در آستانه برگزاری نشست شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی و خبرهایی حاکی از اختلاف نظر میان سران تروئیکای اروپایی با آمریکاییها برای صدور قطعنامهای علیه ایران، تهران از اقدام متقابل خود در صورت صدور هرگونه قطعنامه ضد ایرانی گفت.
ایرنا نوشت اگر در اجلاس هفته آینده شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی قطعنامهای علیه ایران صادر شود، تهران با اقدام متقابل نسبت به آن عکسالعمل نشان خواهد داد و صدور این قطعنامه بیش از آنکه به ضرر ایران باشد به ضرر تهیه کنندگان آن خواهد بود.
پیشتر نیز واکنشهای متقابل تهران در پاسخ به قطعنامههای مختلف شورای حکام در خصوص موضوعات هستهای صورت گرفته است، امری که بر طبق گزارش وال استریت ژورنال، آمریکاییها و به ویژه دولت بایدن را در آستانه برگزاری انتخاب ریاست جمهوریاش به فشار بر اروپاییها برای عدم سختگیری بیشتر بر ایران هدایت کرده است.
به نظر میرسد که آمریکاییها در اتخاذ این موضعگیری واکنش های پیشین ایران را در قبال قطعنامههای شورای حکام دور از نظر نداشتهاند. در سال ۱۴۰۱، ایران به دو قطعنامه شورای حکام با اقدامات جدی پاسخ داد. پس از قطعنامه اول، ایران با توقف همکاریهای فراپادمانی خود بیش از ۲۰ دوربین نظارتی آژانس را از تأسیسات هستهای جمعآوری کرد. پس از قطعنامه دوم در آبان همان سال، ایران تولید اورانیوم ۶۰ درصد خود را در فردو آغاز کرد و تأسیسات فردو و نطنز را با زنجیرههای جدیدی از ماشینهای پیشرفته تجهیز کرد.
افزایش ذخایر اورانیوم غنی شده ایران
گزارش محرمانه آژانس بینالمللی انرژی اتمی از افزایش میزان ذخایر اورانیوم غنی شده ایران به مقدار بیسابقه ۱۴۲ کیلوگرم خبر داد. وال استریت ژورنال نیز از افزایش ذخایر اورانیوم غنی شده ۶۰ درصد ایران در سه ماه گذشته به بیش از ۲۰ کیلوگرم خبر داده است، میزانی که برای ساخت سه کلاهک کافی خواهد بود.
مقامات آمریکایی در اینباره میگویند که با این میزان میتوان ظرف چند روز به اورانیوم غنی شده با درجه تسلیحات دستیافت.
مخالفت بایدن با فشار بر ایران در آستانه انتخابات آمریکا
با این وجود و بر اساس گزارش وال استریت ژورنال، ایالات متحده مخالف تلاشهای بریتانیا و فرانسه در شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی است. ایالات متحده با تحت فشار قرار دادن متحدان اروپایی خود خواهان صرف نظر کردن آن ها از طرح محکومیت ایران در نشست آتی شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی در ماه ژوئن است. این اقدام ظاهرا با هدف جلوگیری از ایجاد هرگونه اختلاف با ایران قبل از انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در ماه نوامبر امسال است.
وال استریت ژورنال دولت بایدن را به پنهان کردن «حقیقت ترسناک» در مورد موضوعات هستهای ایران با هدف «تحریک نکردن» این کشور در آستانه انتخابات ریاست جمهوری آمریکا متهم کرد.
همچنین با توجه به اینکه روسیه و چین احتمالا هرگونه فشار برای تحریمهای جدید سازمان ملل را وتو میکنند، ایالات متحده بیم آن دارد که رأی شکست خورده میتواند ایران را برای ناسازگاری هستهای بیشتر جسورتر کرده و واکنش تلافی جویانه ایران را در پی داشته باشد.
در عین حال اروپاییها که همواره حامی توافق هستهای با ایران بودند، این بار و در مقایسه با آمریکاییها مواضع سختتری در قبال ایران دنبال میکنند. اما با شکست مذاکرات دیپلماتیک در ماه اوت ۲۰۲۲ زمانی که ایران خواستههای خود را سختتر کرد، مقامات آمریکایی به دنبال مهار تشدید تنشها با تهران بوده اند و به نظر میرسد تمایلی به اتخاذ گامهای تنبیهی بر سر برنامه هستهای رو به رشد آن ندارند.
در حالی که تهران اصرار دارد که برنامه هستهای خود را با اهداف صلحآمیز پیش میبرد، نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی را به میزان قابل توجهی کاهش داده است، امری که تحقیقات در مورد مواد و فعالیتهای هستهای اعلامنشده قبلی را با مشکل مواجه کرده است.