نیروی دریایی سپاه پاسداران اعلام کرد یک نفتکش غولپیکر حامل بیش از دو میلیون بشکه نفت خام، هنگام تلاش برای عبور از مسیری غیرمجاز در تنگه هرمز، با مین دریایی برخورد کرده و دچار انفجار و آتشسوزی شدید شده است.
نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روز شنبه ۱۷ اکتبر (۲۵ مهر) از وقوع انفجار و آتشسوزی شدید در یک ابرنفتکش حامل بیش از دو میلیون بشکه نفت خام در تنگه هرمز خبر داد.
در بیانیهای که رسانههای دولتی ایران منتشر کردند، نیروی دریایی سپاه اعلام کرد این نفتکش هنگام تلاش برای عبور از مسیری که سپاه آن را «غیرمجاز» خوانده، با مین دریایی برخورد کرده و دچار انفجاری مهیب و آتشسوزی گسترده شده است.
خبرگزاری فارس نیز ویدیویی منتشر کرده که ظاهرا نفتکش را در حال سوختن نشان میدهد؛ ویدیویی که به طور مستقل قابل راستیآزمایی نیست.
با این حال، محل دقیق وقوع حادثه هنوز مشخص نیست و نام، پرچم و مالکیت نفتکش نیز اعلام نشده است. همچنین اطلاعاتی درباره وضعیت خدمه، تلفات احتمالی یا میزان خسارت واردشده به کشتی منتشر نشده است.
نیروی دریایی سپاه پاسداران مدعی شد که این نفتکش برای جلوگیری از شناسایی، تمام سامانههای موقعیتیابی و راداری خود را خاموش کرده و کوشیده است با اتکا به حمایت ارتش آمریکا از تنگه هرمز عبور کند.
در بخش دیگری از بیانیه سپاه ادعا شده است: «تنگه هرمز بسته است» و کشتیهایی که مقررات اعلامشده از سوی ایران برای عبور از این آبراه را نقض کنند، با پیامدهای آن روبهرو خواهند شد.
سپاه پاسداران در این بیانیه با متهم کردن ارتش آمریکا به حمایت از عبور غیرمجاز کشتیها، هشدار داد که اعتماد به نیروهای آمریکایی نمیتواند امنیت نفتکشها را تضمین کند.
اختلاف تهران و واشنگتن بر سر کنترل تنگه هرمز
تنگه هرمز، یکی از مهمترین گذرگاههای انتقال نفت و گاز جهان، از زمان آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه به یکی از کانونهای اصلی تنش نظامی میان تهران و واشنگتن تبدیل شده است.
پیش از آغاز درگیریها، حدود یکچهارم تجارت دریایی نفت جهان از این آبراه عبور میکرد.
ایران پس از حملات آمریکا و اسرائیل به خاک این کشور، عملا محدودیتهای گستردهای بر تردد کشتیها در تنگه هرمز اعمال کرد. در مقابل، ایالات متحده نیز با برقراری محاصره دریایی بنادر ایران، تلاش کرده است مسیر صادرات و واردات دریایی جمهوری اسلامی را مسدود کند.
با این حال، مقامهای نظامی آمریکا بارها ادعای سپاه درباره کنترل تنگه هرمز را رد کرده و گفتهاند کشتیهای تجاری، با وجود حملات و تهدیدهای نیروهای ایرانی، همچنان از این آبراه عبور میکنند.
دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام)، روز جمعه ۱۶ اکتبر اعلام کرد که نیروهای آمریکایی با همکاری متحدان منطقهای و فعالان صنعت کشتیرانی، برای حفاظت از شناورهای عبوری از تنگه هرمز تلاش میکنند.
او گفت: «بگذارید روشن بگویم؛ کنترل تنگه هرمز در دست ایالات متحده و شرکای منطقهای ماست، نه ایران. این آبراه همچنان برای فعالیت تجاری باز است.»
کوپر همچنین اعلام کرد که طی هفت روز گذشته حدود ۴۰۰ کشتی تجاری از تنگه هرمز عبور کردهاند و نیروهای آمریکایی به شرکای منطقهای خود برای انتقال بیش از ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام از این مسیر کمک کردهاند.
به گفته فرمانده سنتکام، مجموع نفت خامی که در ماههای گذشته با کمک نیروهای آمریکایی از این آبراه عبور کرده، از ۱.۳ میلیارد بشکه فراتر رفته است.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که سپاه پاسداران همچنان بر بسته بودن تنگه هرمز تاکید دارد و عبور کشتیها بدون رعایت مقررات اعلامشده از سوی ایران را غیرمجاز میداند.
هنوز هیچ منبع مستقلی علت انفجار ابرنفتکش مورد اشاره سپاه را تایید نکرده است و مشخص نیست این حادثه به یکی از گزارشهای پیشین درباره برخورد نفتکشها با مین مربوط میشود یا رویداد تازهای رخ داده است.