گزارشها حاکی است که تصمیم عربستان سعودی برای محدود کردن استفاده آمریکا از حریم هوایی این کشور، یکی از عوامل اصلی توقف ناگهانی عملیات «پروژه آزادی» بوده؛ طرحی که دونالد ترامپ برای اسکورت کشتیها و شکستن محاصره ایران در تنگه هرمز آغاز کرده بود.
رسانه اسرائيلی آی ۲۴ به نقل از منابع حوزه خلیج فارس، گزارش داده که ریاض اعلام کرده تا زمانی که آمریکا تضمینهای کافی برای حفاظت از این کشور در برابر حملات احتمالی ایران ارائه نکند و شفافیت بیشتری درباره برنامههای نظامی خود نداشته باشد، اجازه استفاده کامل از حریم هواییاش را نخواهد داد.
آگهی
آگهی
بر اساس این گزارش، بحران از زمانی آغاز شد که ترامپ بدون هماهنگیهای معمول دیپلماتیک، این عملیات را بهصورت عمومی اعلام کرد؛ اقدامی که به گفته منابع، عربستان را غافلگیر کرد و باعث شد دسترسی نیروهای آمریکایی به پایگاه هوایی «پرنس سلطان» و همچنین حریم هوایی این کشور محدود شود.
این تصمیم عملا برنامه پنتاگون برای ایجاد «چتر دفاعی» بر فراز کشتیهای تجاری را با مشکل مواجه کرد، چرا که بدون دسترسی به این پایگاه و مسیرهای هوایی عربستان، جنگندهها و هواپیماهای سوخترسان آمریکا امکان استقرار مؤثر برای مقابله با تهدیدهای ایران را از دست دادند.
گزارشها همچنین حاکی است تماس تلفنی میان ترامپ و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، نتوانسته اختلافها را برطرف کند و در نهایت کاخ سفید ناچار به تغییر مسیر و توقف عملیات شده است.
تکذیب
در مقابل، یک منبع سعودی گزارش رسانههای آمریکایی درباره توقف عملیات نظامی آمریکا برای هدایت کشتیها در تنگه هرمز پس از مسدود شدن دسترسی هوایی آمریکا توسط عربستان را رد کرده است.
شبکه انبیسی نیوز گزارش داده بود دونالد ترامپ پس از آنکه عربستان سعودی اجازه استفاده آمریکا از حریم هوایی و پایگاههای نظامی این کشور را برای عملیات هرمز نداد، از تصمیم خود عقبنشینی کرده است.
بر اساس این گزارش، محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان نیز مستقیما با دونالد ترامپ گفتوگو کرده بود. اما یک منبع نزدیک به دولت عربستان به خبرگزاری فرانسه گفته است: «این حقیقت ندارد.»
این منبع همچنین تاکید کرده آمریکا همچنان بهطور معمول به پایگاهها و حریم هوایی عربستان دسترسی دارد.
منابع منطقهای میگویند نگرانی اصلی عربستان این است که در صورت تشدید تنش، بدون حمایت کافی در برابر حملات موشکی ایران آسیبپذیر باقی بماند؛ بهویژه پس از آنکه به گفته این منابع، آمریکا واکنش قاطعی به حملات اخیر ایران علیه امارات نشان نداد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
در همین حال، برخی دیپلماتهای منطقهای گفتهاند برخلاف ادعای کاخ سفید، متحدان خلیج فارس پیش از اعلام عمومی این طرح در جریان جزئیات آن قرار نگرفته بودند.
دونالد ترامپ اما توقف این عملیات را «یک وقفه کوتاه» توصیف کرده و گفته این تصمیم برای بررسی فرصتهای دیپلماتیک، از جمله میانجیگری پاکستان، اتخاذ شده است.