ارتش آمریکا اعلام کرد که از روز دوشنبه راس ساعت ۱۷:۳۰ به وقت تهران محاصره دریایی خلیج عمان و دریای عرب در شرق تنگه هرمز را آغاز کرده است و این اقدام شامل تمامی ترددهای دریایی، صرفنظر از پرچم آنها، خواهد بود.
پس از ناکام ماندن مذاکرات روز شنبه در اسلامآباد و در حالی که شش هفته از آغاز حملات مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران میگذرد، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده سنگینترین ماموریت این درگیری شامل محاصره بنادر ایران و پاکسازی تنگه هرمز از هرگونه مینگذاری احتمالی ایران را به نیروی دریایی آمریکا سپرده است.
آگهی
آگهی
بخش عمده بنادر مهم ایران در خلیج فارس قرار گرفتهاند، هرچند ایران یک بندر دیگر نیز در خلیج عمان دارد که در بیرون از تنگه هرمز واقع شده است.
همه این بنادر مشمول محاصره ایالات متحده خواهند شد. فرماندهی مرکزی آمریکا اعلام کرده است این محاصره «علیه کشتیهای تمامی کشورها که به بنادر و مناطق ساحلی ایران وارد یا از آنها خارج میشوند» لازم الاجرا است.
مهمترین بندر ایران بندرعباس است که در دهانه خلیج فارس قرار دارد و حجم گستردهای از کالاهای تجاری، از جمله مواد معدنی مانند کروم، فرآوردههای نفتی و همچنین فولاد از طریق آن جابهجا میشود.
بر اساس دادههای صنعت کشتیرانی، بندرعباس سالانه ۳۷ میلیون تن بار و حدود یک میلیون کانتینر را جابهجا میکند. همچنین مواد غذایی، کود، غلات و تجهیزات ساختمانی نیز از طریق بندرعباس معامله میشود.
تا روز دوشنبه، دهها کشتی در حالی که سامانههای موقعیتیاب آنها هنوز فعال بود، در لنگرگاه بیرونی این بندر قرار داشتند.
در شمال خلیج فارس، بندر امام خمینی مدرنترین بندر ایران است که اخیرا نیز اسکلههای جدیدی در آن افتتاح شده است. این بندر انواع محمولهها از جمله صادرات پتروشیمی را جابهجا میکند و همچنین یک مرکز ریلی است. طبق دادههای صنعت کشتیرانی، حجم جابهجایی بار در این بندر سالانه بیش از ۱۶ میلیون تن برآورد میشود.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
سنتکام، فرماندهی مرکزی آمریکا هشدار داد که هرگونه تردد دریایی در محدوده محاصرهشده ممکن است به توقیف و مصادره کشتیها منجر شود.
در این اطلاعیه آمده است: «هر شناوری که بدون مجوز وارد منطقه محاصرهشده شود یا از آن خارج گردد، در معرض رهگیری، تغییر مسیر و توقیف قرار خواهد گرفت.»
در عین حال، در این اطلاعیه آمده است که این محاصره شامل عبور شناورهای بیطرف از تنگه هرمز به مقصد یا از مبدا کشورهای غیرایرانی نمیشود و چنین ترددهایی همچنان مجاز خواهد بود.
«راهنمای نیوپورت درباره حقوق جنگ دریایی» مفهوم محاصره را «توقیف کالاهای ممنوعه و توقیف یا نابودی اموال دشمن در دریا» تعریف میکند.
تهدید ایران به پاسخ متقابل
ساعاتی پیش از به اجراگذاشتن محاصره دریایی ینادر ایران توسط آمریکا، تهران هشدار داد که بنادر واقع در خلیج فارس و خلیج عمان ممکن است هدف اقدامات متقابل قرار گیرند.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران هشدار داد که در صورت تهدید بنادر ایران، «هیچ بندری در خلیج فارس و دریای عمان در امان نخواهد بود.»
سخنگوی سپاه پاسداران تأکید کرد: «امنیت بنادر در خلیج فارس و دریای عمان یا باید برای همه برقرار باشد یا برای هیچکس.»
ابراهیم ذوالفقاری، سخنگوی قرارگاه مرکزی سپاه اقدام آمریکا را «غیرقانونی» و نمونهای از «دزدی دریایی» توصیف کرد. او تاکید کرد که ایران از زمان آغاز جنگ با ایالات متحده و اسرائیل بارها اعلام کرده است که «کشتیهای وابسته به دشمن حق عبور از تنگه هرمز را ندارند.»
در واکنش به این تحولات، رئیس سازمان دریانوردی سازمان ملل بدون اشاره به آمریکا یا ایران، اعلام کرد که بر اساس حقوق بینالملل، هیچ کشوری حق ندارد آزادی کشتیرانی یا عبور بیضرر از تنگههای بینالمللی را محدود کند.
همزمان، ارتش اسرائیل از قرار گرفتن در وضعیت «آمادهباش بالا» خبر داد و بنیامین نتانیاهو ضمن حمایت از تصمیم دونالد ترامپ، تأکید کرد که اسرائیل تحولات را از نزدیک دنبال میکند.
در همین حال، دولت آلمان این اقدام را نه پایان روند دیپلماتیک، بلکه «تاکتیکی برای افزایش فشار» توصیف کرد و گفت که به برداشت برلین، این موضوع به معنای ادامه مذاکرات خواهد بود.