دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده روز چهارشنبه گزارش «جروزالم پست» با عنوان «افزایش چشمگیر آزار جنسی در زندانهای ایران» را در سوشال تروث بازنشر کرد؛ گزارشی که روزنامه اسرائیلی «جروزالم پست» از تشدید سرکوب و آزار جنسی بازداشتشدگان در زندانهای ایران در دوران آتشبس خبر داد.
«جروزالم پست» در یک گزارش اختصاصی با استناد به یافتههای رسانه آمریکایی «دِ میدیا لاین» گزارش داده که تجاوز و آزار جنسی زنان بازداشتی به ویژه زنان جوان در زندانها و بازداشتگاههای تحت اداره جمهوری اسلامی در ایران به شدت افزایش یافته است. یک زن جوان به مدیا لاین گفت که در طول بازجویی مورد تجاوز جنسی قرار گرفته است.
بر اساس این گزارش، یکی از معترضان بازداشتشده به این رسانه گفته است که در جریان بازجوییها مورد آزار و تعرض جنسی شدید با باتوم قرار گرفته است. در نمونهای دیگر، گزارش شده که یک زندانی مرد پس از ادعای ماموران امنیتی مبنی بر هتک حرمت همسرش، اقدام به خودکشی کرده است.
روزنامه اسرائیلی در مقدمه این گزارش و پیش از روایت کامل شواهد و ادعاهای مطرح شده در مورد آزار جنسی در زندانهای ایران، به سابقه پستهای دونالد ترامپ در شبکههای اجتماعی در مورد وضعیت زندانیان ایرانی و تشدید روند اعدامها توسط جمهوری اسلامی پرداخت.
درخواست ترامپ برای توقف اعدام هشت زن
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا اخیرا در پستی که توسط کاخ سفید در شبکههای اجتماعی نیز بازنشر شد، از مقامهای جمهوری اسلامی خواسته بود تا هشت زنی را که گفته میشود در خطر اعدام هستند، آزاد کنند. یکی از آنها بیتا همتی است که گفته میشود به همراه همسرش و دو معترض دیگر به اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شده است. برخی از فعالان حقوق بشر میگویند دیگر معترضان زن از جمله ملیکا عزیزی ۱۸ ساله که پس از ضرب و شتم در اعتراضات ۱۸ دی در رشت بازداشت شد نیز به اتهام «محاربه» برای سوزاندن پرچم جمهوری اسلامی با خطر حکم اعدام مواجه است.
قوه قضاییه بلافاصله پس از درخواست ترامپ، صدور حکم اعدام برای این هشت زن را تکذیب کرد و گفت که برخی از آنها آزاد شدهاند. با این حال، منابع آگاه از پروندههای زندانیان سیاسی به مدیا لاین گفتند که حکم اعدام صادر شده برای بیتا همتی که پرونده او شامل اتهام حمله به ماموران رژیم به همراه همسرش و دو تن دیگر است، صحت دارد. بیتا همتی به همراه همسرش محمدرضا مجیدیاصل، متهم به حمله به ماموران امنیتی در جریان قیام دیماه شده و به اعدام محکوم شدهاند.
نگرانی ها از احتمال اعدام شریفه محمدی، پخشان عزیزی و وریشه مرادی
جمهوری اسلامی سپس امیرعلی میرجعفری را به اتهام «آتش زدن مسجد قلهک در شمال تهران» در جریان اعتراضات دیماه اعدام کرد. گزارش شده که در هفتههای اخیر، دهها یا حتی صدها حکم اعدام علیه معترضان و مخالفان رژیم صادر شده است. بیش از هر چیز، نگرانیها برای کسانی که احکام اعدام آنها به تایید نهایی رسیده، رو به افزایش است. در حال حاضر، در میان زندانیان زن، سه بازداشتی چپگرا از جمله شریفه محمدی، فعال کارگری، به همراه پخشان عزیزی و وریشه مرادی که متهم به ارتباط با احزاب اپوزیسیون کرد هستند و احکام اعدام آنها تایید شده است، با خطر اعدام مواجهاند.
دستگیری بیش از ۳۵۰۰ شهروند ایرانی از آغاز جنگ
دستگیریهای گسترده و قطع اینترنت نهادهای حقوق بشری اعلام کردهاند که از زمان آغاز جنگ، دستکم ۳,۶۴۶ شهروند ایرانی بازداشت شدهاند. این گزارش تاکید میکند که مقامهای جمهوری اسلامی با قطع گسترده و مداوم اینترنت، تلاش کردهاند تا ابعاد واقعی این سرکوبها و شمار دقیق بازداشتشدگان را از افکار عمومی جهان پنهان کنند.
با وجود تمدید موقت آتشبس، بسیاری در ایران از تشدید بیشتر تنشها بیم دارند. همزمان، سرکوبها شدت یافته است. ارتباطات در داخل و خارج از کشور به شدت محدود شده و اینترنت به طور گسترده قطع شده است. گزارشها همچنین شامل بازداشتها، ربودنها و تجاوز جنسی در بازداشتگاهها، همراه با افزایش تهدیدها علیه روزنامهنگاران و مخالفان در خارج از کشور و موجی از اعدامهای ناگهانی مخالفان است.
روایت کاملیا از آزار جنسی در زندان
کاملیا، یک زن معترض که به تازگی از بازداشت در یکی از شهرهای ایران آزاد شده به مدیا لاین گفت که در جریان حمله نیمهشب مردان مسلح و ماسکدار به خانهاش، در مقابل چشمان شریک زندگیاش با خشونت بازداشت شد. او گفت با وجود اعتراضهای مکررش، مورد آزار جنسی قرار گرفته و شریک زندگیاش نیز پس از اعتراض به این بازداشت خشونتآمیز، به شدت ضرب و شتم شده است.
به گفته کاملیا، او به مدت دو هفته در یک اتاق ۲۰ متری همراه با هشت زن دیگر نگهداری میشد؛ از جمله یک دختر ۱۶ ساله که توسط نیروهای امنیتی با گلوله ساچمهای به صورتش شلیک شده و با همان وضعیت بازداشت شده بود. او گزارش داد که زخمهای این دختر تنها پانسمان شده بود و هیچ تلاشی برای خارج کردن ساچمهها صورت نگرفت.
تهدید به تجاوز گروهی
در بخشی از این گزارش آمده «کاملیا پس از دو هفته به سلول انفرادی منتقل شد و برای نخستین بار توسط یک مرد و یک زن مورد بازجویی قرار گرفت. آنها با وجود نبود اتهامهای رسمی فراتر از شرکت در اعتراضات ضد حکومتی، به او فحاشی کرده و او را فاحشه و جاسوس خواندند. آنها او را تحت فشار قرار دادند تا به دروغ به ارتباط با گروههای اپوزیسیون و سازماندهی تظاهرات اعتراف کند. کاملیا میگوید وقتی امتناع کرد، «در اتاق بازجویی توسط چند مامور درشتهیکل که وضعیت روانی متعادلی نداشتند، مورد حمله قرار گرفت. آنها لباسهایش را پاره کردند، با باتوم به او تجاوز کردند، با خشونت به بدنش دستزدند، او را به شدت کتک زدند و به تجاوز گروهی تهدیدش کردند.»
بر اساس یافتههای رسانه «دِ میدیا لاین» «کاملیا سرانجام پس از فشارهای خانوادهاش با وثیقه سنگین آزاد شد. او از وکیلش خواست تا به خاطر تجاوز جنسی شکایت کند، اما به او گفته شد که این کار میتواند حکم او را سنگینتر کند. او اکنون از ترومای شدید روانی رنج میبرد، تحت مراقبتهای روانپزشکی و بالینی قرار دارد و داروهای قوی ضد افسردگی مصرف میکند.»
اخبار مربوط به «خودکشی» همسر صالحه اکبری
در روزهای اخیر، احمد خدایی، یکی از معترضان، پس از انتشار مطلبی در اینستاگرام دست به خودکشی زد. او نوشته بود ماموران امنیتی به او گفتهاند که به پیکر همسرش، صالحه اکبری، تکنسین اتاق عمل که در جریان اعتراضات اردبیل کشته شد، تجاوز کردهاند. او گفت ماموران پیامهایی برای او فرستاده و ادعا کردهاند که به پیکر همسرش در سردخانه هتک حرمت کردهاند و تصاویری را نیز به اشتراک گذاشتهاند. خدایی این اقدام را بدتر از شکنجههایی توصیف کرد که در بازداشت متحمل شده بود و منجر به شکستگی دندهها و آسیب به کلیههایش شده بود. بر اساس گزارشها، ماموران پس از آنکه خدایی و همسرش به طور علنی به معترضان مجروح کمک پزشکی ارائه داده بودند، برای بازداشت او به خانهشان حمله کردند. صالحه اکبری از همسرش دفاع کرد و در مقابل چشمان همسر و فرزندش از ناحیه سینه هدف گلوله قرار گرفت و کشته شد. خدایی پس از آزادی، با دریافت این پیامها و تصاویر به شدت پریشان شد و در یک پست خداحافظی خواستار اجرای عدالت شد. مقامهای جمهوری اسلامی بعدتر هم کشته شدن او و هم اقدام به خودکشیاش را تکذیب کردند و مدعی شدند که او متواری است و او را به نشر اکاذیب متهم کردند.
احمد خدایی، که همسرش در جریان بازداشت او توسط ماموران رژیم کشته شد، گفته بود پس از دریافت پیامهایی مبنی بر هتک حرمت جنسی پیکر همسرش توسط ماموران در سردخانه، قصد داشته به زندگی خود پایان دهد، اما در نهایت از مرگ نجات یافت. با این حال، فعالان حقوق بشر در منطقه تایید میکنند که صالحه اکبری توسط نیروهای امنیتی در خانهاش کشته شده و همسرش بازداشت و سپس با وثیقه آزاد شده است.
تشدید اعدامهای علنی مخالفان در ایران
در هفتههای اخیر، جمهوری اسلامی اعدام مخالفان را تشدید کرده و دستکم ۱۵ نفر به طور علنی اعدام شدهاند. گروههای حقوق بشری هشدار میدهند که آمار واقعی، با احتساب اعدامهای مخفیانه یا مرگهای ناشی از محرومیت از مراقبتهای پزشکی، ممکن است به مراتب بالاتر باشد.
نرگس محمدی، برنده جایزه نوبل صلح از جمله کسانی است که جانش در خطر جدی قرار دارد. او که در زندان زنجان دچار حمله قلبی شده، بدون دارو و درمان رها شده است. او روز سهشنبه، پنجاه و چهارمین سالروز تولد خود را در زندان و بدون هیچگونه ارتباطی با جهان خارج سپری کرد؛ در حالی که پیش از این ده سال از عمر خود را در زندانهای مختلف جمهوری اسلامی گذرانده است.
نرگس محمدی پس از سخنرانی در مشهد در مراسمی که به مناسبت مرگ مشکوک خسرو علیکردی، وکیل دادگستری برگزار شده بود، مورد حمله قرار گرفت و سپس توسط ماموران امنیتی رژیم به شدت مورد ضرب و شتم و بازداشت قرار گرفت. او همراه با چند فعال زن سرشناس دیگر از جمله سپیده قلیان بازداشت شد. برخی از شاهدان عینی میگویند افرادی به سمت نرگس محمدی سنگ پرتاب میکردند، با ماموران امنیتی برای سرکوب و بازداشت حاضران در مراسم همکاری داشتند.
سایه اعترافات اجباری بر سر بازداشت شدگان
نسیم، یک فعال دانشجویی در تهران، به مدیا لاین گفت: «سرکوب مردم پس از آغاز جنگ شدت یافته است. دانشگاهها، کارخانهها، مراکز تجاری و تولیدی و بازارها که در ماههای اخیر از مراکز اصلی اعتراضات بودند، تعطیل شدهاند. نیروهای سپاه پاسداران و بسیج، مسلح به سلاحهای سنگین، به همراه نیروهای مختلف امنیتی و پلیس به طور گسترده در تمامی خیابانهای شهرها مستقر شدهاند و رژیم حامیان مسلح خود را به خیابانها آورده تا از حضور معترضان در فضاهای عمومی جلوگیری کند. علاوه بر این، آمار بازداشت مخالفان به طور چشمگیری افزایش یافته و روزانه دهها نفر در سراسر کشور به بهانههای مختلف از جمله جاسوسی یا ارتباط با رسانههای فارسیزبان خارج از کشور بازداشت میشوند. برخی از آنها مجبور به اعترافات اجباری میشوند که برای ایجاد رعب و وحشت در میان مردم، از رسانههای دولتی پخش میشود.»
اگر فراخوان خارجی نبود؛ رژیم بهانه کشتار دستهجمعی دیماه را پیدا نمیکرد
نسیم در ادامه گفته است که به نظر او شاید اگر اعتراضات و اعتصابات دیماه بدون فراخوانهای خارج از کشور به مسیر خود ادامه میداد، رژیم بهانهای برای کشتار دستهجمعی مردم در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی پیدا نمیکرد. به مرور زمان، تداوم این اعتراضات نه تنها عمیقتر و گستردهتر میشد، بلکه باعث میشد بسیاری از حامیان رژیم نیز در ادامه حمایت خود دچار تردید شوند.
به نوشته روزنامه جروزالم پست، با گذشت بیش از ۱۰۰ روز از آنچه فعالان آن را سرکوب بیسابقه توصیف میکنند که در آن گزارش شده هزاران نفر تنها در دو روز کشته شدهاند و کل تلفات تا ۳۳,۰۰۰ نفر تخمین زده میشود. البته ابعاد کامل این خشونتها همچنان در حال آشکار شدن است.
روایت نوشآفرین محیطیان و حذف ویدیو
یک دختر ۱۹ ساله به نام نوشآفرین محیطیان در ویدئویی توضیح داد که چگونه او و مادرش پس از بازگشت از یک جشن تولد هدف شلیک نیروهای امنیتی قرار گرفتند که منجر به مجروح شدن او و کشته شدن مادرش بر اثر شلیک به قلبش شد. مدت کوتاهی پس از انتشار این ویدئو که توجه زیادی را در شبکههای اجتماعی جلب کرد، او به دلیل تهدیدها و فشارها، آن را از صفحه خود پاک کرد.
در جریان این قیام، دهها هزار نفر نیز مجروح شدند. مدیا لاین پیش از این در یک گزارش اختصاصی فاش کرده بود که برخی از مجروحان در حالی که هنوز زنده بودند توسط نیروهای نظامی و امنیتی از بیمارستانها ربوده شده، به کیسههای حمل جسد منتقل شده و رها شدند تا بمیرند.
سرکوبها اقلیتها؛ بسیاری از بهاییان بازداشت شدهاند
در هفتههای اخیر، بسیاری از بهاییان بازداشت شدهاند؛ از جمله شکیلا قاسمی که بیش از ۱۱ هفته است بدون دسترسی به وکیل در بازداشت به سر میبرد. شقایق قاسمی، خواهر دوقلوی او، به مدیا لاین گفت: «خواهرم تاکید کرده که در اعتراضات شرکت نداشته و هنوز مشخص نیست چه اتهاماتی علیه او مطرح شده است.» او میگوید خواهر دوقلویش از زمان بازداشت در سلول انفرادی نگهداری شده و به تازگی به بهداری زندان منتقل شده است، اما خانواده اطلاعات دقیقی از وضعیت او ندارند.
وخامت وضعیت حقوق بشر در ایران از زمان آغاز جنگ
آزاده پورزند، رئیس بخش روابط دولت و جامعه در «مرکز نظم جهانی و خاورمیانه»، به مدیا لاین گفت که وضعیت حقوق بشر در ایران از زمان آغاز جنگ فراتر از گذشته وخیمتر شده «به جای یک تغییر ناگهانی، آنچه ما شاهد آن هستیم، تداوم یک روند رو به وخامت است.»
پورزند هشدار داد که برخی گروهها به طور خاص در معرض خطر اعدام هستند «اقلیتهای قومی، به ویژه کردها و بلوچها مدتهاست که سهم نامتناسبی از اعدامها در ایران را به دلایل امنیتی و اتهامهای مربوط به مواد مخدر به خود اختصاص دادهاند.»