به گزارش اکونومیست، اسناد اطلاعاتی افشا شده کرملین حاکی از پیشنهاد اداره اصلی اطلاعات روسیه به ایران مبنی بر ارسال پنج هزار پهپاد غیرقابل اخلال است. این پیشنهاد که احتمالا در شش هفته نخست درگیری ایران و آمریکا مطرح شده، قویترین نشانه از تمایل مسکو به ارائه کمک تسلیحاتی به تهران در جنگ با آمریکاست.
به گزارش این نشریه بریتانیایی، بنابر این اسناد که به تازگی افشا شدهاند، ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه به تهران ارائه آموزش نحوه استفاده از این پهپادها را پیشنهاد داده است.
بنابر این طرح محرمانه که توسط اداره اصلی اطلاعات روسیه (GRU) تهیه شده، مسکو ارائه پنج هزار پهپاد غیرقابل اخلال مجهز به فیبر نوری و کوتاهبرد و شمار نامعلومی سامانههای دوربرد هدایتشوند از طریق ماهواره را به ایران پیشنهاد داده است.
پیشتر نیز گزارشهایی از کمک اطلاعاتی روسیه به ایران برای هدف قرار دادن نیروهای آمریکایی منتشر شده بود. همچنین فایننشالتایمز اواخر ماه مارس به نقل از منابع اطلاعاتی غربی گزارش داد که روسیه در آستانه تکمیل نخستین مرحله ارسال محمولههایی شامل پهپاد، دارو و مواد غذایی به ایران است.
با این حال، مقامات غربی در آن زمان بر این باور بودند که مسکو قرار است پهپادهای «گران-۲» را که نمونه ارتقایافته پهپاد «شاهد-۱۳۶» ایران است، در اختیار تهران بگذارد.
مشخص نیست که آیا پیشنهاد مطرح شده در سند محرمانه کرملین، همان محموله ذکرشده در گزارش فایننشالتایمز است یا نه، اما این سند جدید، قویترین نشانه از پیشنهاد مسکو به تهران برای کمک تسلیحاتی علیه نیروهای آمریکایی و نشاندهنده نزدیکتر شدن روابط دو کشور است.
عملکرد پهپادهای غیرقابل اخلال مجهز به فیبر نوری چگونه است؟
پهپادهای فیبر نوری از سال ۲۰۲۴ میدان نبرد را در جنگ اوکراین دگرگون کردند. این پهپادها امکان شناسایی تحرکات نیروها را در گسترههای وسیع، ظرف چند دقیقه فراهم میکنند.
برخلاف پهپادهای متعارف که توسط سیگنالهای رادیویی هدایت میشوند و به همین دلیل امکان اخلال در آنها وجود دارد، هدایت پهپادهای فیبر نوری از طریق کابلهای نازکی انجام میشود که هنگام پرواز پشت سر آنها کشیده میشوند. این امر ایجاد اخلال در حرکت آنها را از طریق سیستمهای جنگ الکترونیک تقریبا غیرممکن میکند.
این پهپادها برای حمله دقیق به اهداف در فاصله بیش از ۴۰ کیلومتر کاربرد دارند و با توجه به غیرقابل اخلال بودن آنها، نیروهای ایران میتوانستند از این پهپادها برای هدف قرار دادن نیروهای آمریکایی در خلیج فارس استفاده کنند.
به گزارش اکونومیست، گمان میرود که این پیشنهاد ۱۰ صفحهای در شش هفته نخست جنگ و همزمان با انتشار گزارشها مبنی بر بررسی بهکارگیری نیروهای زمینی برای حمله به ایران توسط دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، تدوین شده باشد.
بنابر گزارشهای منتشر شده، یکی از موارد مورد بررسی آمریکا، حمله زمینی به جزیره خارک بود. به گزارش اکونومیست، در سند افشا شده کرملین، شش نمودار و یک نقشه از جزایر واقع در نزدیکی سواحل ایران، از جمله خارک ارائه شده است.
این طرح همچنین پیشنهاد کرده است که پهپادهای دوربرد هدایتشونده با ماهواره و مجهز به پایانههای استارلینک در اختیار ایران قرار گیرد. روسیه پیشتر از چنین سامانههایی برای انجام حملات ویرانگر به سامانههای پدافند هوایی و اهداف لجستیکی در اوکراین استفاده کرده بود و به همین دلیل، ایلان ماسک در سال ۲۰۲۶ دسترسی روسیه را به خدمات استارلینک قطع کرد.
یکی از شش نمودار موجود در این سند نشان میدهد که چگونه اپراتورهای ایرانی آموزشدیده توسط روسیه میتوانستند از مواضع پنهان در فاصله تا ۳۲ کیلومتری، دستههایی متشکل از پنج یا شش پهپاد را برای حمله به شناورهای آبی-خاکی آمریکایی به پرواز درآورند.
بر اساس این طرح، اداره اصلی اطلاعات روسیه همچنین پیشنهاد کرده بود که اپراتورها از میان حدود ۱۰ هزار دانشجوی ایرانی مشغول به تحصیل در دانشگاههای روسیه جذب شوند. همچنین قرار بود نیروهایی از میان تاجیکها و همچنین علویهای سوریه برای این کار جذب شوند.
پهپادهای فیبر نوری پیشتر نیز در درگیریهای خاورمیانه مورد استفاده قرار گرفتهاند. شبهنظامیان حزبالله لبنان از این پهپادها برای حمله به نیروهای اسرائیلی استفاده کردهاند و مقامات اسرائيلی میگویند که سپاه پاسداران این پهپادها را در اختیار حزبالله قرار داده است.