مسعود پزشکیان روز چهارشنبه در نامهای خطاب به مردم آمریکا مدعی شد که آمریکا بهعنوان «نیروی نیابتی اسرائیل» وارد جنگ با ایران شده و تاکید کرد که اکنون «انتخاب میان تعامل و تقابل» واقعی و سرنوشتساز است. این نامه تنها چند ساعت پیش از سخنرانی ترامپ خطاب به مردم آمریکا درباره جنگ با ایران منتشر شد.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران در این نامه سرگشاده حدودا هزار کلمهای که با لحنی «ملیگرایانه» و همراه با ارجاعات تاریخی نوشته شده است، خطاب به مردم آمریکا گفت: «[ایران] در تاریخ معاصر خود هرگز مسیر جنگطلبی، تجاوز، استعمار و سلطهگری را انتخاب نکرده و بهرغم تجربه اشغال، تجاوز و فشارهای تحمیلی از سوی قدرتهای جهانی و با وجود توانمندیهای نظامی نسبت به بسیاری از کشورهای پیرامون خود، آغازگر جنگ نبوده اما متجاوزان را دلاورانه به عقب رانده است.»
آگهی
آگهی
این نامه در حالی منتشر میشود که بنابر اعلام کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا قرار است در ساعت ۹ شب به وقت شرق آمریکا در پیامی «خطاب به ملت» آمریکا «بهروزرسانی مهم» درباره جنگ با ایران ارائه کند.
آقای پزشکیان در این نامه که به زبانهای فارسی و انگلیسی منتشر شد، آمریکا و اسرائیل را به «تصویرسازی از ایران بهعنوان یک تهدید» متهم کرد و این تصویر را ناسازگار با «واقعیت تاریخی» و «واقعیتهای عینی امروز» دانست.
رئیسجمهوری ایران نوشت: «این تصویر، محصول نیازهای سیاسی و اقتصادی ساختارهای قدرت است؛ نیاز به دشمنسازی برای توجیه فشار، حفظ برتری نظامی، تغذیه صنایع تسلیحاتی و مدیریت بازارهای راهبردی. در چنین چارچوبی، اگر تهدیدی وجود نداشته باشد، ساخته میشود.»
مسعود پزشکیان بدون اشاره به اقدامات ایران برای بستن تنگه هرمز، بهطور تلویحی از حملات جمهوری اسلامی ایران به کشورهای حاشیه خلیج فارس حمایت کرد و نوشت: «آنچه ایران انجام داده و میدهد، تنها واکنش و دفاع است و نه آغاز حمله، جنگ و تجاوز.»
آقای پزشکیان همچنین حملات به «زیرساختهای حیاتی ایران» را هدفگیری مستقیم مردم و «جنایت جنگی» خواند و افزود: «این حملات، بهمعنای گسترش بیثباتی، افزایش هزینههای انسانی و اقتصادی، و ایجاد چرخهای از تنش و کاشتن بذر کینه است که آثار آن برای سالها باقی خواهد ماند. این مسیر، نشانه قدرت نیست؛ نشانه سردرگمی و ناتوانی در دستیابی به راهحل پایدار است.»
رئیسجمهوری ایران همچنین آمریکا را متهم کرد که «بهعنوان نیروی نیابتی اسرائیل» وارد جنگ با ایران شده است و نوشت: «آیا غیر از این است که حالا اسرائیل تصمیم گرفته تا آخرین سرباز آمریکایی و آخرین سنت مالیات آمریکاییها با ایران بجنگد، هزینهها را به ایران، کشورهای منطقه و آمریکا تحمیل کند و خود در حاشیه امن قرار بگیرد؟»
اما شاید یکی از مهمترین بخشهای نامه آقای پزشکیان بند آخر آن باشد. رئیسجمهوری ایران در این بند گفت که در جهان امروز «تداوم مسیر تقابل بیش از هر زمان دیگری پرهزینه و بینتیجه است» و افزود: «انتخاب میان تقابل و تعامل، یک انتخاب واقعی و سرنوشتساز است؛ انتخابی که پیامدهای آن، آینده نسلها را رقم خواهد زد.»
مشخص نیست که آیا آقای پزشکیان این نامه را در هماهنگی با مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران نوشته است یا خیر.
آقای خامنهای دو روز پیش در نامهای به نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان «استقامت، ایستادگی و صبر» در برابر آمریکا و اسرائیل را از ویژگیهای علی خامنهای، رهبر کشته شده جمهوری اسلامی دانست و نوشت که سیاست «ثابت» جمهوری اسلامی ایران در تداوم راه آقای خامنهای «بر استمرار حمایت از مقاومت» در برابر آمریکا و اسرائیل است.
پیشتر رسانههای اسرائیلی گزارشهایی از اختلافنظر عمیق میان آقای پزشکیان و احمد وحیدی، فرمانده کل سپاه پاسداران منتشر کرده بودند.
بنابر این گزارشها، تلاش آقای پزشکیان برای پیشبرد رویکردی معتدلتر در قبال غرب در مرکز این اختلافات قرار دارد. او خواستار مشارکت در مذاکرات با آمریکا شده و از تلاشهای عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران حمایت کرده است.
بنابر این گزارشها، رئيسجمهوری ایران در جلسه محرمانهای به آقای وحیدی گفت: «تنها شانس ما برای بقا، توافق فوری با آمریکاییهاست تا اقتصاد از فروپاشی کامل نجات یابد.»
با این حال آقای وحیدی در پاسخ گفت: «دقیقا به همین دلیل است که نباید به مذاکرات نزدیک شوی. تو حاضری همهچیز را بدهی تا آمریکاییها تحریمها را کنار بگذارند.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا که تاکنون چندین بار مدعی شده است که رژیم ایران «تغییر» کرده است، روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی «تروتسوشال» مدعی شد که «رئیسجمهوری رژیم جدید ایران» از آمریکا درخواست آتشبس کرده است.
او نوشت: «رئیسجمهوری رژیم جدید ایران، که از پیشینیان خود بسیار کمتر افراطی و بسیار باهوشتر است، همین حالا از ایالات متحدهٔ آمریکا درخواست آتشبس کرده است.»
آقای ترامپ افزود: «ما زمانی آن را بررسی میکنیم که تنگه هرمز باز، آزاد و امن باشد. تا آن زمان ما ایران را بهطور کامل نابود خواهیم کرد، یا همانطور که میگویند، به عصر حجر باز میگردانیم.»
با این حال، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران روز چهارشنبه هرگونه ارائه درخواست به دونالد ترامپ برای دستیابی به آتشبس را رد کرد و آن را امری کاملا نادرست دانست.
الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاعرسانی دولت جمهوری اسلامی ایران، آقای ترامپ را «بیمار روانی» دانست و در واکنش به اظهارات او گفت: «[ترامپ] مرتبا با خودش صحبت میکند و آرزوهای خودش را تکرار میکند. او فکر کرد که اینجا ونزوئلاست.»
آقای حضرتی همچنین گزارشها مبنی بر اختلافنظر آقای پزشکیان با سپاه پاسداران را تکذیب کرد و گفت: «هیچ اختلافی میان دولت، نیروهای مسلح و ملت وجود ندارد.»