سنتکام روز یکشنبه از تداوم عملیات اجرای دقیق محاصره دریایی ایران خبر داد و سپاه پاسداران نیز مدعی شد که سه نفتکش، از جمله یک شناور قطری را در تنگه هرمز وادار به تغییر مسیر کرده است.
بحران در تنگه هرمز و آبهای منطقه با گذشت شش ماه از آغاز درگیریها میان ایران و ایالات متحده ابعاد تازهای به خود گرفته است.
ایران به تازگی تهدید کرده که واکنشهای سختتر و تهاجمیتری به حملات آمریکا نشان خواهد داد و در همین راستا برای نخستین بار از عملیات آفندی علیه ناوهای جنگی ایالات متحده در منطقه خبر داده است.
از سوی دیگر، ارتش آمریکا نیز اعلام کرده که در پاسخ به اقدامات اخیر ایران سه نفتکش متعلق به این کشور را در نزدیکی جزیره خارک هدف قرار داده است.
در همین راستا، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام روز یکشنبه با انتشار پیامی در شبکه ایکس از تداوم گشتزنی جنگندههای رادارگریز و رهگیری دهها کشتی تجاری در راستای اعمال «محاصره دریایی» علیه ایران خبر داد.
منابع رسانهای در تهران از اقدام متقابل سپاه پاسداران در هشدار و تغییر مسیر اجباری چندین نفتکش، از جمله یک شناور حامل گاز مایعِ متعلق به قطر، پرده برداشتند.
گشتزنی اف-۳۵ها و گزارش سنتکام از محاصره دریایی
سنتکام در پیام خود تصریح کرده است که عملیات برنامهریزی شده برای مسدودسازی شریانهای اقتصادی ایران با دقت و شدت تمام ادامه دارد.
ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا در خاورمیانه با انتشار تصویری از گشتزنی یک فروند جنگنده رادارگریز اف-۳۵ ای بر فراز آبهای منطقه، اعلام کرد که نیروهای این فرماندهی همچنان به اجرای دقیق محاصره دریایی علیه ایران ادامه میدهند.
بر اساس آمار ارائهشده از سوی سنتکام تا روز ۶ سپتامبر، نیروهای آمریکایی در راستای اطمینان از پایبندی کامل شناورها به این محاصره، مسیر ۹۲ کشتی تجاری را تغییر داده، ۳ شناور را از کار انداخته و وارد عرشه ۲ کشتی دیگر شدهاند.
این اقدامات بخشی از کارزار جدید واشنگتن است که اخیراً با عنوان استراتژی «طرد اقتصادی» برای فلج کردن اقتصاد ایران در پیش گرفته شده است.
اقدام متقابل سپاه؛ ادعای عقبراندن نفتکشها از تنگه هرمز
در سوی دیگر، ایران نیز که از آغاز جنگ در اواخر فوریه، مسیر عبور از تنگه هرمز را تا حد زیادی مسدود کرده، به اقدامات آفندی و نظارتی خود شدت بخشیده است.
خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران روز یکشنبه در گزارشی اعلام کرد که دستکم سه نفتکش و شناور حامل انرژی، پس از دریافت هشدار مجبور به تغییر مسیر شدهاند.
بر اساس این گزارش، این شناورها شامل یک نفتکش حامل گاز طبیعی مایع (الانجی) متعلق به کشور قطر در حال عبور از مسیر جنوبی تنگه هرمز بودند که با مداخله نیروهای ایرانی از ادامه مسیر بازمانده و مجبور به بازگشت شدند.
این ادعای سپاه پاسداران نشاندهنده پافشاری تهران بر مواضع پیشین خود است. ایران بارها اعلام کرده است تا زمانی که واشنگتن محاصره دریایی بنادر ایران را لغو نکند و تحریمهای همهجانبه را برندارد، تردد در تنگه هرمز که از آن به عنوان شاهراه عبور یکپنجم از نفت و گاز جهان یاد میشود، مشروط به دریافت مجوز از تهران خواهد بود.
بنبست دیپلماتیک در میانه جنگ نفتکشها
رویارویی دریایی اخیر در حالی رخ میدهد که در روزهای گذشته، تنشهای لفظی میان مقامات ارشد دو کشور نیز به نقطه اوج رسیده است.
محمدباقر قالیباف، مذاکرهکننده ارشد ایران صراحتاً اعلام کرد که «دوران پاسخهای متناسب به پایان رسیده» و هرگونه حمله آمریکا با پاسخی «سریعتر، شدیدتر و دردناکتر» مواجه خواهد شد.
علیرغم تلاشهای فشرده دیپلماتیک در هفتههای اخیر از جمله سفر وزیر خارجه قطر به تهران و رایزنیهای مستمر با عمان برای ایجاد یک «کریدور موقت» کشتیرانی، به نظر میرسد شکاف میان خواستههای دو طرف عمیقتر از آن است که به زودی ترمیم شود.
در حالی که مسقط و دوحه به دنبال یافتن راهی برای جلوگیری از یک فاجعه اقتصادی جهانی هستند، واشنگتن با اجرای سیاست «فشار حداکثری و محاصره» و تهران با تهدید به هدف قرار دادن منافع آمریکا در «دورترین نقاط»، منطقه را در وضعیت جنگ فرسایشی قرار دادهاند؛ جنگی که روزانه میلیونها دلار خسارت به اقتصاد جهانی و تجارت انرژی وارد میکند.