر داد و اعلام کرد که اروپا میتواند در این زمینه کمکهای فنی و راهبردی ملموسی ارائه کند. او محورهای این کمکها را به شرح زیر تبیین کرد:
- بهرهگیری از تجربیات و تخصصهای سختبهدستآمده هستهای اتحادیه اروپا برای کمک به نظارت بر ابعاد فنی هرگونه توافق احتمالی
- استفاده از اهرمهای اقتصادی و انگیزههای مالی به منظور حمایت از ثبات بلندمدت در منطقه
- امکان مشارکت در عملیاتهای دریایی برای تضمین امنیت خطوط کشتیرانی منطقه
- استفاده از روابط دیرینه اتحادیه اروپا با شرکای حوزه خلیج فارس و تعامل مستقیم با خود ایران جهت پیشبرد صلح پایدار
موضع مقامات پاکستان و آفاق همکاریهای راهبردی
در جریان این دیدارها، محمد اسحاق دار، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه پاکستان ضمن تشکر از نگاه مثبت اتحادیه اروپا به تلاشهای دیپلماتیک اسلامآباد، بر متعهد بودن کشورش به حل جامع و پایدار مناقشات خاورمیانه تاکید کرد.
مقامات ارشد پاکستان با اشاره به ظرفیتهای عظیم و بالقوهای که هنوز در روابط دوجانبه فعال نشده است، خواستار ارتقای این تعاملات بر اساس «برنامه تعامل استراتژیک ۲۰۱۹» به یک چارچوب جامعتر و آیندهنگرانه شدند.
این سفر در مقطعی انجام شد که منطقه با تغییرات عمیقی روبرو است و اتحادیه اروپا تلاش میکند با همکاری «قدرتهای منطقهای» همچون پاکستان، نقش فعالتری در تضمین ثبات بینالمللی ایفا کند.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
به باور ناظران سیاسی، همگرایی کمسابقه بروکسل و اسلامآباد در این سفر نشان میدهد که غرب پتانسیلهای ژئوپلیتیک پاکستان را نه تنها در تنظیم روابط با همسایگانش، بلکه به عنوان پلی حیاتی برای حل بحرانهای بزرگتر بینالمللی نظیر پرونده ایران و آمریکا بازتعریف کرده است.