دونالد ترامپ در دوراهی سختی میان مهار هستهای ایران و حفظ ثبات بازارها گرفتار شده؛ در حالی که گزینههای نظامی نظیر بازگشایی اجباری تنگه هرمز روی میز است، هراس از جهش قیمت بنزین و سقوط بورس در آستانه انتخابات، تقابل با تهران را به قماری بدل کرده که میتواند به قیمت از دست رفتن پایگاه رای او تمام شود.
دونالد ترامپ در آستانه تصمیمی بزرگ، میان دو شعله آتش گرفتار شده؛ اصرار بر توقف برنامه هستهای ایران به هر قیمت، یا حفظ ثبات اقتصادی در سال سرنوشتساز انتخابات. در حالی که کاخ سفید گزینههایی نظیر بازگشایی اجباری تنگه هرمز و حمله به زیرساختها را روی میز دارد، سایه سنگین جهش قیمت بنزین و سقوط بازارهای مالی، این تقابل نظامی را به یک قمار سیاسی خطرناک تبدیل کرده است؛ انتخابی که ترامپ مدعی است در آن به «معیشت آمریکاییها» فکر نخواهد کرد، اما میتواند به قیمت از دست رفتن پایگاه رای او تمام شود.
آگهی
آگهی
باراک راوید و زک باسی نویسندگان ارشد سایت خبری آکسیوس در گزارشی به بررسی سخنان هفته پیش دونالد ترامپ و تاکید او مبنی بر اینکه «به وضعیت مالی آمریکاییها فکر نمیکنم» پرداختهاند. آنها در این گزارش با چند مقام مسئول نزدیک به ترامپ به عنوان منبع آگاه گفتوگو کردهاند.
ایران روی تقویم سیاسی ما حساب کرده و عجلهای ندارد
در این گزارش آمده «ترامپ در حال حاضر راه مشخصی برای ایجاد توازن میان خواسته خود جهت پایان دادن به جنگ طبق شروط خودش، و نیاز به مهار تورم و پررونق نگه داشتن بازار سهام در یک سال انتخاباتی ندارد.»
گویا منظور ترامپ این بوده که هیچ مانع اقتصادی در داخل آمریکا، جلوی او را برای اقدام علیه برنامه هستهای ایران نخواهد گرفت. با این حال، بدون تردید این ظرافتِ کلام در تبلیغات انتخاباتی دموکراتها نادیده گرفته میشود و آنها با تکیه بر همین نقلقول، علیه او دست به جریانسازی میزنند. یکی از مشاوران ترامپ در گفتگو با آکسیوس تایید کرد که «رئیسجمهوری میتوانست کلمات بهتری انتخاب کند، اما واقعیتِ تفکر او همین است.» مشاور دوم ترامپ نیز اذعان کرد مشکل اینجاست که «ایران زمان بیشتری در اختیار دارد و آنها روی تقویم سیاسی ما حساب باز کردهاند تا از آن به نفع خود استفاده کنند.»
سایه سنگین نظرسنجیها بر اردوگاه جمهوریخواهان
مقامهای ایرانی به وضوح نشان دادهاند که زمان را به نفع خود میبینند؛ آنها میدانند که ترامپ روی افزایش قیمت نفت و تلاطم بازارها حساس است. از سوی دیگر، آمارهای اقتصادی اخیر از جهش تورم تحت تاثیر قیمت بنزین حکایت دارد و نظرسنجیها هم نشان میدهد که رایدهندگان، رئیسجمهور و همحزبیهای جمهوریخواهش را مقصر این وضع میدانند. همه اینها باعث شده تا ادعای ترامپ مبنی بر اینکه «میتواند تا هر زمان که لازم باشد در برابر این وضعیت مقاومت کند»، دیگر خریدار چندانی نداشته باشد.
تحلیلگران و مشاوران جمهوریخواه تایید میکنند که گرانی بنزین در پی جنگ با ایران، کار آنها را برای تبلیغ برنامههایی مانند «کاهش مالیات» در انتخابات میاندورهای سختتر میکند. با این حال، مشاور دوم تاکید داشت که ترامپ فارغ از این ملاحظات سیاسی، در هدف خود برای رسیدن به «ایرانِ غیرهستهای» کاملا مصمم است.
بنبست در مذاکرات؛ سایه دوباره جنگ بر سر اقتصاد
در گزارش آکسیوس آمده است که ترامپ از زمان دستیابی به آتشبس در شش هفته پیش، به صراحت اعلام کرده بود که به دنبال توافق است و تمایلی به ازسرگیری جنگ ندارد. مذاکرهکنندگان او تصور میکردند که هفته گذشته به یک توافق مقدماتی با تهران نزدیک شدهاند، اما پیشنهاد متقابل ایران، خواستههای کلیدی هستهای ترامپ را نادیده گرفت. ترامپ موضع ایران را غیرقابل قبول خواند و تهدید کرد که تهران هزینه سنگینی برای این انعطافناپذیری پرداخت خواهد کرد. اکنون تیم ترامپ در حال بررسی گزینههای تشدید تنش نظامی برای شکستن این بنبست است، در حالی که همزمان ریسک تشدید آشفتگی اقتصادی را نیز در نظر دارد.
آمادهباش در تلآویو برای عملیات مشترک علیه زیرساختها
مقامهای آمریکایی انتظار ندارند ترامپ در طول سفر خود به چین اقدام دراماتیکی انجام دهد، اما بر این باورند که او میتواند بلافاصله پس از آن، حرکت بعدی خود را کلید بزند. به گفته این مقامها یکی از گزینهها ازسرگیری «پروژه آزادی» است که طی آن نیروی دریایی برای بازگشایی انسداد تنگه هرمز تلاش خواهد کرد. گزینه دیگر، راهاندازی کارزار بمباران جدیدی با تمرکز بر زیرساختهای ایران است؛ اقدامی که ترامپ بارها تهدید به انجام آن کرده است. مقامهای اسرائیلی میگویند که در پایان این هفته در حالت آمادهباش کامل خواهند بود تا در صورت تصمیم ترامپ برای ازسرگیری جنگ، واکنش نشان دهند. به گفته این مقامها، هرگونه عملیاتی از این دست در هماهنگی با ارتش اسرائیل انجام خواهد شد.
دوام زیرساختهای نفتی؛ رویای فروپاشی سریع چقدر واقعبینانه است؟
برخی مقامهای آمریکایی بر این باورند که محاصره آمریکا در حال فشار آوردن به ایران است و میتواند این کشور را حتی بدون اقدام نظامی بیشتر، به زانو درآورد. ترامپ و تیمش ایران را در آستانه یک فاجعه اقتصادی به تصویر کشیدهاند، هرچند برخی تحلیلهای اطلاعاتی آمریکا حاکی از آن است که اقتصاد و زیرساختهای نفتی ایران میتوانند تا چندین ماه دوام بیاورند. همچنین، در حالی که مردم ایران بدون تردید این فشار را حس خواهند کرد، سیستم مقتدر ایران واکنش کمتری به نارضایتیهای عمومی نشان میدهد. کاخ سفید به درخواستها برای اظهارنظر در این باره پاسخی نداد.
شمارش معکوس برای بازگشت به شرایط جنگی
حتی اگر ترامپ همین فردا پایان جنگ را اعلام کند، ایران همچنان میتواند مانع کشتیرانی در تنگه هرمز شود. اگر او حملات جدیدی را آغاز کند، احتمال افزایش سریع قیمت نفت و سقوط بازار سهام وجود دارد. اما با توجه به موضع اخیر ایران که امیدها برای توافق را کمرنگ کرده است، انتظارات برای بازگشت به شرایط جنگی رو به افزایش است.
هدیه تبلیغاتی ترامپ به دموکراتها
ترامپ میگوید در صورت اتخاذ چنین تصمیمی، «حتی ذرهای» به وضعیت مالی آمریکاییها فکر نخواهد کرد و اصرار دارد که تمرکز اصلی او تنها بر جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است. او با این رویکرد، فرصت مناسبی برای ساخت کلیپهای تبلیغاتی تهاجم را به دموکراتها هدیه داده است.