پس از آنکه ترامپ اعلام کرد آمریکا «به توافق با ایران نیازی ندارد» و از تصمیم خود برای حفظ «وضع موجود» در مقابله با تهران خبر داد، نیروهای مسلح ایران در سه روز گذشته دو بار تاسیسات آمریکا را در بحرین هدف قرار داده و بارها از برخورد نفتکشها با مینهای دریایی در تنگه هرمز خبر دادهاند.
سپاه پاسداران بامداد یکشنبه اعلام کرد که با شش پهپاد یک رادار پدافند هوایی را در پایگاه بالگردی الرفاع هدف قرار داده است. ایران پیشتر نیز روز جمعه به تاسیسات آمریکا در بحرین حمله پهپادی کرده بود.
ارتش بحرین اعلام کرد این حملات را رهگیری کرده و «مانع رسیدن آنها به اهداف مورد نظر شده است». وزارت خارجه بحرین نیز گفت سامانههای پدافند هوایی پهپادهای ایرانی را سرنگون کردهاند.
ابتسام الکتبی، رئیس مرکز سیاستگذاری امارات، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که حمله روز یکشنبه ایران به بحرین نشان میدهد «ایران بار دیگر از خاک کشورهای خلیج فارس بهعنوان صحنهای برای ردوبدل کردن پیامهای نظامی با واشنگتن استفاده میکند.»
او افزود «به نظر میرسد ایران میخواهد فشار نظامی را افزایش دهد، بیآنکه وارد رویارویی تمامعیار شود، و از این فشار برای تقویت موقعیت خود در مذاکرات استفاده کند. با این حال، تکرار حملات به بحرین خطر خطای محاسباتی را به همراه دارد و ممکن است به دور تازهای از تشدید درگیری بینجامد.»
نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز روز یکشنبه اعلام کرد که یک نفتکش در محدودهای که ایران آن را «منطقه ممنوعه» میداند، پس از برخورد با مین دریایی دچار حریق شده است.
در بیانیه ارتش آمده است «این نفتکش متخلف که در منطقه ممنوعه شرق تنگه هرمز تردد میکرد، سامانههای ناوبری خود را خاموش کرده بود.»
ارتش ایران تاکید کرد «نتیجه هرگونه تردد غیرقانونی، بدون هماهنگی با نیروهای مسلح و خلاف مقررات، برخورد با مین و آتشسوزی است.»
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) نیز اعلام کرد که از گزارش مقامهای کشتیرانی هند درباره حمله به یک نفتکش در خلیج فارس مطلع شده است.
در بیانیه این مرکز آمده است «این نفتکش در مسیر شرق حرکت میکرد و هنوز وارد تنگه هرمز نشده بود. همه خدمه در سلامتاند و کسی مفقود نشده است. تا زمان انتشار این گزارش، میزان خسارت و پیامدهای زیستمحیطی حمله مشخص نبود.»
همزمان با این تحولات، نیروهای دولتی یمن که از حمایت عربستان سعودی برخوردارند، روز یکشنبه ۱۵ نوامبر اعلام کردند از منطقه مشرف به تنگه بابالمندب عقبنشینی میکنند. این عقبنشینی تسلط حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران بر تنگه راهبردی بابالمندب را تقویت میکند.
نیروهای دولتی یمن اعلام کردند که در حال انتقال نیروهای خود به سمت عدن، محل استقرار دولت این کشور، هستند.
خبرگزاری فرانسه نیز به نقل از منابع آگاه گزارش داد که حوثیها روز یکشنبه به سوی عدن پیشروی کردند، کنترل دو شهرستان استان لحج را در دست گرفتند و در اردوگاه الخرز، در ۶۰ کیلومتری عدن، مستقر شدند.
در تحولی دیگر، حوثیها اعلام کردند که فرودگاه بینالمللی ملک خالد و یک مرکز مالی در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، را با دو موشک بالستیک هدف قرار دادهاند.
حوثیها همچنین از حمله به خط لوله شرق به غرب عربستان سعودی با دو پهپاد خبر دادند.
سفارت آمریکا در بحرین روز یکشنبه با اشاره به این اقدامات هشدار امنیتی صادر کرد و از شهروندان آمریکایی که به خاورمیانه سفر میکنند یا از منطقه خارج میشوند، خواست اطلاعیههای مربوط به فعالیت فرودگاهها و شرکتهای هواپیمایی را دنبال کنند و از پیش برای اختلالهای احتمالی برنامه جایگزین داشته باشند.
سفارت آمریکا در بحرین هشدار داد که درگیریها در خاورمیانه «ممکن است بهسرعت تشدید شوند» و گفت «ایران، حوثیها و گروههای مورد حمایت ایران ممکن است دیگر منافع آمریکا در خارج از کشور یا اماکن مرتبط با آمریکا و شهروندان آمریکایی را در سراسر جهان، از جمله شرکتها و دیگر موسسات آمریکایی، هدف قرار دهند.»
این تحولات در حالی رخ میدهد که رویترز روز شنبه به نقل از سه منبع آگاه گزارش داد که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در روزهای اخیر به مشاوران ارشد خود گفته است در صورتی که ایران یا حوثیهای یمن دست به «اقدامات تحریکآمیز» جدیدی علیه آمریکا نزنند، ممکن است از انجام حملات نظامی تازه علیه ایران خودداری کند.
آقای ترامپ و مقامات ارشد دولت او در روزهای اخیر بر تمایل خود به حفظ وضع موجود در مقابله با ایران تاکید کردهاند. این رویکرد شامل ادامه محاصره دریایی و تلاش برای جلوگیری از ورود تسلیحات و دیگر اقلام مشمول تحریم به ایران از مسیر زمینی و از طریق دریای خزر است. آنها بر این باورند که این اقدامات جمهوری اسلامی را چنان تضعیف و تحت فشار قرار میدهد که آمریکا برای پیروزی در جنگ با ایران نیازی به ازسرگیری حملات نظامی نخواهد داشت.
در مقابل، به نظر میرسد ایران در حال افزایش فشار است و میکوشد مانع عبور حجم بیشتری از نفت و گاز کشورهای خلیج فارس از تنگه هرمز شود.
افزایش صادرات انرژی کشورهای خلیج فارس در هفتههای اخیر تا نزدیکی سطح پیش از جنگ و افت شدید قیمت نفت، اهرم مهمی را در مذاکرات از تهران گرفته است. آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد صادرات نفت کشورهای خلیج فارس، بهاستثنای عمان، در اکتبر به ۱۸ میلیون و ۴۰۰ هزار بشکه در روز رسید که حدود ۲۶ درصد کمتر از سطح پیش از جنگ بود. این در حالی است که ایران دستکم در دو ماه اخیر به دلیل محاصره دریایی آمریکا نتوانسته است حجم قابلتوجهی از نفت خام خود را صادر کند.
دنی سیترینوویچ، رئیس پیشین شاخه ایران در اطلاعات نظامی اسرائیل و پژوهشگر ارشد موسسه مطالعات امنیت ملی، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که حملات ایران به بحرین نشانهای دیگر از تداومناپذیری وضع موجود است.
او نوشت «دولت ترامپ شاید خواهان جنگی بزرگ دیگر نباشد، اما تهران ادامه محاصره دریایی آمریکا را اقدامی جنگی میداند. ایران قصد ندارد این وضعیت را تا مدت نامحدود بپذیرد، چه رسد به اینکه زیر فشار نظامی و اقتصادی آمریکا تسلیم شود.»
آقای سیترینوویچ افزود «واشنگتن باید بداند که نخواستن جنگ با داشتن راهبردی برای جلوگیری از آن فرق دارد. اگر گشایشی دیپلماتیک حاصل نشود یا رویکرد کنونی بهطور اساسی تغییر نکند، احتمال تشدید درگیری بیش از پیش خواهد شد. محاصره صرفا یک ابزار است. بهخودیخود راهبردی به شمار نمیرود و قطعا هدف نهایی هم نیست.»
در همین حال، باراک راوید، خبرنگار اکسیوس، شامگاه یکشنبه از ورود ناو هواپیمابر یواساس تئودور روزولت به محدوده عملیاتی فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) خبر داد.
با ورود این ناو، ایالات متحده اکنون سه گروه رزمی ناو هواپیمابر در محدوده عملیاتی سنتکام دارد.
حضور همزمان این سه ناو هواپیمابر در منطقه، در صورت تصمیم آقای ترامپ به ازسرگیری حملات به ایران، ظرفیت آمریکا برای تداوم عملیات هوایی از دریا را به میزان قابلتوجهی افزایش میدهد.