چند ساعت پس از آنکه پلیس پرتغال در نخستین ساعات بامداد اردوگاه‌های اعتراضی را برچید و ۵۵ نفر را بازداشت کرد، هزاران نفر شامگاه سه‌شنبه در لیسبون و دیگر شهرهای پرتغال به خیابان‌ها آمدند. معترضان در لیسبون می‌گویند از چهارشنبه دوباره اردوگاه را برپا می‌کنند.
اعتراضات در پرتغال در مخالفت با افزایش هزینه‌های مسکن ادامه دارد. این اعتراضات به جنبش مشابهی در اسپانیا، کشور همسایه، شباهت دارد. در مادرید، معترضان چند هفته است در میدان پوئرتا دل سول چادر زده‌اند.
آگهی
آگهی
در لیسبون، معترضان در یک تجمع مردمی، با بالا بردن دست‌های خود به برپایی دوباره اردوگاه اعتراضی از روز چهارشنبه رأی دادند.
چند چهره شناخته‌شده از جمله آنا مورا، دینو دِ سانتیاگو و تیم، خواننده اصلی گروه «شوتوس اَ پونتاپِس» نیز به جمع معترضان پیوستند و به اجرای برنامه پرداختند.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
این جنبش در ابتدای ماه جاری میلادی از شهر پورتو شعله ور شد. در این شهر معترضان بامداد سه‌شنبه و در پی تهدید به عملیات تازه پلیس، خودشان اردوگاه اعتراضی را برچیدند.
این در حالی است که پنجشنبه گذشته، پلیس برای جمع‌آوری چادرهای معترضان به میدان دون ژوائو اول در پورتو رفت. این اقدام به درگیری معترضان با نیروهای ضدشورش پلیس انجامید و چند نفر نیز در پی برخورد پلیس زخمی شدند.
معترضان عصر سه‌شنبه بار دیگر در میدان دون ژوائو اول گرد هم آمدند و برنامه اعتراضی تازه‌ای با اجرای موسیقی برگزار کردند. حاضران ترانه‌هایی در ارتباط با انقلاب ۲۵ آوریل خواندند و پلاکاردهایی با شعارهایی از جمله «اجاره‌های لوکس، دستمزدهای آشغال» بالا بردند.
معترضان سپس به سوی ساختمان شهرداری پورتو حرکت کردند و شعارهایی خطاب به رئیس شورا سر دادند: «پدرو دوآرته، توجه کن، خانه تو تبدیل به مسکن خواهد شد.»
معترضان به گرانی مسکن، به سیاست‌های تازه دولت لوئیس مونته‌نگرو، نخست‌وزیر پرتغال، نیز اعتراض دارند. این سیاست‌ها سقف افزایش سالانه اجاره‌بها را بالا می‌برد و اخراج مستأجرانی را که اجاره خود را به‌موقع نمی‌پردازند، آسان‌تر می‌کند.
دولت می‌گوید این اقدامات برای افزایش اعتماد میان صاحبخانه‌ها و مستأجران و رونق بازار اجاره مسکن انجام می‌شود. اما معترضان و احزاب مخالف می‌گویند این سیاست‌ها «غیرانسانی» است و مستأجران را بیش از پیش در معرض آسیب قرار می‌دهد.
اعتراض‌ها برای حق برخورداری از مسکن به شهرهای بیشتری در پرتغال نیز گسترش یافته است.
شامگاه سه‌شنبه، بیش از ۴۰۰ نفر نیز در میدان ۸ مه در شهر کویمبرا، مقابل شهرداری و صومعه سانتا کروز، تجمع کردند. آن‌ها خواستار یافتن راه‌حلی برای بحران مسکن شدند و با این تجمع از معترضانی حمایت کردند که در لیسبون و پورتو اردو زده‌اند.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
در شهر لِیریا نیز حدود ۵۰ نفر در اعتراض به «ضربات باتوم و لگدهای» پلیس و در همبستگی با شهروندان لیسبون و پورتو، از شعار «مسکن برای همه» دفاع کردند.
شرکت‌کنندگان که در میدان جمهوری این شهر تجمع کرده بودند، پلاکاردهایی در دست داشتند و شعار می‌دادند که «حق مسکن در قانون اساسی تضمین شده است.»
در آلنتژو، حدود ۱۰۰ نفر مقابل ساختمان شهرداری اِوورا تجمع کردند و تصمیم گرفتند جمعه بار دیگر گرد هم بیایند. در بِژا نیز حدود ۵۰ نفر در میدان جمهوری حضور یافتند.
در جنوب‌تر، ده‌ها نفر در فارو نیز «در همبستگی» با اعتراض‌ها در دیگر نقاط کشور به خیابان آمدند.
تظاهرات در پرتغال در ادامه موجی از اقدامات اعتراضی در چندین شهر اروپایی علیه افزایش هزینه‌های سوخت، نارضایتی از وضعیت آموزش، افول خدمات عمومی و بحران مسکن شکل گرفته است.
آمارهای پشت اعتراضات
پرتغال با یکی از جدی‌ترین بحران‌های مسکن در اتحادیه اروپا دست‌وپنجه نرم می‌کند.
طبق آمار یورواستات، قیمت خانه در پرتغال از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ تقریبا سه برابر شد و ۱۸۰ درصد افزایش یافت. این میزان افزایش، پرتغال را از نظر رشد قیمت مسکن در جایگاه دوم اتحادیه اروپا قرار داد.
در همین حال، اجاره‌بها در این کشور از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۴ نزدیک به ۳۰ درصد بالا رفت؛ تقریبا دو برابر میانگین اروپا که ۱۶.۸ درصد بود.
علاوه بر این، در بازار اجاره همچنان شکاف چشمگیری میان قراردادهای اعلام‌شده و ابعاد واقعی این فعالیت وجود دارد. در آغاز امسال حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار قرارداد اجاره به اداره مالیات گزارش شده بود.
با این حال، برآورد بازرسی‌کل مالی نشان می‌دهد بیش از دو میلیون قرارداد «غیررسمی» وجود دارد که به اداره مالیات اعلام نشده است.
طبق برآورد بانک پرتغال، در این کشور دست‌کم ۳۰۰ هزار واحد مسکونی کمبود وجود دارد. با وجود برخی نشانه‌های بهبود در صدور پروانه‌های ساخت و سرمایه‌گذاری، ساخت‌وساز همچنان کافی نیست و قیمت‌ها با سرعتی بالا رشد می‌کند.
تنها ۵ درصد از سرمایه‌گذاری‌های نهادی در بازار املاک پرتغال به بخش مسکن اختصاص می‌یابد که بسیار پایین‌تر از میانگین ۶۵ درصدی در سطح اروپایی است.
در پرتغال بیش از ۷۰۰ هزار خانه خالی وجود دارد. این آمار شامل خانه‌هایی می‌شود که برای اجاره یا فروش عرضه شده‌اند و همچنین خانه‌هایی که اصلاً وارد بازار نشده‌اند.
علاوه بر این، بر اساس سرشماری سال ۲۰۲۱ مؤسسه ملی آمار پرتغال (INE)، از مجموع نزدیک به ۶ میلیون واحد مسکونی در این کشور، بیش از یک میلیون واحد به‌عنوان خانه دوم استفاده می‌شوند.