به گزارش اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی، دولت ترامپ از طریق چندین کانال به ایران گفته است که آماده برگزاری دیدار برای مذاکره بر سر توافق است. به گفته دو منبع منطقهای، ترکیه، مصر و قطر در تلاشاند در اواخر هفته جاری در آنکارا دیداری میان استیو ویتکاف و مقامات ارشد ایرانی ترتیب دهند.
تلاشهای دیپلماتیک در حالی انجام میشود که ایالات متحده به دستور دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا نیروهای نظامی گستردهای از جمله گروه رزمی ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن» را در خاورمیانه مستقر کرده و گمانهزنیها درباره حمله احتمالی آمریکا به ایران تشدید شده است. در نتیجه این موضوع مطرح میشود که آیا مذاکرات میتواند از حمله آمریکا به ایران و احتمال وقوع یک جنگ منطقهای جلوگیری کند یا خیر؟
به گفته یک مقام کشورهای منطقه، تلاشها برای برگزاری نشست میان مقامات ایرانی و آمریکا در جریان است. این مقام گفت: «موضوع در جریان است. ما تمام تلاشمان را میکنیم.»
یک مقام آمریکایی دیگر تایید کرد که دیدار مقامات ایران و آمریکا ممکن است در هفته جاری در ترکیه برگزار شود.
ترکیه، قطر و مصر که در دستیابی به توافق صلح در غزه با دولت آقای ترامپ همکاری کردند، برای جلوگیری از وقوع جنگ منطقهای خواهان برگزاری مذاکرات میان ایران و آمریکا هستند.
به گفته مقامات کاخ سفید، آقای ترامپ هنوز درباره حمله به ایران تصمیم نگرفته و همچنان از راهحل دیپلماتیک استقبال میکند.
مقامات آمریکایی میگویند اظهارات اخیر آقای ترامپ درباره مذاکره بلوف نیست، اما آمریکا از اینکه علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی به دیپلماتهایش اجازه نهایی کردن توافق قابل قبول برای واشنگتن را بدهد، اطمینان ندارد.
به گفته منابع آگاه، قطر، مصر و ترکیه در هماهنگی با یکدیگر با هر دو طرف ایرانی و آمریکایی در تماس بودهاند.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران روز یکشنبه گفت: «اکنون برخی کشورهای دوست در منطقه نقش واسطه را ایفا میکنند و تلاش دارند اعتمادسازی کنند. کار دشواری است، اما در حال انجام است. امکان گفتگوی دیگر را می بینم.»
آقای عراقچی افزود: «اگر تیم مذاکرهکننده آمریکا بر اساس گفتههای رئیسجمهور ترامپ برای دستیابی به توافقی عادلانه و منصفانه با هدف جلوگیری از دستیابی به سلاح هستهای عمل کند، دستیابی به توافق ممکن است.»
وزیر خارجه جمهوری اسلامی همچنین تایید کرد که مبادله پیامها میان ایران و آمریکا از طریق واسطهها «ثمربخش» بوده است.
تهدید خامنهای به جنگ منطقهای
همزمان با تلاشهای دیپلماتیک کشورهای منطقه برای جلوگیری از حمله آمریکا به ایران، علی خامنهای روز یکشنبه بدون اشاره به امکان ازسرگیری مذاکرات، تهدید کرد که در صورت حمله آمریکا، رویارویی به جنگ منطقهای تبدیل خواهد شد.
آقای خامنهای گفت: «آمریکاییها بدانند که اگر این دفعه جنگی راه بیندازند، این جنگ، جنگ منطقهای خواهد بود.»
دونالد ترامپ روز شنبه در واکنش به این سخنان آقای خامنهای گفت: «چرا نباید چنین حرفی بزند؟ معلوم است که این را میگوید. اما ما بزرگترین و قدرتمندترین کشتیهای جهان را آنجا داریم؛ خیلی نزدیک، در فاصله چند روز.»
رئیسجمهوری آمریکا افزود: «امیدوارم به توافق برسیم، اگر به توافق نرسیم، میبینیم که درست میگفت یا نه.»
سه شرط حداقلی اسرائیل برای «توافق خوب» با ایران
ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل روز جمعه در سفری کوتاه به واشنگتن با دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا دیدار کرد.
به گزارش کانال ۱۲ اسرائیل، عومر تیشلر، فرمانده آینده نیروی هوایی اسرائیل به همراه چند تن از فرماندهان ارشد ارتش این کشور در این سفر آقای زمیر را همراهی میکردند. بنابر این گزارش، یکی از محورهای این سفر گفتگو درباره ایران بود و آقای زمیر اطلاعاتی را که اسرائیل از اقدامات ایران برای بازسازی برنامه موشکی جمعآوری کرده، در اختیار آقای کین گذاشته است.
با این حال، به گزارش کانال ۱۲ اسرائیل، مقامات اسرائیلی در این سفر نگرانیهای این کشور از هر گونه «توافق بد» میان آمریکا و رژیم ایران ابراز کرده و هشدار دادهاند: «مراقب فریبکاری تهران باشید.»
مقامات اسرائیل هشدار دادهاند که ایران در جریان مذاکرات احتمالی تلاش خواهد کرد که با دادن «امتیازات تاکتیکی» واشنگتن را فریب دهد. آنها همچنین هشدار دادهاند که رژیم ایران ممکن است در برنامه هستهای انعطاف به خرج دهد، اما در برنامه موشکی و حمایت از شبهنظامیان نیابتی عقبنشینی نخواهد کرد.
بنابر این گزارش، مقامات اسرائیلی سه شرط حداقلی این کشور برای حصول «توافق خوب» با ایران را به اطلاع واشنگتن رساندهاند. این سه شرط عبارتند از:
۱. ایران نباید برنامه هستهای داشته باشد
۲. ایران نباید برنامه موشکهای بالستیک داشته باشد
۳. ایران نباید از شبهنظامیان نیابتی در منطقه حمایت کند
بنابر این گزارش، اسرائیل همچنین تاکید کرده است که اگر هدف آمریکا از حمله احتمالی به ایران «سرنگونی رژیم» باشد، ایالات متحده همچنان نیاز به استقرار نیروهای بیشتری در منطقه دارد.
این در حالی است که بهرغم اظهارات آقای ترامپ و مقامات آمریکایی مبنی بر تلاشها برای مذاکره و حصول توافق با تهران، آمریکا همچنان در حال استقرار نیروهای بیشتر در منطقه است.