سربازان آمریکایی زخمی‌شده در مرگبارترین حمله ایران به نیروهای آمریکایی در جنگ اخیر در گفت‌وگو با آسوشیتدپرس، آمادگی ارتش ایالات متحده، تصمیم‌های فرماندهان و نحوه رسیدگی به مجروحان پس از حمله را زیر سوال بردند.
حمله به بندر شعیبه در کویت در اول مارس (دهم اسفند ۱۴۰۴)، یک روز پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، به کشته شدن شش سرباز آمریکایی و زخمی شدن ده‌ها نفر انجامید. این حمله مرگبارترین حمله شناخته‌شده به نیروهای آمریکایی از زمان آغاز عملیات موسوم به «خشم حماسی آمریکا» بود.
آگهی
آگهی
آسوشیتدپرس در گزارش خود، بر اساس گفت‌وگو با ۱۳ سرباز، عمدتا افسرانی که در موقعیت‌های کلیدی در بندر شعیبه خدمت می‌کردند یا در جریان جلسات سطح بالای اطلاعاتی پیش از حمله بودند، جزئیات تازه‌ای از این حمله ارائه کرده است.
شماری از سربازان برای نخستین بار به‌طور علنی درباره آنچه شکست در آمادگی برای حمله می‌دانند سخن گفته‌اند. برخی دیگر به دلیل نگرانی از پیامدهای احتمالی، به‌صورت ناشناس صحبت کرده‌اند.
هشدارهایی که نادیده گرفته شد
بر اساس این روایت‌ها، فرماندهان آمریکایی پیش از حمله درباره آسیب‌پذیری بندر شعیبه در برابر پهپادها هشدار دریافت کرده بودند.
این تأسیسات، ساختمانی مستطیل‌شکل با دیوارهای چوبی در یک بندر تجاری و منطقه صنعتی در جنوب کویت قرار داشت و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری مرز ایران بود.
با این حال، این هشدارها به گفته سربازان نادیده گرفته شد. برخی از آنها گفتند افسران ارشد برای پایان دادن به وضعیت هشدار و خارج کردن نیروها از پناهگاه‌های نزدیک، فشار وارد کرده بودند؛ هرچند از روایت‌های موجود مشخص نیست چه کسی در نهایت تصمیم به خروج سربازان از این فضاهای امن‌تر گرفته است.
ماجرای انتقال نیروها به بندر شعیبه به ژوئن ۲۰۲۵ (جنگ ۱۲ روزه) بازمی‌گردد؛ زمانی که آمریکا سه سایت هسته‌ای در ایران را بمباران کرد. در آن مقطع، در انتظار حمله متقابل ایران به نیروهای آمریکایی در کویت، سربازان به بندر شعیبه منتقل شدند؛ محلی که ارتش آمریکا سال‌ها آن را امن‌تر می‌دانست.
همین الگو در آستانه جنگ اخیر (چهل روزه) نیز دنبال شد. ژنرال جان هینسون، مسئول لجستیک فرماندهی مرکزی آمریکا در خاورمیانه و سرتیپ کلینت بارنز، فرمانده یگان پشتیبانی اعزامی ۱۰۳ بر انتقال بخشی از نیروهای مستقر در پایگاه «عریفجان» به بندر شعیبه نظارت داشتند. هر شش سرباز کشته‌شده و بسیاری از ده‌ها مجروح این حمله از اعضای همین یگان بودند.
با وجود اطلاع از نبود سامانه‌های مناسب برای مقابله با پهپادها و افزایش احتمال حمله، هینسون و بارنز تصمیم گرفتند طبق برنامه‌ریزی پیش بروند.
پنج افسر و یک سرباز که از ارزیابی‌های اطلاعاتی و تهدیدهای موجود اطلاع داشتند، به آسوشیتدپرس گفتند گزینه‌هایی برای انتقال مقر لجستیکی به مکان‌های امن‌تر خارج از کویت مطرح شده بود، اما این پیشنهادها کنار گذاشته شد.
سرگرد بیلی کی، یکی از برنامه‌ریزان عملیاتی، گفت مقر لجستیکی می‌توانست از مکانی امن‌تر فعالیت کند زیرا کار سربازان عمدتا با رایانه انجام می‌شد. به گفته او، «کویت بیش از حد نزدیک بود» و در تیررس پهپادهای پروازی در ارتفاع پایین قرار داشت.
اما فرماندهان استدلال می‌کردند که حضور بخشی از نیروها در کویت به دلیل مزیت‌های ارتباطی ضروری است. در نتیجه، حدود ۷۵ سرباز برای ایجاد یک مقر موقت لجستیکی به بندر اعزام شدند و نیروهایی از واحدهای دیگر نیز در محل حضور داشتند.
نبود پدافند هوایی مناسب در برابر پهپادها
در جلسات مربوط به حفاظت از نیروها، افسران به هینسون و بارنز هشدار داده بودند که بندر شعیبه به دلیل نبود پدافند هوایی مناسب در برابر پهپادها محل امنی نیست. با این حال، به گفته سربازانی که در این جلسات حضور داشتند، تمرکز فرماندهان بیشتر بر دفاع در برابر موشک‌ها بود و آمادگی کافی برای جنگ پهپادی وجود نداشت.
در حالی که سه پایگاه اصلی آمریکا در کویت پیش از آغاز جنگ سامانه‌های دفاع هوایی خود را تقویت کرده بودند، تنها پشتیبانی هوایی از بندر شعیبه یک سامانه پاتریوت در نزدیکی پایگاه عریفجان بود که برای مقابله با پهپادهای ایرانی مناسب نبود.
این سامانه می‌توانست هواپیماهای کوچک را شناسایی کند، اما استفاده از موشک‌های پاتریوت برای مقابله با شمار زیادی پهپاد می‌توانست ذخیره موشک‌ها را سریعاً کاهش دهد و منطقه را در برابر حملات موشکی خطرناک‌تر آسیب‌پذیر کند.
چند روز پیش از انتقال نیروها به بندر، گروهی از افسران اطلاعاتی نیز از هینسون و بارنز خواسته بودند به این محل نروند. هینسون پرسیده بود آیا بندر شعیبه در فهرست اهداف ایران قرار دارد یا نه. پاسخ این بود که بندر در فهرست اهداف برنامه‌ریزی‌شده قرار ندارد، اما یک هدف ثانویه محتمل محسوب می‌شود. با این حال، به گفته دو افسر مطلع از جلسه، هینسون همچنان تصمیم به انتقال نیروها گرفت.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
خطر پهپادها حتی شب پیش از حمله، آشکارتر شد. دست‌کم پنج پهپاد چهارملخه بر فراز بندر پرواز کردند و به نظر می‌رسید مواضع نظامی آمریکا را زیر نظر گرفته‌اند. یکی از آنها به گفته سرگرد کی تنها حدود ۱۲ متر بالاتر از او پرواز می‌کرد. او می‌گوید موضوع را به افسران ارشد اطلاع داد، اما پس از انتقال گزارش در زنجیره فرماندهی، دیگر خبری از آن دریافت نکرد.
صبح اول مارس، کاپیتان کودی خورک، مسئول ایمنی یگان که پیش‌تر با انتقال نیروها به بندر مخالفت کرده بود به یکی از همکارانش گفت که به دلیل حجم حملات موشکی و پهپادی بهتر است نیروها از پناهگاه خارج نشوند. آنها همچنین نگران بودند راداری که برای اعلام پایان وضعیت هشدار استفاده می‌شد، قادر به شناسایی پهپادهای پروازی در ارتفاع پایین نباشد.
با این حال، افسران ارشد برای خروج نیروها از پناهگاه‌ها فشار می‌آوردند، زیرا ادامه فعالیت‌های لجستیکی، از جمله نظارت بر میزان مهمات و سوخت در منطقه، از داخل پناهگاه امکان‌پذیر نبود. حدود ساعت ۱۰ صبح، تقریبا ۲۰ دقیقه پس از اعلام آخرین پایان وضعیت هشدار، یک پهپاد ایرانی سقف ساختمان عملیات را شکافت و منفجر شد.
انفجار شش کشته و ده‌ها زخمی بر جای گذاشت. شدت انفجار سربازان را به هوا پرتاب کرد و قطعات فلز و شیشه به بدن آنها اصابت کرد. برخی از مجروحان دچار آسیب‌های شدید مغزی شدند.
مشکلات پس از حمله نیز ادامه یافت. به گفته هفت سرباز، نیروهای مستقر در بندر شعیبه پیش از آغاز جنگ برنامه جامع و عملیاتی برای مقابله با یک حادثه با شمار زیادی مجروح نداشتند. برخی سربازانی که تلفن‌هایشان سالم مانده بود، برای پیدا کردن نزدیک‌ترین مراکز درمانی از گوگل استفاده کردند.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
یکی از طرح‌های تخلیه پزشکی نیز هرگز اجرا نشد؛ افسر پزشکی که این طرح را آماده کرده بود، پیش از حمله، به اردن منتقل شده بود و طرح او در محل ارائه و اجرا نشد.
برخی از مجروحان پس از درمان اولیه در کویت، حدود یک هفته در خانه‌های مسکونی پناه گرفتند، زیرا حملات موشکی و پهپادی ایران انتقال هوایی آنها را دشوار کرده بود. سپس با یک هواپیمای باری به آلمان منتقل شدند. آنها می‌گویند در مرکز پزشکی منطقه‌ای لندشتول بستری نشدند، بلکه به پادگان ارتش فرستاده شدند، زیرا به عنوان نیروهای مجروح در نبرد ثبت نشده بودند. حدود یک هفته بعد نیز روند ترخیص و بازگشت آنها در فورت هود تگزاس آغاز شد که هدف اصلی آن ارائه خدمات پزشکی نبود.
پنتاگون در پاسخ گفت مأموریت لندشتول تثبیت وضعیت بیماران و انتقال آنها برای دریافت درمان تخصصی در بیمارستان‌های نظامی آمریکا است و تمام نیروهای زخمی هنگام ورود ارزیابی می‌شوند و بر اساس شدت جراحت ممکن است بستری شوند.
ارتش آمریکا تحقیقات درباره حمله بندر شعیبه را در ژوئن به پایان رساند، اما هنوز گزارش آن را منتشر نکرده و دلیل این تأخیر را ضرورت حذف اطلاعات حساس اعلام کرده است. ارتش و پنتاگون نیز از اظهارنظر درباره جزئیات گزارش آسوشیتدپرس خودداری کرده‌اند.
خانواده‌های جان‌باختگان در جریان جزئیات قرار گرفتند
در اوایل ژوئیه، خانواده سربازان کشته‌شده در جلسه‌ای با ژنرال پاتریک فرانک، فرمانده وقت ارتش آمریکا در منطقه، درباره یافته‌های کلی تحقیقات توضیحاتی دریافت کردند. تینا مارزان، همسر یکی از سربازان کشته‌شده، گفت در این جلسه هیچ اعترافی به وقوع خطا صورت نگرفت و درباره آسیب‌پذیری بندر نیز توضیحی داده نشد.
با این حال، پیامدهای حمله برای بازماندگان همچنان ادامه دارد. تیم هالبر، یکی از سربازان زخمی پس از نزدیک به ۳۰ سال خدمت، دیگر قادر به ادای احترام نظامی نیست. دست راست او در اثر انفجار از چهار نقطه، از جمله آرنج، شکسته و احتمالا دیگر قادر نخواهد بود آن را بیش از ۹۰ درجه خم کند.
او می‌گوید نمی‌تواند مانند گذشته دو دستش را دور فرزندانش حلقه کند و حتی نمی‌تواند آن‌طور که می‌خواهد به پسرش فوتبال یاد بدهد. هالبر نام هر شش سرباز کشته‌شده در حمله بندر شعیبه را روی یک دستبند فلزی حک کرده است.
او می‌گوید هر زمان محدودیت‌های ناشی از جراحتش او را دلسرد می‌کند، به این دستبند نگاه می‌کند و به خانواده‌هایی فکر می‌کند که عزیزانشان را از دست داده‌اند: «من هنوز اینجا هستم.»