ارزش پول ملی ایران (ریال) روز چهارشنبه با ثبت رکوردی بیسابقه، به پایینترین سطح تاریخی خود سقوط کرد؛ همزمان آمار رسمی حاکی از صعود نرخ تورم به بالاترین سطح در ۸ دهه گذشته است.
در جریان معاملات روز چهارشنبه بازار آزاد ارز، هر دلار آمریکا به نرخ ۱.۸ میلیون ریال و هر یورو به قیمت ۲.۱ میلیون ریال معامله شد.
موج تازه افت ارزش ریال ایران در حالی رخ میدهد که اقتصاد ایران تحت فشار مضاعف تبعات درگیریهای نظامی اخیر با آمریکا و اسرائیل و تنگتر شدن حلقه محاصره دریایی ایالات متحده قرار گرفته است.
نرخ برابری ریال در طول درگیریهایی که از ۲۸ فوریه (۱۰ اسفند) آغاز شد، به دلیل تعطیلی گسترده کسبوکارها و کاهش چشمگیر حجم معاملات و واردات، تا حدودی باثبات مانده بود. اما با بازگشایی تدریجی بازارها و انباشت تقاضا، روند نزولی ریال از دو روز پیش شتاب گرفت.
سقوط فعلی ارزش پول ملی ایران در حالی رخ میدهد که چند ماه پیش نیز شوک ارزی، یکی از عوامل تشدید اعتراضات سراسری در ژانویه بود؛ اعتراضاتی که با سرکوب خونین نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی مواجه شد. در آن زمان، ارزش ریال در کمتر از یک هفته از حدود ۱.۴ میلیون به ۱.۶ میلیون ریال در برابر دلار رسید که موجب خشم عمومی نسبت به گرانی و نگرانی از آینده اقتصادی کشور شد.
در حالی که با عبور نرخ دلار از مرز ۱.۸ میلیون ریال، باردیگر نگرانیهای امنیتی و احتمال بازگشت موج جدید خشم عمومی نسبت به ناکارآمدی اقتصادی و تورم افسارگسیخته افزایش یافته، کارشناسان هشدار میدهند که سقوط ارزش پول ملی، نرخ تورم را در کشوری که بسیاری از کالاهای وارداتی، از مواد غذایی و دارو گرفته تا لوازم الکترونیکی و مواد اولیه، به نرخ دلار وابستهاند، بیش از پیش تشدید خواهد کرد.
گزارش اخیر مرکز آمار ایران، تصویری نگرانکننده از وضعیت معیشتی ترسیم میکند. بر پایه این گزارش، نرخ تورم سالانه در فروردین ماه (ماه گذشته) با افزایش ۳.۱ درصدی نسبت به اسفندماه به ۵۳.۷ درصد رسیده است؛ نرخی که از سال ۱۳۲۲ تاکنون بیسابقه به شمار میرود.
این گزارش حاکی است تورم نقطهبهنقطه نیز در فروردین ماه به ۷۳.۵ درصد رسیده است. این شاخص نیز نسبت به ماه قبل ۱.۷ واحد درصد افزایش داشته است.
جهش نرخ تورم، نمود سرایت بحران ارزی به سفرههای مردم است. بر اساس آمارهای غیررسمی منتشر شده در رسانههای ایران، تنها در ماه گذشته، قیمت هرکیلوگرم گوشت مرغ ۷۵ درصد، بهای هرکیلوگرم گوشت گاو و گوسفند ۶۸ درصد و نرخ بسیاری از محصولات لبنی نیز تا پنجاه درصد گرانتر شدهاند.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
در حالی که نرخ تورم در اتحادیه اروپا ۲ درصد هدفگذاری شده، تورم نقطهبهنقطه ۷۳ درصدی در ایران، به معنای نصف شدن قدرت خرید مردم در کمتر از یک سال است.
تحلیلگران هشدار میدهند که اگر فشار محاصره دریایی کاهش نیابد و دولت نتواند منابع ارزی جدیدی به اقتصاد راکد ایران تزریق کند، ریال ممکن است در هفتههای آینده مرزهای روانی جدیدی را پشت سر بگذارد که نتیجهای جز تعمیق رکود و گسترش فقر مطلق نخواهد داشت.