وزرای دفاع بریتانیا، استرالیا و ایالات متحده روز شنبه از یک همکاری مشترک برای توسعه و استقرار فناوریهای «پیشرفته» پهپادهای زیرسطحی (زیردریایی بدون سرنشین)، به عنوان بخشی از تلاشها برای تقوبت امنیت دریایی خبر دادند.
انتظار میرود این فناوری جدید تا سال ۲۰۲۷ آماده شود و هدف از طراحی آن، کمک به دفاع از کابلها و خطوط لوله حیاتی زیردریایی است.
طرح یاد شده که در جریان یک کنفرانس امنیتی در سنگاپور رسانهای شد، بخشی از ائتلاف نظامی سهجانبه میان سه کشور یاد شده است که با نام «آکوس» (Aukus) شناخته میشود.
این ائتلاف سال ۲۰۲۱ آغاز به کار کرد و هدف آن ایجاد یکپارچگی عمیقتر در فناوری و علوم مرتبط با دفاع و همچنین افزایش اشتراکگذاری اطلاعات است.
جان هیلی، وزیر دفاع بریتانیا در این خصوص گفت: «این همان چیزی است که دفاع مدرن به آن معنا مییابد. ما در حال رونمایی از قابلیتهای زیرسطحی پیشگامانهای هستیم که بریتانیا را ایمن نگه میدارد، از کسبوکارهای بریتانیاییِ محرکِ رشد حمایت میکند و ما را دوشادوش نزدیکترین متحدانمان قرار میدهد.»
انتظار میرود این فناوری جدید که برای کمک به حفاظت از کابلها و خطوط لوله حیاتی زیردریایی نیز طراحی شده، تا سال ۲۰۲۷ آماده بهرهبرداری شود.
بریتانیا و اروپا از طریق مجموعهای از کابلها و خطوط لوله حیاتی زیرآبی به یکدیگر متصل هستند که گاز، برق و همچنین دسترسی به اینترنت بریتانیا را تامین میکنند. آسیب رسیدن به این اتصالات، پتانسیل آن را دارد که در ارتباطات جهانی و همچنین انتقال انرژی اختلال ایجاد کند.
این کابلها در سالهای اخیر بیش از پیش در معرض تهدید قرار گرفتهاند؛ بهویژه در مواردی که کشتیها با کشیدن لنگر بر بستر دریا باعث آسیب شدهاند. در این میان، برخی کشتیهای روسی و چینی به انجام عمدی چنین اقداماتی مظنون هستند.
بریتانیا در سال ۲۰۲۵ برنامه «سنگر اقیانوس اطلس» (Atlantic Bastion) را معرفی کرد؛ سامانهای متشکل از شناورهای خودکار و هوش مصنوعی که در کنار کشتیهای جنگی و هواپیماها برای محافظت از کابلها و خطوط لوله زیردریایی عمل میکنند.
وزارت دفاع بریتانیا در آن زمان اعلام کرد که این برنامه «پاسخی مستقیم به افزایش فعالیت زیردریاییها و تحرکات زیرسطحی روسیه» است.
وسایل نقلیه زیرسطحی بدون سرنشین همچنین به یکی از ابزارهای کلیدی در زرادخانه اوکراین در نبرد با نیروهای ولادیمیر پوتین تبدیل شدهاند.
نیروهای اوکراینی با استفاده از پهپادهای دریایی به موفقیتهای چشمگیری در حملات خود دست یافتهاند. این فناوری در عمل به کییف کمک کرده است تا بخش عمدهای از ناوگان دریای سیاه روسیه را در جریان جنگی که با تهاجم گسترده مسکو در فوریه ۲۰۲۲ آغاز شد، از کار بیندازد.