شماری از رهبران کشورهایی اروپایی، آفریقایی و آسیایی برای ابراز تسلیت بابت درگذشت شیخ حمد بن خلیفه آل ثانی، امیر سابق قطر به دوحه سفر کردند.
این مراسم حدود یک هفته پس از برگزاری مراسم تشییع پیکر علی خامنهای، رهبر پیشین ایران که روز ۲۸ فوریه (۹ اسفند) در اولین روز از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران کشته شد، برگزار میشود و بالطبع این پرسش را پدید میآورد که چه تفاوتی بین سطح هیاتهای شرکتکننده از کشورهای مختلف در مراسم برگزار شده تهران با مراسم مشابه در دوحه وجود داشت؟
آگهی
آگهی
امیر سابق قطر روز یکشنبه در ۷۴ سالگی درگذشت. این کشور حاشیه خلیج فارس در پی درگذشت او وارد یک دوره چهار روزه عزاداری شد.
در هر دو کشور ایران و قطر اکنون پسران علی خامنهای و شیخ حمد بن خلیفه آل ثانی جای پدرشان را گرفتهاند. مجتبی خامنهای که از اسفند ماه جانشین پدرش شد از زمان انتخابش به رهبری تاکنون در انظار عمومی دیده نشده است. این در حالی است که در قطر شیخ تمیم بن حمد آل ثانی از ۱۳ سال پیش تاکنون جای پدرش را گرفته است.
جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا از نخستین روسای دولت اروپایی بود که روز سهشنبه وارد دوحه شد و با شیخ تمیم بن حمد آل ثانی دیدار کرد تا بابت مرگ پدرش به او تسلیت بگوید.
ایگناتسیو کاسی، معاون رئیسجمهوری کنفدراسیون سوئیس نیز روز سهشنبه به دوحه رفت تا مراتب تسلیت خود را اعلام کند.
قاسم ژومارت توقایف، رئیسجمهوری قزاقستان نیز به دوحه سفر کرد و شیخ حمد را «سیاستمداری برجسته» توصیف کرد که رهبریاش قطر را دگرگون کرد.
ادای احترام از سراسر قارهها
عبدالفتاح السیسی، رئیسجمهوری مصر، از جمله رهبران منطقهای بود که برای ادای احترام به دوحه رفت. احمد الشرع، رئیسجمهوری سوریه، ژوزف عون، رئیسجمهوری لبنان، و نواف سلام، نخستوزیر این کشور، و نیز عزیز اخنوش، نخستوزیر مراکش، همگی با امیر قطر دیدار کردند و به او تسلیت گفتند.
پل کاگامه، رئیسجمهوری رواندا نیز به دوحه سفر کرد و شیخ حمد را «رهبر دوراندیشی که قطر را به کشوری شگفتانگیز امروز تبدیل کرد» توصیف کرد.
پل کاگامه افزود: «میراث خدمت او به مردمش و پایبندیاش به دوستی و همکاری میان ملتها برای نسلهای آینده باقی خواهد ماند.»
شیخ حمد که به طور گسترده معمار قطر مدرن شناخته میشود، بر دورهای از تحول سریع اقتصادی، دیپلماتیک و فرهنگی نظارت کرد که به تثبیت جایگاه این کشور حاشیه خلیجفارس به عنوان بازیگری جهانی کمک کرد.
در دوران زمامداری او، قطر نقش خود را به عنوان میانجی بینالمللی گسترش داد، یکی از بزرگترین صنایع گاز طبیعی مایع جهان را توسعه داد و امتیاز میزبانی جام جهانی فوتبال ۲۰۲۲ را به دست آورد.
حضور اینفانتینو؛ «احساس میکردم قطری هستم»
جانی اینفانتینو، رئیس فدراسیون بینالمللی فوتبال (فیفا) نیز با وجود همزمانی مراسم روز سهشنبه در دوحه با مسابقات جام جهانی فوتبال به دوحه رفت.
جانی اینفانتینو در پیامی که در شبکههای اجتماعی منتشر کرد، گفت شیخ حمد «مردی بود که قطر را به کشوری بزرگ تبدیل کرد» و افزود که از امیر سابق قطر آموخته است که «شجاعت یعنی پذیرش تغییر و همواره رو به جلو حرکت کردن.»
اینفانتینو که بارها قطر را «خانه دوم» خود خوانده است، گفت: «وقتی همراه سوگواران به امیر پیشین ادای احترام میکردم، احساس میکردم قطری هستم.»
شیخ حمد از سال ۱۹۹۵ تا زمانی که در سال ۲۰۱۳ داوطلبانه قدرت را به پسرش واگذار کرد، بر قطر حکمرانی کرد و به یکی از معدود رهبران حاشیه خلیجفارس تبدیل شد که در دوران حیات خود انتقال مسالمتآمیز قدرت را مدیریت کردهاند.
از دیگر مقامهای حاضر در مراسم ترحیم حمد بن خلیفه آل ثانی در دوحه میتوان به ولیعهد بحرین، ولیعهد کویت، رئیسجمهوری عراق، معاون نخستوزیر عمان، نخستوزیر مراکش، رئیس دولت موقت لیبی، رئیسجمهوری موریتانی، رئیسجمهوری کومور، نخستوزیر اتیوپی و نخستوزیر پاکستان اشاره کرد.
چه مقامهایی در مراسم هفته پیش در تهران شرکت کردند؟
از جمله مقامهای خارجی که هفته گذشته برای شرکت در مراسم بزرگذاشت علی خامنهای، رهبر سابق ایران به تهران سفر کردند میتوان به دمیتری مدودف، رئیسجمهوری سابق روسیه و فرستاده ویژه ولادیمیر پوتین، قربانقلی بردی محمداف رهبر ترکمنستان، امامعلی رحمان، رئیسجمهوری تاجیکستان، نزار آمیدی رئیسجمهوری عراق، شهباز شریف نخستوزیر پاکستان، معاون کنگره خلق چین، نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق، میخائیل کاولاشویلی رئیسجمهور گرجستان و نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان اشاره کرد.
مقایسه هیاتهای خارجی حاضر در مراسم دوحه با مراسم تهران نشاندهنده تفاوت آشکار در محبوبیت بینالمللی دو کشور است. مقامهای شرکتکننده در مراسم بزرگداشت علی خامنهای در ایران اغلب از قدرتهای منطقهای بودند و نام هیچ مقامی از هیچ کدام از کشورهای غربی در میان آنها دیده نمیشد.
این در حالی است که شماری از رهبران کشورهای غربی به همراه تعداد بیشتری از مقامهای دیگر کشورهای جهان برای شرکت در مراسم حمد بن خلیفه آل ثانی به دوحه سفر کردند. تفاوتی که بیانگر جایگاه بینالمللی قطر است. این در حالی است که فهرست شرکتکنندگان در مراسم بزرگداشت علی خامنهای بیشتر نشاندهنده عرض اندام ایران در قامت یک قدرت منطقهای است.
البته مقامهای ایران اعلام کرده بودند که از هیچ کدام از مقامهای کشورهای غربی و اروپایی برای سفر به تهران دعوت نکردهاند.
اختلاف آشکار دیگر را میتوان در تفاوت منش امیر سابق قطر و رهبر پیشین ایران جستجو کرد. هر دو آنها در راس حکومتهایی قرار داشتند که در میان حکومتهای دموکراتیک در سطح جهان ردهبندی نمیشوند. با این حال حمد بن خلیفه آل ثانی از ۱۳ سال پیش به طور مسالمتآمیز از قدرت کنار رفت تا نسل جدید رهبری کشور را به دست بگیرد. در مقابل علی خامنهای که مقامش را به صورت مادامالعمر در اختیار داشت تا ۸۶ سالگی در راس هرم قدرت باقی ماند و در اولین روز یک جنگ مرگبار ۴۰ روزه که برای ایران تبعات گستردهای داشت کشته شد.