موشک جدید نقطهزن ارتش آمریکا، که به اختصار «پیآراسام» نامیده میشود، یک سلاح با برد متوسط تا برد بلند است که قرار است جایگزین موشک تاکتیکی ارتش این کشور با نام اختصاری «ایتیایسیاماس» شود.
در جنگ جاری آمریکا و اسراییل علیه ایران شاهد استفاده گسترده از تسلیحات جدید هستیم که شامل جنگندههای پیشرفته و پهپادهای کمهزینه میشود.
آگهی
آگهی
یکی از تازهترین تسلیحاتی که وارد این جنگ شده، موشک ضربتی نقطهزن «پیآراسام» است که برای اولین بار توسط ارتش آمریکا برای حمله به اهدافی در ایران از آن استفاده شد.
براد کوپر، فرمانده نیروهای آمریکایی در خاورمیانه و رئیس فرماندهی مرکزی آمریکا، «سنتکام»، پس از رونمایی از این موشک، گفت که موشک «پیآراسام» توانایی حملات عمقی ارتش آمریکا را بالا میبرد.
موشک «پیآراسام»، یک موشک سطح به سطح است که میتواند اهداف را از فاصله ۶۰ تا ۵۰۰ کیلومتر مورد اصابت قرار دهد، بردی که بسیار فراتر از برد هر توپخانه یا سامانه موشکی متعارف است. این موشکها با موتور راکتی پرواز میکنند و توسط سیستم ناوبری اینرسی که با جیپیاس پشتیبانی میشود، هدایت میشوند.
این موشکها میتوانند از خودروهای «هیمارس ام۱۴۲» یا «راکتانداز چندگانه ام۲۷۰» پرتاب شوند و دارای کلاهکهای انفجاری- تکهتکهشونده ۹۱ کیلویی هستند که برای نابودی اهداف بزرگ یا مستحکم طراحی شدهاند.
سامانه موشکی مرحلهای
هر موشک «پیآراسام» کمی کمتر از ۴ متر طول و ۴۳ سانتیمتر قطر دارد و وزن آن تا ۸۱۷ کیلوگرم میرسد. این طراحی باریکتر باعث شده است پرتابکنندهها بتوانند دو موشک را به جای یک موشک مانند نسلهای قبلی حمل کنند.
پروژه موشک «پیآراسام» به صورت تدریجی در چهار «مرحله» توسعه خواهد یافت. مرحله اول، سامانه استانداردی است که در حال حاضر توسط ارتشهای آمریکا و استرالیا استفاده میشود. مرحله دوم یک سامانه موشکی ضدکشتی با برد تا هزار کیلومتر و سریعتر است که انتظار میرود در سال ۲۰۲۸ تحویل داده شود.
مرحله سوم بر اساس مراحل پیشین توسعه یافته و تمرکز آن بر نابودی سنگرها و استحکامات و پرتاب پهپادها و بمبهای گلاید (سرشی) خواهد بود.
هدف مرحله چهارم، افزایش برد موشک به بیش از هزار کیلومتر است. البته از احتمال وجود مرحله پنجم که شامل یک خودروی پرتابگر خودکار میشود نیز سخن گفته شده است.
شرکت «لاکهید مارتین» که اجرای پروژه موشکهای نقطهزن «پیآراسام» را برعهده دارد از این موشکها بهعنوان موشک «نقطهزن دوربرد نسل جدید» نام میبرد.
توسعه موشک «پیآراسام» از سال ۲۰۱۶ و در پاسخ به درخواست ارتش آمریکا در قالب برنامه موشکهای نقطهزن دوربرد آغاز شد و اولین محموله آن در اوت ۲۰۲۳ تحویل داده شد.
هدف از این طرح، جایگزینی با موشک تاکتیکی ارتش آمریکا، «ایتیایسیاماس»در قرن ۲۱ بود که قابلیتهای بیشتر، دقت بالاتر و موثرتری داشته باشد.
موشک «پیآراسام» این نیازها را برآورده میکند و همزمان دارای سطح راداری پایینتر، نگهداری آسانتر و سازگاری بیشتر با سامانههای تسلیحاتی موجود مانند هیمارس یا راکتاندازهای چندگانه است.
تاکنون استرالیا با خرید چند موشک «پیآراسام» در سال ۲۰۲۴ به این برنامه پیوسته است، اما آمریکا در ژانویه ۲۰۲۵ با پیشنهاد نروژ برای خرید تعدادی از این نوع موشکها مخالفت کرد. در سال ۲۰۲۱، بریتانیا تصمیم داشت به این برنامه بپیوندد.
چرا معرفی موشک «پیآراسام» اهمیت دارد؟
استقرار موشک «پیآراسام» توسط آمریکا از سال ۲۰۱۹ آغاز شد، زمانی که دولت اول دونالد ترامپ مشارکت آمریکا در پیمان منع موشکهای هستهای میانبرد با روسیه را تعلیق کرد.
ترامپ در دولت اول خود با این ادعا که روسیه به صورت پیدرپی این پیمان را نقض کرده است، از آن خارج شد.
مایک پمپئو، وزیر خارجه وقت آمریکا در آن زمان گفت که کشور دیگر نمیتواند با محدودیتهای این پیمان مواجه باشد در حالی که روسیه بدون هیچ «شرمی» آن را نقض میکند.
این پیمان، برد موشکهای زمینی را به ۵۰۰ کیلومتر محدود کرد تا زمینه حذف موشکهای دوربرد و با قابلیت هستهای فراهم شود.
اگرچه موشک «پیآراسام» قادر به حمل کلاهک هستهای نیست، اما آمریکا ممکن است با توسعه یک سامانه موشکی با قابلیت حملات میانبرد تا دوربرد، به یک الگوی خطرناک تبدیل شود.